• Skip to primary navigation
  • Skip to main content
  • Skip to primary sidebar

Kloptdatwel?

  • Home
  • Onderwerpen
    • (Bij)Geloof
    • Columns
    • Complottheorieën
    • Factchecking
    • Gezondheid
    • Hoax
    • Humor
    • K-d-Weetjes
    • New Age
    • Paranormaal
    • Pseudowetenschap
    • Reclame Code Commissie
    • Skepticisme
    • Skeptics in the Pub
    • Skeptische TV
    • UFO
    • Wetenschap
    • Overig
  • Skeptisch Chatten
  • Werkstuk?
  • Contact
  • Over Kloptdatwel.nl
    • Activiteiten agenda
    • Colofon – (copyright info)
    • Gedragsregels van Kloptdatwel
    • Kloptdatwel in de media
    • Interessante Links
    • Over het Bol.com Partnerprogramma en andere affiliate programma’s.
    • Social media & Twitter
    • Nieuwsbrief
    • Privacybeleid
    • Skeptisch Chatten
      • Skeptisch Chatten (archief 1)
      • Skeptisch Chatten (archief 2)
      • Skeptisch Chatten (archief 3)
      • Skeptisch Chatten (archief 4)

Aldous Huxley

Leestip: De Tijd van de Oligarchen van Aldous Huxley

26 February 2026 by Gert Jan van 't Land 1 Comment

Op 10 februari 2026 is de Nederlandse vertaling van Aldous Huxleys De Tijd van de Oligarchen verschenen, voorzien van een inleiding van Bas Heijne. Het boek verscheen oorspronkelijk in 1946 met als titel Science, Liberty and Peace. Met griezelige helderheid beschrijft Aldous Huxley een opkomend tijdperk waarin technologische vooruitgang de politieke macht centraliseert in de handen van een kleine groep ‘boy gangsters’. Toegepaste wetenschap perfectioneert manipulatie, propaganda en consumentisme om mensen tevreden te houden. Censuur en onderdrukking zijn niet nodig in een wereld waarin niemand verlangt naar de waarheid.

Kloptdatwel is affiliate partner van bol.com. Als je De Tijd van de Oligarchen koopt via onderstaande link dan ontvangen wij een kleine bijdrage.

Brave New World

In 1932 schreef Huxley zijn beroemde dystopie Brave New World (Heerlijke Nieuwe Wereld) met als thema onderdrukking door technologie. Niet met behulp van geweld zoals in Orwell’s 1984, maar met behulp van met amusement, consumptie, drugs en genot. Zo lang iedereen z’n Soma-pilletje neemt is er niets aan de hand. Toch gaat niet iedereen in de Brave New World hierin mee.

Aldous Huxley (bron: wikimedia)
Aldous Huxley (bron: wikimedia)

Sommige mensen blijven hechten aan boeken, vrije wetenschap, intellectuele nieuwsgierigheid en open gesprek. Zij zijn een bedreiging voor de sociale orde en moeten weg uit de samenleving. Mustapha Mond, een van de tien World Controllers, brengt zijn zorgen onder woorden in een gesprek met een groepje dissidenten, vlak voordat hij ze verbant – “Words can be like X-rays, if you use them properly—they’ll go through anything”.

Time of the Oligarchs: On Science, Liberty and Peace

Het zojuist opnieuw uitgegeven essay is in feite de non-fictie begeleiding van Brave New World. Huxley analyseert in dit essay uit 1946 dezelfde thema’s, maar dan analytisch en vanuit historisch perspectief. Huxley voorspelt met verbluffende precisie hoe nieuwe technologie in handen van een kleine groep oppermachtigen tot een instrument van manipulatie en onderdrukking wordt.

De ‘Oligarchs’ in Huxley’s wereld zijn geen wrede dictators. Tegengeluiden worden met zachte hand gesmoord. Om de samenleving in goede banen te leiden vertrouwt de overheid in het essay van Huxley vooral op afleiding, manipulatie, massapsychologie, reclame en propaganda. ‘Tegenwoordig kan een welbespraakte dictator zijn emotioneel geladen evangelie in de oren van tientallen miljoenen mensen gieten’ merkt Huxley op.

Wetenschap of geluk?

Huxley staat in het essay stil bij de rol van wetenschap. Die werkt bevrijdend in een open en vrije samenleving maar wordt een instrument van onderdrukking in de onvrije samenleving van de oligarchen. De wetenschap als waarheidssysteem wordt omgekat naar een machtstechnologie. De oligarchen waarderen toegepaste wetenschap en gedragswetenschap als controle-instrument. Massacommunicatie en propagandatechniek zijn instrumenten. Waarheidszoekend onderzoek en onafhankelijk academisch debat – nergens voor nodig. Het essay van Huxley kan voor een deel worden gelezen als een pleidooi voor onafhankelijke, door feiten gedreven wetenschap. Huxley laat zien dat bescherming van de democratie vraagt om rationele discussie, vrijheid en onafhankelijke kennisproductie. Een gepolitiseerde wetenschap ontwikkelt zich tot een instrument van de elite.

Ik zou graag hebben geschreven dat Aldous Huxley de social media voorzag. Huxley vreesde massamanipulatie via technologie, emotionele communicatie, afleiding, en “onzichtbare” beïnvloeding van het denken. Dat is toch al wel voldoende akelig vooruitziend. Als je gelukkig wilt zijn in de dystopische wereld van Aldous Huxley dan moet je niet teveel geven om onderzoek, feiten en kennis. En wie wil nu niet gelukkig zijn?

 

Filed Under: Algemeen, Leestips Tagged With: Aldous Huxley, Brave New World, leestip, Leestips, Tijd van de Oligarchen

Primary Sidebar

Steun ons via:
Een aankoopbol.com Partner (meer info)
Of een donatie

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Skeptic RSS feed

  • Skepsis
  • Error
  • SBM
Skepsiscongres 2026: levendig en goed bezocht
10 November 2026 - Ward van Beek

In de fuik van fabel en fictie – inzichten in mis- en desinformatie Het congres op 31 oktober was uitverkocht en succesvol! Hieronder vindt u de gehele livestream van het evenement. U kunt er doorheen bladeren om bij de verschillende…Lees meer Skepsiscongres 2026: levendig en goed bezocht › [...]

‘Dat kán geen toeval zijn!’
30 September 2026 - Ward van Beek

. Over dwalingen in de rechtszaal Rechters en juristen moeten vaak oordelen over kansen en waarschijnlijkheden, maar dat blijkt lastig. Denkfouten liggen dan op de loer – met soms dramatische gevolgen. ‘Mensen geloven niet in toeval’, hoort Erna van Balen…Lees meer ‘Dat kán geen toeval zijn!’ › [...]

Alles ADHD
24 September 2026 - Ward van Beek

. ADHD lijkt zich goed te lenen voor ludieke filmpjes op sociale media, vol overdrijving en halve waarheden. Vaak gaan ze over hoe je ADHD herkent. Praten mensen zichzelf zo al scrollend ADHD aan of valt het wel mee? Anouk…Lees meer Alles ADHD › [...]

RSS Error: Retrieved unsupported status code "404"

Should Democrats work with Robert F. Kennedy Jr.?
16 November 2026 - David Gorski
Should Democrats work with Robert F. Kennedy Jr.?

Democrats won the midterm elections. Predictably, now the question comes up: Instead of impeaching him, should they work with RFK Jr. to "make America healthy again" where there's "common ground," even after, thanks largely to him, the US has lost its measles elimination status? The post Should Democrats work with Robert F. Kennedy Jr.? first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Bloggers With No Medical Training Honestly Warned About MAHA/MAGA Doctors. Prominent Medical “Leaders” Glorified Them.
13 November 2026 - Jonathan Howard
Bloggers With No Medical Training Honestly Warned About MAHA/MAGA Doctors. Prominent Medical “Leaders” Glorified Them.

"Brilliant, analytically rigorous, prolific, passionate about improving the way we generate and apply medical evidence, with intellectual sharpness and a relentless drive to improve science." The post Bloggers With No Medical Training Honestly Warned About MAHA/MAGA Doctors. Prominent Medical “Leaders” Glorified Them. first appeared on Science-Based Medicine. [...]

What Will Happen to MAHA/MAGA Doctors? What Should Happen to MAHA/MAGA Doctors?
12 November 2026 - Jonathan Howard
What Will Happen to MAHA/MAGA Doctors?  What Should Happen to MAHA/MAGA Doctors?

MAHA/MAGA doctors still have a valuable contribution to make. They can serve as cautionary tales about what happens when medical professionals prioritize their political agenda and personal aggrandizement over science and medicine. The post What Will Happen to MAHA/MAGA Doctors? What Should Happen to MAHA/MAGA Doctors? first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Recente reacties

  • Klaas van Dijk
    on Bedenkingen bij het rapport over oversterfte van Ronald Meester en Marc Jacobs
    Op https://archive.ph/9DIDg staat nog een korte reactie van Pepijn van Erp. De situatie m.b.t. de verzoeken om inzage in data
  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (46-2026)
    @ Hans Het AD zie ik toch niet echt als een kwaliteitskrant. Misschien iets beter dan de Telegraaf, maar dat
  • Hans1263
    on De linke weekendbijlage (46-2026)
    @Renate1 Het AD helpt hiermee kwalijke sprookjes verspreiden. Dat vind ik uiterst dubieus. Je bent een kwaliteitskrant of... je bent
  • Klaas van Dijk
    on Bedenkingen bij het rapport over oversterfte van Ronald Meester en Marc Jacobs
    De afdeling PR van de VU zal vast erg blij zijn dat de activiteiten van hun hoogleraar Ronald Meester weer
  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (46-2026)
    @ Hans, Tja, het gaat in principe over een groep mensen die eenzelfde ervaring delen. Zij halen de heer Van

Archief Kloptdatwel.nl

Copyright © 2026 · Metro Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in