Ai, dat is jammer, daar had natuurlijk onder moeten staan: “Vrouw op zoek naar middel tegen griep zet product terug in het schap na lezen van de bijsluiter vol vage, onbewezen claims.” Ze zet die Echinacea-meuk volkomen terecht terug, want dat doet immers helemaal niets tegen griep of verkoudheid. Maar door deze omissie denken sommige lezertjes misschien wel dat deze dame de producten van dr. A. Vogel doelbewust uitkiest als remedie tegen de griep. Dat kan toch niet de bedoeling zijn, NOS?
Meestal is bedoeld de rode zonnehoed (echinacea purpurea). Paradepaardje van A. Vogel dat zou helpen tegen verkoudheid.
Er zijn in de databank 2 uitspraken van de RCC over Echinacea.
1. RCC 29 juli 2009 (dossiernummer: 2008/01121)
Samenvatting reclame-uiting: televisiecommercial voor “Echinacea” van Biohorma. In de commercial wordt gezegd: “Over echinacea doen vele verhalen de ronde. Recent wetenschappelijk onderzoek toont aan dat het gebruik van echinacea de kans op verkoudheid met 58% verkleint. In combinatie met vitamine C daalt de kans op verkoudheid zelfs met 86%.” In beeld verschijnt ongeveer dezelfde tekst.
Oordeel: klacht gegrond.
Samenvatting eerste uitspraak RCC: Adverteerder beroept zich op een meta-analyse in The Lancet van een aantal onderzoeken naar het effect van het gebruik van echinacea op de kans om verkouden te worden. Niet gesteld of gebleken is dat bij de meta-analyse ook een onderzoek is betrokken waarbij de effectiviteit van het product van adverteerder (Echinaforce) of een product met dezelfde samenstelling is onderzocht. De resultaten van de meta-analyse kunnen niet onverkort van toepassing worden verklaard op het product van adverteerder. Derhalve is niet komen vast te staan dat het product Echinaforce kans om verkouden te worden met 58% vermindert, zoals in de televisiecommercial over de stof echinacea wordt gezegd. Nu de reclame-uiting misleidend wordt geacht omdat deze niet op de resultaten van de meta-analyse mocht worden gebaseerd, is de vraag of die resultaten in rekenkundig opzicht misleidend zijn niet meer relevant voor de beslissing in deze zaak.
Samenvatting uitspraak CVB: Het CVB deelt het standpunt van Biohorma dat de klacht zich niet richtte tegen het product Echinaforce. De klacht luidt -kort samengevat- dat de bewering in de reclame dat uit wetenschappelijk onderzoek zou blijken dat Echinacea 58% minder kans op verkoudheid geeft, misleidend is. Terugwijzing naar de RCC.
Samenvatting tweede uitspraak RCC: de mededeling in de televisiecommercial dat echinacea de “kans” op verkoudheid met 58% vermindert, is gebaseerd op een berekening van de “odds”-ratio. Dit percentage drukt de reductie in kansverhouding ofwel “odds” uit. Adverteerder geeft in de reclame-uiting hierover geen informatie, waardoor het voor de gemiddelde consument niet duidelijk is dat het percentage niet de reductie in kans weergeeft, zoals de gemiddelde consument dit begrijpt. Op grond hiervan en nu de gemiddelde consument niet bekend kan worden verondersteld met de in de reclame-uiting gehanteerde methode van kansvergelijking, had adverteerder de uitkomst van de berekeningen niet op deze manier in de onderhavige televisiecommercial mogen presenteren. Klager heeft onweersproken gesteld dat de reductie in kans bij gebruik van echinacea 31% bedraagt, hetgeen duidelijk lager is dan het in de reclame-uiting genoemde percentage van 58%. Misleidend, oneerlijk. De RCC laat in het midden of de resultaten van de meta-analyse voldoende betrouwbaar zijn.
Extra informatie: zie ook dit uitgebreide artikel. Zie tevens dit artikel.
*****
2. RCC 29 juli 2009 (dossiernummer: 2009/00185)
Samenvatting reclame-uiting: uitingen van Biohorma BVt: 1. een televisiecommercial waarin wordt gezegd: “Over echinacea doen vele verhalen de ronde. Recent wetenschappelijk onderzoek toont aan dat het gebruik van echinacea de kans op verkoudheid met 58% verkleint. In combinatie met vitamine C daalt de kans op verkoudheid zelfs met 86%.”In beeld verschijnt een vergelijkbare tekst. 2. een televisiecommercial waarin onder meer wordt gezegd: “Echinaforce van A. Vogel. Effectief bij griep en verkoudheid.” In beeld verschijnt een vergelijkbare tekst.
Oordeel: klacht gegrond.
Samenvatting uitspraak: de gemiddelde consument zal onvermijdelijk een verband leggen tussen beide commercials. Daarbij ligt het voor de hand dat de consument de commercial voor Echinaforce als de belangrijkste uiting zal beschouwen, nu in die commercial specifiek reclame voor een product wordt gemaakt en deze commercial ook steeds na de commercial over echinacea werd uitgezonden, waardoor het voor de hand ligt dat de consument de mededelingen over echinacea rechtstreeks zal betrekken op Echinaforce. Beide commercials zijn derhalve als één en dezelfde reclame-uiting voor Echinaforce aan te merken. De gemiddelde consument zal op grond van het voorgaande de beide commercials in deze zin uitleggen, dat Echinaforce de kans om verkouden te worden met 58% verkleint. Laatstgenoemd percentage is afkomstig uit een publicatie in The Lancet waarin de resultaten worden besproken van een meta-analyse van onderzoeken naar het effect van het gebruik van echinacea op de kans om verkouden te worden. Onvoldoende reden om de resultaten van de meta-analyse van toepassing te achten op Echinaforce. Derhalve is niet komen vast te staan dat het product Echinaforce de kans om verkouden te worden met 58% vermindert. Het noemen van dit percentage wekt ook een onjuiste indruk, nu het niet om een berekening van de reductie in kans gaat, maar om een kansverhouding. Misleidend, oneerlijk.
Extra informatie: zie ook dit uitgebreide artikel. Zie tevens dit artikel.
*****