U leest het goed. Yoga, het rekken en strekken en relatief lange tijd in een bepaalde pose staan zou de wil en persoonlijkheid kunnen vernietigen. Dat beweert Roger Hendrickx op deze website in de comments onder een ander artikel dat we over yoga schreven maar ook in zijn eigen artikel: “Is yoga gevaarlijk?”.

Over de gevaren van yoga schrijft hij:

Dat zijn in de eerste plaats het aanwakkeren van onverschilligheid, de vernietiging van de menselijke wil en de persoonlijkheid.

Hoewel hij in zijn reactie op ons artikel zegt dat we alleen ingaan op mogelijke lichamelijke problemen en daarbij psychische problemen die yoga volgens hem zou opleveren links laten liggen, kan ik in het artikel van Hendrickx alleen argumenten vinden voor lichamelijke klachten:

Bij de gevaarlijkste zijn er nochtans zeer onschuldig uitziende oefeningen, namelijk de ademhalingsoefeningen (pranayama). Waarom zijn deze zo gevaarlijk? Een aantal van onze lichaamsfuncties, waaronder ademhaling en hartslag, worden bepaald door het vegetatieve zenuwstelsel. Het ritme van de ademhaling en de hartslag is eigen aan ieder persoon. Door middel van de ademhalingstechnieken die in yoga toegepast worden, kan men het ritme van ademhaling en hartslag en daarmee ook de bloedsomloop en zuurstoftransport beïnvloeden. Wat gebeurt er nu wanneer iemand dagelijks deze ademhalingsoefeningen toepast? Zoals eerder gezegd heeft ieder zijn eigen ritme van ademhaling en hartslag, dat bepaald is door zijn constitutie. Wanneer men nu dat ritme kunstmatig gaat beïnvloeden, weet het vegetatieve zenuwstelsel niet meer welk ritme het moet volgen. Daardoor slaat soms het hart op hol (tachicardie?)[1]), ontstaat en mogelijke hyperventilatie[2] en eventueel gebrek aan zuurstoftoevoer[3].

Het vegetatieve (autonome) zenuwstelsel, controleert inderdaad een aantal lichaamsfuncties. Maar dat doet het dus ‘autonoom’, zelfstandig, of je nu wilt of niet. Je kan bewust wel wat invloed uitoefenen op die functies/afwijken van het ritme, waarbij je dan het autonome zenuwstelsel (enigszins) onderdrukt. Maar het autonome zenuwstelsel ‘weet’ niets en ‘volgt’ geen ritme… Het is het ritme.

Neem bijvoorbeeld het inhouden van de ademhaling. Het onderdrukken van die lichaamsfunctie lukt op een gegeven moment toch echt niet meer, het lichaam ‘schreeuwt’: “HAAL ADEM NU!!”, en het duurt niet lang voordat je daar vanzelf aan toegeeft. Probeer het maar ;).

Bij een gezond persoon is het absoluut onschadelijk om in een ander ritme te gaan ademhalen.

En om even het rijtje claims bij een ademhalingsoefening af te gaan:

  1. Het hart slaat niet zomaar alleen ‘op hol’. De genoemde tachycardie (hartslag van 100 slagen p/min of hoger) komt alleen voor wanneer je gewoon (veel) inspanning levert of je hartproblemen hebt.
  2. Hyperventilatie ontstaat niet doordat je ademhalingsoefeningen doet, maar omdat zo snel mogelijk diep in- en uitademen (hyperventilatie) de ademhalingsoefening is, of je in paniek raakt. En als je geen hartproblemen hebt is ook hyperventileren totaal onschadelijk. Hyperventileer je lang genoeg dan nemen de ‘klachten’/sensaties zelfs gewoon weer af (na 15 min zijn ze al zeer sterk afgenomen, na 90 minuten zijn ze praktisch afwezig).
  3. Bij een ademhalingsoefening krijg je geen gebrek aan zuurstoftoevoer. Tenzij je het ademhaling-gedeelte van de ademhalingsoefening niet goed hebt begrepen. Als er echt een behoefte is aan zuurstof (of een afname van koolstofdioxide) dan prikkelt het autonome zenuwstelsel gewoon net zo lang tot je weer adem haalt.

Ik begrijp echt niet waar Hendrickx dit soort ideeën vandaan haalt, en al helemaal niet wat ze te maken hebben met het vernietigen van de wil, de persoonlijkheid en het veroorzaken van onverschilligheid.