Kloptdatwel?

Vertoning “An Honest Liar” inclusief interview James Randi op zaterdag 27 juni

by 1 Comment

Op zaterdag 27 juni om 20:00 uur zal in De Balie aan het Leidseplein in Amsterdam een vertoning zijn van de documentaire ‘An honest liar’. Deze documentaire is een biografie van James ‘The Amazing’ Randi. Voorafgaande aan de vertoning is er een discussie met Herman de Regt (wetenschapsfilosoof aan de Universiteit Tilburg), Lars Gierveld (presentator van RamBam, een onderzoeksprogramma van de Vara) en Rob Mollien (mentalist en finalist van het programma “De nieuwe Uri Geller”).

Na de vertoning is er een live interview met James Randi vanuit Amerika! Hierbij zal het mogelijk zijn om vragen te stellen aan de bekende skepticus.

De toegangsprijs voor de hele avond is slechts 10 euro. Bestel kaarten!

 

 

Meer over James Randi en de documentaire:
James ‘The Amazing’ Randi, meester-illusionist, is de oprichter van de James Randi Educational Foundation (JREF). De JREF is bekend van ‘The Million Dollar Challenge’ die 1 miljoen dollar belooft aan iedereen die kan aantonen over paranormale gaven te beschikken. Hoewel Randi zijn faam verwierf als ontsnappingsartiest en goochelaar heeft hij uiteindelijk besloten zijn kennis en kunde in te zetten om oplichters en kwakzalvers te ontmaskeren. Want wie heeft er nou meer kennis van illusie en bedrog dan een illusionist?

Randi begon aan zijn waarheidsmissie door middel van onderzoeken naar oplichters en het opzetten van hoaxes. Met deze hoaxes hield hij de media, onderzoekers en een goedgelovig publiek voor de gek, maar altijd met een hoger doel, namelijk om het belang van bewijs en het gevaar van magisch denken te demonstreren. Ook behandelt de film Randi’s privéleven en volgen we Randi en zijn partner tijdens een dramatische wending in hun leven.

De vertoning wordt mede mogelijk gemaakt door Stichting Skepsis.

Rookkring boven Utrecht

by 4 Comments

De Telegraaf en het Algemeen Dagblad berichten over diverse meldingen op Twitter van een merkwaardig fenomeen: een zwart kringetje dat door de de lucht boven Utrecht lijkt te zweven. Meerdere foto’s zijn er van te vinden op Twitter. Het gaat hier vermoedelijk om een rookkring, in het Engels klinkt het wat interessanter: ‘ring-shaped vortex’. Het is een bekend fenomeen, maar volgens de Belgische website Caelestia.be betrekkelijk zeldzaam en de achterliggende natuurkundige verklaring is ook nog niet zo simpel.

Een van de tweets met een foto van de rookkring boven Utrecht

Update 08:06 uur
Het blijkt inderdaad om een rookkring te gaan, maar dan wel eentje die bewust werd veroorzaakt – als special effect door Operagezelschap Holland Opera. Dat bereidt het nieuwe stuk ‘The Day After’ voor, dat op Fort Rijnauwen wordt gespeeld. “De opera gaat over de ondergang van de aarde en daarbij hoort een explosie”, zegt een woordvoerder van de opera tegen RTV Utrecht. De uitvoeringen zijn van 18 juni tot 11 juli, dus het verschijnsel zal vast nog vaker te zien zijn. [toevoeging: uit de berichtgeving wordt niet meteen duidelijk of de rookkring het bedoelde effect was van die explosie, of dat het een onbedoeld bijeffect was en mogelijk niet bij elke opvoering optreedt]

Giftige cabinelucht? Een nieuwe modeziekte komt op stoom

by 24 Comments

Cees Renckens schrijft columns voor Kloptdatwel. Van 1988 tot 2011 was hij voorzitter van de Vereniging tegen de Kwakzalverij. Foto: Klaas Jaarsma
Cees Renckens schrijft columns voor Kloptdatwel. Van 1988 tot 2011 was hij voorzitter van de Vereniging tegen de Kwakzalverij. Foto: Klaas Jaarsma

Een angstaanjagende naam, imposante casuïstiek breed uitgedragen in de media, enkele wetenschappelijke sympathisanten die erin geloven en onderzoek gaan opzetten, activistische voorlopers die een patiëntenvereniging oprichten en een complex van vage klachten, die tot een syndroom worden gebombardeerd: zie daar enkele kenmerken van de modeziekte. Sinds eind vorige eeuw is er vanuit Engeland ophef ontstaan onder piloten, later ook cabinepersoneel en nog later ook onder ‘frequent flyers’ over de mogelijke gevaren van verontreinigde cabinelucht: zij zouden – indien daarvoor speciaal gevoelig – kunnen gaan lijden aan het ‘aerotoxic syndrome’ (ATS), ook wel pilotenziekte genoemd.

De klachten bestaan uit oververmoeidheid, concentratiestoornissen, duizeligheid, burn out en slapeloosheid. Hoe zit dat nu precies? In cabinelucht zijn minieme concentraties aanwezig van het ‘zenuwgif’ tricresylfosfaat (TCP). Britse luchtvaart autoriteiten deden als eerste onderzoek naar de concentratie van deze stof en die bleek ver onder het eventueel gevaarlijke drempelniveau te liggen. Toxicologen wezen erop dat de symptomen van het ATS weinig specifiek zijn en overeenkomen met de bijwerkingen die in vrijwel elke Fase 1 geneesmiddelenstudie worden gerapporteerd en eveneens een sterke gelijkenis vertonen met het chronisch vermoeidheidssyndroom, chronische stress, chronische hyperventilatie en ‘chronische Lyme’. In 2013 publiceerde de Londense hoogleraar luchtvaartgeneeskunde Bagshaw een gezaghebbende analyse van de stand der wetenschap. Enkele citaten uit zijn artikel  ‘Cabin Air Quality: A review of current aviation medical understanding’ (pdf):

It would be highly unlikely, if not impossible, for such small concentrations of contaminant to cross the alveolar membrane so as to cause organophosphate poisoning through inhalation. It is important to note in this regard that there are no published peer reviewed reports of acute organophosphate poisoning with analytical confirmation of the diagnosis after cabin air fume exposures.

En:

A syndrome is a symptom complex, consistent and common to a given condition. Sufferers of the ‘aerotoxic syndrome’ describe a wide range of inconsistent symptoms and signs with much individual variability.

Hij stelde vast dat het aerotoxic syndroom niet bestaat. De gegevens waarop Bagshaw zich baseerde werden onafhankelijk van elkaar mede beoordeeld door de Britse Aerospace Medical Association, de US National Academy of Sciences en de Australian CASA Expert Panel. Zij deelden Bagshaw’s conclusie dat er echt niet zo iets als een aerotoxic syndroom bestaat.

Het rapport van Bagshaw was bepaald geen overbodige luxe  want een toenemend aantal lijders aan het syndroom procedeert inmiddels tegen hun luchtvaartmaatschappij en een lijkschouwer uit Dorset, die sectie verrichte op een piloot die op 43-jarige leeftijd overleed na een periode van jaren waarin hij leed aan vermoeidheid, misselijkheid en hoofdpijnen, beweerde daarbij aanwijzingen te hebben gezien dat er sprake zou kunnen zijn van de gevolgen van een hoge concentratie van TCP in het lichaam van de piloot. Hij vond als doodsoorzaak een ‘lymfocytaire myocarditis en/of pentobarbital vergiftiging’. TCP-concentraties werden niet bepaald. Daarmee werd hij desalniettemin de held van de ATS-activisten en zij kregen daarmee voor het eerst iets dat  zij zagen als een medische erkenning.

Ons land blijft inmiddels niet achter. Activisten verspreiden catastroferende informatie en advocaten kwamen al in actie, KLM deed onderzoek en kon niets gevaarlijks vinden, Kamerleden  eisen van de regering nader onderzoek en geruststellend onderzoek van TNO, alsmede door het Nederlands Centrum voor Beroepsziekten kunnen vooralsnog het tij niet keren. Onderzoekers van het AMC zijn terughoudend maar de activist Michel Mulder, zelf arts en piloot én slachtoffer, juichte reeds dat er bij MRI onderzoek van het brein nu duidelijke bewijzen voor het bestaan van het ATS waren gevonden.

De staatssecretaris voor Infrastructuur en Milieu Wilma Mansveld weet het ook niet meer en stelde, aldus berichtgeving in het NRC van 3 juni, dat zij een breed samengestelde Nationale Adviesgroep Cabinelucht heeft ingesteld, die haar gaat adviseren. De uitkomst van deze rituele dans is voorspelbaar, zodat Mulder zich in hetzelfde artikel alvast maar indekte: hij verwacht er helemaal niets van want ‘de belangen zijn te groot’. Ook deze achterdocht en paranoia zijn kenmerkend voor veel modeziekten, dus ik moet mij al sterk vergissen als ik de verwachting uitspreek dat wij over een paar jaar niets meer van dit angstaanjagende ziektebeeld zullen vernemen.

 

 

 

UWV vergoedt opleidingen tot helderziende

by 81 Comments

Vanochtend bracht het Algemeen Dagblad dit merkwaardige bericht:

Het UWV vergoedt al jarenlang opleidingen tot helderziende. Tientallen werkzoekenden worden op kosten van de belastingbetaler omgeschoold tot ‘spiritueel belconsulent’ of hypnotiseur. Het gaat om zo’n 1000 euro per persoon.

UWV-paradidaktHet zou volgens het AD gaan om tientallen werkloze 50-plussers die sinds 2008 een opleiding gevolgd hebben bij Stichting Paradidakt in Zoetermeer. Ze leren daar tarotkaarten lezen en doen reïncarnatiesessies. De cursisten zouden daarna aan de slag kunnen bij een bellijn, waar ze 29 cent per minuut verdienen. Omdat dit bijna een garantie op werk biedt, ziet UWV er niets verkeerds in: “Als aan de scholing een baangarantie vastzit, staat de arbeidsmarktrelevantie vast,” liet een woordvoerder van de uitkeringsinstantie weten aan het AD. Paradidakt heeft de overeenkomst met het UWV natuurlijk vol trots op haar website staan [gearchiveerde link].

Tegenover BNR radio bevestigde UWV dat het om zeven personen zou gaan, dus misschien valt de omvang van deze toestand gelukkig wel mee. Maarten Koller, bestuurslid van Skepsis en redacteur van Kloptdatwel, gaf commentaar op de zender op het topic van de dag, waar ook diverse luisteraars hun mening geven.

Intussen mag de minister van Sociale Zaken zich gaan buigen over de kamervragen die Elbert Dijkgraaf heeft gesteld:

1. Bent u bekend met het bericht ‘UWV schoolt werklozen om tot helderzienden’?
2. Klopt het dat het UWV subsidies heeft verstrekt voor paranormale activiteiten, zoals het lezen van tarotkaarten en het kijken in een glazen bol?
3. Is een baangarantie voor het UWV het enige criterium of zijn er beroepen waarvoor ondanks baangarantie geen subsidies ten behoeve van scholing worden verstrekt? Zo ja, op basis van welke criteria worden deze bepaald?
4. Bent u bereid voortaan af te zien van het verstrekken van deze subsidies?

Addendum: Bernd Kramer, spreker tijdens het Skepsis congres van 2013, infiltreerde al ooit als ‘spiritueelconsulent’, zonder enige opleiding blufte hij zichzelf er gewoon doorheen. De opleiding zelf is dus zelfs overbodig.

Update 30-4-2016 Zie ook: UWV betaalt opleiding tot helderziende – ‘Glazenbolsubsidie’ in Skepter 28.2 (2015)

Academie voor Natuurgeneeskunde Zuid-Nederland is failliet

by 9 Comments

De website van de Academie voor Natuurgeneeskunde Zuid-Nederland in Eindhoven heeft vorige week een drastische metamorfose ondergaan en toont nu slechts de volgende sobere mededeling:

ANZN failliet

Failliet! Het Eindhovens Dagblad geeft vandaag meer informatie in een kort berichtje (€, Blendle). De school, die onder meer opleidingen op het gebied van paranormale therapie, klassieke homeopathie en reflexzonetherapie verzorgde, kreeg de CPION accreditatie niet rond. Volgens het Eindhovens Dagblad zijn nu ongeveer 65 studenten gedupeerd omdat zij het vooruitbetaalde cursusgeld kwijt zijn (en in sommige gevallen zou het gaan om het cursusgeld voor vier jaar dat in één keer betaald was). En laten we ook de tientallen docenten niet vergeten, die nu dit platform voor het verspreiden van hun  onzinnige ideeën kwijt zijn. De curator gaat er van uit dat een doorstart niet mogelijk is.

CPION is ook de club die de cursus medische en psychologische basiskennis accrediteert die de grote zorgverzekeraars opleggen aan alternatieve behandelaars als voorwaarde voor vergoeding van hun behandelingen. Zou het alleen om die accreditatie gaan die mis is gegaan? Uit de nieuwsberichten op de gearchiveerde site van de Academie valt wel af te leiden dat er eind mei daarvoor nog een herziene aanvraag richting CPION ging, maar dan heeft een negatieve beslissing daarover wel heel snel tot het besluit geleid de tent te sluiten.