Een paar dagen geleden (3 september) vond er een aardbeving plaats in de buurt van Oklahoma, om iets na 7 uur in de ochtend plaatselijke tijd. Een weerman zette later een filmpje op zijn Facebook pagina. Het zijn radarbeelden van die ochtend waarop te zien zou zijn dat zwermen vogels een kwartier voor de aardbeving massaal opvlogen. Voelden de dieren de aardbeving aankomen of is er een minder opmerkelijke verklaring?

Radar catches birds taking off during earthquake Saturday

Hierboven andere radarbeelden van omstreeks dezelfde periode. Ook hier weer de claim dat het gaat om opvliegende vogels, en de suggestie dat dat mogelijk verband had met de aardbeving die pas een kwartier later zou plaatsvinden.

Over de mogelijkheid dat dieren aardbevingen kort tevoren kunnen voelen (en of je afwijkingen van normaal diergedrag zou kunnen gebruiken om aardbevingen te voorspelen), heb ik al eens eerder geschreven:  Kan diergedrag aardbevingen voorspellen? Er zijn wel wat aanwijzingen dat sommige dieren P-golven kunnen voelen. Die golven planten zich sneller door de aarde voort dan de schokgolven die voor verwoesting kunnen zorgen. Of we hier zoiets zagen met vogels valt ernstig te betwijfelen.

Her en der zie je bij de berichten over deze radarbeelden commentaar dat de vogels misschien wel opvlogen vanwege de zonsopkomst en dat het daarom niet met de aardbeving te maken hoeft te hebben. Dat lijkt een verklaring die je niet zomaar kunt verwerpen. Op Reddit merkt iemand die zegt te werken als weervoorspeller echter op dat je op deze radarbeelden hoogst waarschijnlijk helemaal geen vogels ziet, maar dat het gaat om het oplossen van een inversielaag. Dat gebeurt bijna elke ochtend. De beelden zijn ook afkomstig van een type radar dat helemaal geen onderscheid kan maken tussen verschillende soorten reflecties. Meer dan een samenloop in tijd tussen het oplossen van de inversielaag op die ochtend en het tijdstip van de aardbeving lijkt er niet te zijn.

Die verklaring lijkt me een stuk aannemelijker. Ook omdat het epicentrum van deze aardbeving een behoorlijk eind van het centrum van het ‘wegvliegen van de zwermen’ ligt. Dat epicentrum lag op zo’n 120 km ten noordoosten van Oklahoma City, dat in het midden van de radarbeelden te zien is. Op de animatie hierboven kun je aan de bovenrand nog wat golven van die aardbeving geplakt zien. Zoals ik in mijn eerder artikel schreef, gaan P-golven weliswaar sneller, maar het kunnen waarnemen van die golven, geeft je hooguit een voorsprong van anderhalve minuut.