• Skip to primary navigation
  • Skip to main content
  • Skip to primary sidebar

Kloptdatwel?

  • Home
  • Onderwerpen
    • (Bij)Geloof
    • Columns
    • Complottheorieën
    • Factchecking
    • Gezondheid
    • Hoax
    • Humor
    • K-d-Weetjes
    • New Age
    • Paranormaal
    • Pseudowetenschap
    • Reclame Code Commissie
    • Skepticisme
    • Skeptics in the Pub
    • Skeptische TV
    • UFO
    • Wetenschap
    • Overig
  • Skeptisch Chatten
  • Werkstuk?
  • Contact
  • Over Kloptdatwel.nl
    • Activiteiten agenda
    • Colofon – (copyright info)
    • Gedragsregels van Kloptdatwel
    • Kloptdatwel in de media
    • Interessante Links
    • Over het Bol.com Partnerprogramma en andere affiliate programma’s.
    • Social media & Twitter
    • Nieuwsbrief
    • Privacybeleid
    • Skeptisch Chatten
      • Skeptisch Chatten (archief 1)
      • Skeptisch Chatten (archief 2)
      • Skeptisch Chatten (archief 3)
      • Skeptisch Chatten (archief 4)

onderrapportage

Ernstige onderrapportage van complicaties bij nekmanipulaties

29 August 2011 by Maarten Koller 7 Comments

Gisteren schreef ik over het afwegen van de risico’s en voordelen van alternatieve geneeswijzen. Onderzoeker Edzard Ernst publiceerde een overzicht van de gedocumenteerde fatale gevallen van de afgelopen jaren binnen een drietal alternatieve geneeswijzen: 86 doden door acupuntuur sinds 1965, 9 door chelatietherapie sinds 1990, 26 door chiropraxie sinds 1936. Volgens Ernst is dit slechts het topje van de ‘complicaties-bij-alternatieve-geneeswijzen’-ijsberg.

In 2001 bijvoorbeeld publiceerde(1) hij met collega’s de resultaten van een enquête die was gehouden onder Britse neurologen. In de enquête werd de neurologen gevraagd of zij alle gevallen van de afgelopen 12 maanden wilden rapporteren waarin binnen 24 uur neurologische complicaties optraden na een manipulatie aan de nek (cervicale wervelkolom), zoals die gedaan worden in bijvoorbeeld fysiotherapie, orthomanuele therapie, osteopathie en chiropraxie. Als de neurologen één of meer gevallen rapporteerden werd vervolgens naar zoveel mogelijk details gevraagd.

Er volgde een hoge respons, 239 (74%) neurologen stuurden een reactie terug. In totaal werden er 35 gevallen van ernstige neurologische complicaties binnen 24 uur na een nekmanipulatie gevonden, in het afgelopen jaar.

Slechts 16 neurologen konden meer informatie verstrekken over de aard van de complicaties: In 9 gevallen betrof het een beroerte, in 1 geval betrof een subduraal hematoom (hersenbloeding), 3 gevallen van myelopathie (aandoening aan het ruggemerg) en 3 gevallen van cervicale radiculopathie.

Overigens is het bij deze gevallen onbekend wat de oorzaak was van de complicaties, wat voor nekmanipulatie er precies was gedaan en door welke discipline.

Maar het punt is dat geen van deze gevallen ooit eerder als casus was gerapporteerd. En daarmee zijn gerapporteerde casussen dus een slechte indicatie van de frequentie van complicaties.

Als je bedenkt dat er alleen onder neurologen navraag was gedaan en dat zij zich hoogstwaarschijnlijk niet alle gevallen konden herinneren die het afgelopen jaar hadden plaatsgevonden (dit gaven ze namelijk zelf al aan) en ik denk dat iedereen het met me eens zal zijn wanneer ik Ernst gelijk geef dat de gerapporteerde complicaties en doden zeer waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg zijn. Alleen al in dit geval betreft het een onderrapportage van 100%.

(1): Stevinson, C.S., Honan, W., Cooke, B., & Ernst, E. (2001). Neurological complications of cervical spine manipulation. Journal of the Royal Society of Medicine, 94, 107-110.

Filed Under: Gezondheid Tagged With: beroerte, complicaties, doden, edzard ernst, neurologen, onderrapportage

Primary Sidebar

Steun ons via:
Een aankoopbol.com Partner (meer info)
Of een donatie

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Skeptic RSS feed

  • Skepsis
  • Error
  • SBM
Skepsiscongres 2026: levendig en goed bezocht
10 November 2026 - Ward van Beek

In de fuik van fabel en fictie – inzichten in mis- en desinformatie Het congres op 31 oktober was uitverkocht en succesvol! Hieronder vindt u de gehele livestream van het evenement. U kunt er doorheen bladeren om bij de verschillende…Lees meer Skepsiscongres 2026: levendig en goed bezocht › [...]

‘Dat kán geen toeval zijn!’
30 September 2026 - Ward van Beek

. Over dwalingen in de rechtszaal Rechters en juristen moeten vaak oordelen over kansen en waarschijnlijkheden, maar dat blijkt lastig. Denkfouten liggen dan op de loer – met soms dramatische gevolgen. ‘Mensen geloven niet in toeval’, hoort Erna van Balen…Lees meer ‘Dat kán geen toeval zijn!’ › [...]

Alles ADHD
24 September 2026 - Ward van Beek

. ADHD lijkt zich goed te lenen voor ludieke filmpjes op sociale media, vol overdrijving en halve waarheden. Vaak gaan ze over hoe je ADHD herkent. Praten mensen zichzelf zo al scrollend ADHD aan of valt het wel mee? Anouk…Lees meer Alles ADHD › [...]

RSS Error: Retrieved unsupported status code "404"

Should Democrats work with Robert F. Kennedy Jr.?
16 November 2026 - David Gorski
Should Democrats work with Robert F. Kennedy Jr.?

Democrats won the midterm elections. Predictably, now the question comes up: Instead of impeaching him, should they work with RFK Jr. to "make America healthy again" where there's "common ground," even after, thanks largely to him, the US has lost its measles elimination status? The post Should Democrats work with Robert F. Kennedy Jr.? first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Bloggers With No Medical Training Honestly Warned About MAHA/MAGA Doctors. Prominent Medical “Leaders” Glorified Them.
13 November 2026 - Jonathan Howard
Bloggers With No Medical Training Honestly Warned About MAHA/MAGA Doctors. Prominent Medical “Leaders” Glorified Them.

"Brilliant, analytically rigorous, prolific, passionate about improving the way we generate and apply medical evidence, with intellectual sharpness and a relentless drive to improve science." The post Bloggers With No Medical Training Honestly Warned About MAHA/MAGA Doctors. Prominent Medical “Leaders” Glorified Them. first appeared on Science-Based Medicine. [...]

What Will Happen to MAHA/MAGA Doctors? What Should Happen to MAHA/MAGA Doctors?
12 November 2026 - Jonathan Howard
What Will Happen to MAHA/MAGA Doctors?  What Should Happen to MAHA/MAGA Doctors?

MAHA/MAGA doctors still have a valuable contribution to make. They can serve as cautionary tales about what happens when medical professionals prioritize their political agenda and personal aggrandizement over science and medicine. The post What Will Happen to MAHA/MAGA Doctors? What Should Happen to MAHA/MAGA Doctors? first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Recente reacties

  • Klaas van Dijk
    on Bedenkingen bij het rapport over oversterfte van Ronald Meester en Marc Jacobs
    Op https://archive.ph/9DIDg staat nog een korte reactie van Pepijn van Erp. De situatie m.b.t. de verzoeken om inzage in data
  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (46-2026)
    @ Hans Het AD zie ik toch niet echt als een kwaliteitskrant. Misschien iets beter dan de Telegraaf, maar dat
  • Hans1263
    on De linke weekendbijlage (46-2026)
    @Renate1 Het AD helpt hiermee kwalijke sprookjes verspreiden. Dat vind ik uiterst dubieus. Je bent een kwaliteitskrant of... je bent
  • Klaas van Dijk
    on Bedenkingen bij het rapport over oversterfte van Ronald Meester en Marc Jacobs
    De afdeling PR van de VU zal vast erg blij zijn dat de activiteiten van hun hoogleraar Ronald Meester weer
  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (46-2026)
    @ Hans, Tja, het gaat in principe over een groep mensen die eenzelfde ervaring delen. Zij halen de heer Van

Archief Kloptdatwel.nl

Copyright © 2026 · Metro Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in