• Skip to primary navigation
  • Skip to main content
  • Skip to primary sidebar

Kloptdatwel?

  • Home
  • Onderwerpen
    • (Bij)Geloof
    • Columns
    • Complottheorieën
    • Factchecking
    • Gezondheid
    • Hoax
    • Humor
    • K-d-Weetjes
    • New Age
    • Paranormaal
    • Pseudowetenschap
    • Reclame Code Commissie
    • Skepticisme
    • Skeptics in the Pub
    • Skeptische TV
    • UFO
    • Wetenschap
    • Overig
  • Skeptisch Chatten
  • Werkstuk?
  • Contact
  • Over Kloptdatwel.nl
    • Activiteiten agenda
    • Colofon – (copyright info)
    • Gedragsregels van Kloptdatwel
    • Kloptdatwel in de media
    • Interessante Links
    • Over het Bol.com Partnerprogramma en andere affiliate programma’s.
    • Social media & Twitter
    • Nieuwsbrief
    • Privacybeleid
    • Skeptisch Chatten
      • Skeptisch Chatten (archief 1)
      • Skeptisch Chatten (archief 2)
      • Skeptisch Chatten (archief 3)
      • Skeptisch Chatten (archief 4)

baby

Therapeutic Touch bij veel te vroeg geboren baby’s = non-Therapeutic no-Touch

2 May 2016 by Laurens Dragstra 24 Comments

Canadese onderzoekers onderzochten het effect van Therapeutic Touch (TT) bij veel te vroeg geboren baby’s. Ze publiceerden er een artikel over in het Clinical Journal of Pain. De titel die dit stuk meekreeg, zegt eigenlijk alles wat er te zeggen valt: Therapeutic touch is not therapeutic for procedural pain in very preterm neonates: a randomized trial.

Baby geboren na een zwangerschap van 26 weken en 6 dagen (foto: ceejayoz, CC BY 2.0).
Baby geboren na een zwangerschap van 26 weken en 6 dagen (foto: ceejayoz, CC BY 2.0).

Het artikel dateert al van september 2013, maar is niettemin bespreking waard vanwege de zeer goede opzet van het onderzoek. Het onderzoek werd gedaan tegen de achtergrond dat pijnbestrijding bij veel te vroeg geboren baby’s problematisch is. Die kun je immers niet zomaar pijnstillers toedienen. Er zijn wel methoden waarmee succes wordt behaald – orale toediening van sucrose of huid-op-huidcontact (‘kangaroo care’), maar die methoden hebben ook nadelen. De onderzoekers besloten daarom TT een kans te geven. Ze verdeelden baby’s die na gemiddeld zo’n 27 weken zwangerschap geboren waren over twee groepen, TT en sham-TT. In beide groepen kregen de baby’s een hielprik (heel lance procedure), wat bij hen uiteraard fysiologische effecten veroorzaakt. De onderzoekers keken naar het effect van TT op pijnscores, hartslag, heart rate variability en het stresshormoon cortisol.

Methoden

Het was als gezegd methodologisch een sterke studie:

  • hoewel de behandelingen plaatsvonden in twee Canadese centra, werd de randomisering uitbesteed aan een bedrijf uit Stockholm, Zweden;
  • de blindering was erg goed. Alleen de TT-behandelaars (verpleegsters met veel TT-ervaring) wisten welke baby’s in welke groep zaten. Die informatie stond op een website die alleen met een wachtwoord bekeken kon worden;
  • de TT-behandelaars voerden hun behandelingen uit rondom de couveuses, waarbij de couveuses met een gordijn werden afgeschermd. Niemand kon dus zien of ze TT of sham-TT uitvoerden;
  • bij zulke jonge baby’s zijn placebo-effecten waarschijnlijk verwaarloosbaar. Hun ontwikkeling is nog zo gering dat zaken als suggestie en verwachting geen rol zullen spelen;
  • te vroeg geboren baby’s kunnen uiteraard ook geen vragenlijsten invullen over pijnbeleving. De onderzoekers gebruikten hiervoor de Premature Infant Pain Profile (PIPP) methode. Die houdt onder meer in dat video-opnames met close-ups van de gelaatsuitdrukkingen en grimassen van de baby’s bestudeerd worden. Twee onafhankelijke onderzoekers buiten de medische centra bestudeerden de beelden en gaven scores voor pijn.
  • zaken als hartslag, heart rate variability en cortisolniveau zijn goed objectief te meten.

Uitkomsten

In het onderzoek werd eerst 5 minuten een TT- of sham-TT-behandeling uitgevoerd bij de couveuse. Bij de sham-behandeling stond de behandelaar ernaast met de handen naast het lichaam en maakte ze bijvoorbeeld rekensommen in haar hoofd. Daarna werd de hielprik uitgevoerd (hiel verwarmen, prikken, bloed afnemen, afplakken) en vervolgens werd nogmaals 5 minuten een TT- of sham-TT-behandeling toegepast. De preventieve TT-behandeling zal zijn ingegeven door het feit dat ook bijvoorbeeld de orale toediening van sucrose doorgaans vóór de hielprik plaatsvindt.

Op diverse momenten in dit proces werden gegevens verzameld met betrekking tot de baby’s. Dat waren er uiteindelijk 27 in de TT-groep en 28 in de sham-TT-groep (er waren enkele uitvallers, bijvoorbeeld omdat geen hielprik nodig was). Wat waren de uitkomsten? Het abstract vat het perfect samen:

“There were no group differences in any of the outcomes. Mean Premature Infant Pain Profile scores across 2 minutes of heel lance procedure in 30-second blocks ranged from 7.92 to 8.98 in the Therapeutic Touch group and 7.64 to 8.46 in the sham group.”

De onderzoekers schrijven dan ook dat “the most compelling conclusion that can be made is simply that Therapeutic Touch has no comforting effect in this population”. Het enige wat je op deze studie aan kunt merken, is dat de duur ervan nogal kort was. Er werd niet over meerdere dagen gemeten. Dat is ook wel begrijpelijk, want als het gaat om pijnbestrijding bij veel te vroeg geboren baby’s die een hielprik krijgen, zoek je naar een methode die onmiddellijk effect sorteert en niet pas vier dagen later. Anders dan de beperkte duur is het een zeer goed opgezette studie, en ik kan de interpretatie van de auteurs dan ook volledig onderschijven:

“In a tightly controlled study, Therapeutic Touch given in a single dose was no better than a sham control in decreasing pain response or recovery in very preterm neonates. Although there were no safety issues, it seems to offer no benefits and cannot be recommended as a pain control method in this population.”

Het jaar 2013

2013 was sowieso geen goed jaar voor de TT-beroepsgroep. Braziliaanse onderzoekers verrichtten weliswaar een enigszins vergelijkbaar onderzoek naar TT bij baby’s, maar maakten daarbij een beginnersfout door geen controlegroep op te nemen. Dat ze een reductie van pijn vonden ná een TT-behandeling wil dan ook nog niet zeggen dat dit dóór die behandeling komt. Pijn wordt immers ook vanzelf minder, ook bij baby’s.

Cochrane_Logo_Stacked_RGBIn 2013 werd verder de Cochrane review uit 2008 over Touch therapies for pain relief in adults ingetrokken. Die review, enige jaren terug nog besproken door Rob Nanninga in zijn artikel Therapeutic Touch. Evidence based of paranormaal?, was gematigd positief over het effect van TT bij volwassenen met pijn. Als reden voor de intrekking van 2013 wordt slechts opgegeven:

“Reason for withdrawal from publication

This review is out of date and has been withdrawn. The content of the review may be of historical interest to readers.”

Of de onderzoekers geen tijd of zin hadden voor een nieuwe review, vermeldt het verhaal niet. Het doet er ook niet veel toe, de gematigd positieve review uit 2008 is formeel van tafel en zou dus niet meer als autoriteit geciteerd mogen worden. Een andere Cochrane review staat nog wel recht overeind: “There is no robust evidence that TT promotes healing of acute wounds.”

Conclusie

Recentelijk zijn op Klopdatwel? verschillende onderzoeken naar TT besproken. Een goed opgezette studie naar het effect van TT bij borstkankerpatiënten die radiotherapie kregen vond geen effect op de ontwikkeling van dermatitis (huidschade) en zelfs geen placebo-effecten. De hier besproken, eveneens goed opgezette studie naar TT bij veel te vroeg geboren baby’s vond ook geen effecten op bijvoorbeeld pijn en hartslag. Een zeer matige studie naar het effect van TT op misselijkheid als gevolg van een chemokuur is ook aan de orde gekomen. De onderzoekers vonden zogenaamd dat TT de duur van de misselijkheid significant verkortte, maar vergaten even te vermelden dat placebo-TT het weer beter deed dan echte als het ging op de frequentie van de misselijkheid. Ten slotte is een zwaar onethisch onderzoek naar de ontwikkeling van kankertumoren en uitzaaiingen bij laboratoriummuizen besproken. Het vond geen effecten op de groei van de tumoren en haalde een lelijke truc uit om wél een effect op uitzaaiingen te vinden. Een effect dat er dus niet was.

Misschien is het tijd geworden om eens te concluderen dat er wel genoeg onderzoek naar TT gedaan is. Er is genoeg tijd en geld geïnvesteerd om vast te stellen dat TT niet meer is dan een beetje extra aandacht aan patiënten besteden. Dat kun je ook prima doen zonder wonderlijke fantasieën over energievelden die ons hele functioneren zouden reguleren en met de hand gemanipuleerd en geharmoniseerd kunnen worden. En het is ook tijd voor een naamswijziging. Ergens op Internet, ik weet niet meer waar, werd terecht geconstateerd wat TT eigenlijk is: non-Therapeutic no-Touch. Laten we die naam voortaan gebruiken. Af te korten tot noTnoT.

Filed Under: Alternatieve schade, Gezondheid, Paranormaal, Pseudowetenschap Tagged With: baby, Martine Busch, pijnbestrijding, therapeutic touch

Baby-yoga: baby’s aan hun armpjes rondslingeren

6 March 2012 by Maarten Koller 24 Comments

Gister schreven we nog over honden die werden rondgedraaid. Vandaag bereikte ons zo’n soort gelijk verhaal maar dan met baby’s. Het is eigenlijk te eng voor woorden want dit gaat veel verder dan gezellig ‘jonassen’.

Onder het mom van ‘baby-yoga’ worden baby’s aan hun armpjes rondgeslingerd. In het filmpje is Lena Fokina te zien.

http://www.youtube.com/watch?v=T7ihdsjIqhI

Lena Fokina gaf vorig jaar een interview waarin ze beweerd dat het rondslingeren een van de redenen is dat baby’s vroeg lezen, zingen, zwemmen en praten. En dat het hun handen sterker zou maken.

Ongefundeerde claims natuurlijk, geen enkele wetenschapper zal dit onderzoeken. “De effecten van baby’s aan de armpjes rondslingeren op lees-, zang-, zwem- en spreekvaardigheden”. De ethische commissie ziet je aankomen!

Er zijn al eerder baby’s rondgeslingerd en Fokina zou het ook bij haar eigen dochters gedaan hebben. Die leven nog steeds en maken het goed. Maar de risico’s lijken me toch vrij duidelijk. Ik heb vroeger fanatiek gejongleerd, dus als er iemand weet dat het nog mis kan gaan ook al ging het duizenden keren daarvoor goed ben ik het wel. Eén verkeerde beweging…

De methode zou ontwikkeld zijn door Igor Borisovich Charkovsky. Charkovsky vindt het trouwens ook een goed idee om kinderen onder water te houden, zoals je op de video ook al even zag. Niet verrassend is hij al enkele malen in verband gebracht met de dood van enkele kinderen waar hij mee werkte. ‘In verband gebracht’, want omdat de ouders van de overleden kinderen in de goeroe bleven geloven werd hij niet vervolgd.
Hij werd wél ooit grondig aan de tand gevoeld door een ouder toen deze vroeg waar hij gestudeerd had. Charkovsky antwoordde dat hij met de kennis geboren was en die langzaamaan ontdekte, en daar is natuurlijk niets tegenin te brengen… Als je ontzettend goedgelovig en naïef bent tenminste.

Filed Under: Alternatieve schade, Gezondheid, Uit het nieuws Tagged With: baby, charkovsky, fokina, slingeren

RTL Nieuws over het gevaarlijk ‘buigen’ van huilbaby’s door alternatieve behandelaren

25 December 2011 by Maarten Koller 10 Comments

http://www.youtube.com/watch?v=w74Tn_Un4S8

ARTSEN WAARSCHUWEN VOOR GEVAARLIJKE THERAPIE VOOR BABY’S

Er is een wildgroei aan therapeuten die baby’s behandelen door ze dubbel te vouwen of diep te buigen. Kinderartsen en huisartsen slaan hierover alarm. De behandelmethode kan leiden tot ernstige complicaties of zelfs het overlijden van kinderen, aldus de artsen.

De behandeling wordt vooral gebruikt bij huilbaby’s. Tientallen therapeuten houden zich bezig met dit soort behandelingen, zo blijkt uit onderzoek van de researchredactie van RTL Nieuws. En het worden er steeds meer. Ook reguliere zorgverleners zoals fysiotherapeuten houden zich bezig met deze behandelingen. Zij bieden die dan vaak in hun gewone fysiotherapiepraktijk aan onder de noemer craniosacrale therapie.

Artsen noemen het ‘levensgevaarlijk’

De RTL-researchredactie maakte een rondgang langs reguliere huisartsen en kinderartsen. Zij noemen het buigen en dubbelvouwen van baby’s ‘levensgevaarlijk’. “De ademweg kan worden belemmerd, de uitzet van de borstkas kan moeilijker worden, door duwen in de nek kun je hartritmestoornissen krijgen en ook ademstoornissen en het ruggenmerg kan worden afgeknikt bij een baby”, zegt kinderarts Carin Verlaat, kinderarts in het UMC St. Radboud in Nijmegen. Ook het terugbrengen in de foetushouding is uit den boze, aldus Verlaat. “In de baarmoeder hoeft een baby niet zelf te ademen. Daarbuiten wel en als het in een foetushouding wordt gebracht, kan de ademhaling belemmerd worden.”

Het volledige nieuwsbericht staat hier.

Eerder plaatsten we op Kloptdatwel.nl de Zembla-uitzending over dit onderwerp. In die uitzending werd het geval van baby Marloe beschreven. Na een buigbehandeling overleed zij in 2007. Onlangs werd de verantwoordelijke therapeut veroordeeld tot een half jaar voorwaardelijk.

In oktober 2007 overleed een meisje van drie maanden na een behandeling. Volgens de rechtbank zag de therapeut ademnood ten onrechte aan voor ontspanning. Ook toen de baby geen teken van leven meer gaf, trad de man niet adequaat op.

De therapeut voerde de behandeling uit zonder dat hij zich was blijven bijscholen, aldus de rechtbank. Ook was hij niet bekend met de risico’s van behandelingen voor baby’s van die leeftijd.

De rechter liet bij het vonnis meewegen dat de man negatieve media-aandacht heeft gekregen en inmiddels is gestopt met zijn praktijk.

De therapeut zou zich niet regelmatig hebben laten bijscholen. Maar is de oorspronkelijke ‘scholing’ waarin deze techniek van het baby-buigen wordt aangeleerd (en die, gezien het RTL Nieuwsbericht, nog steeds wordt gebruikt) ook niet in gebreke? Het lijkt me al lange tijd bekend dat het buigen van baby’s niet goed is voor de gezondheid.

Met dank aan Conny Buzink voor de tip.

Filed Under: Algemeen, Gezondheid Tagged With: baby, buigen, cranio sacraal therapie, maloe, osteopathie, zembla

Primary Sidebar

Steun ons via:
Een aankoopbol.com Partner (meer info)
Of een donatie

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Skeptic RSS feed

  • Skepsis
  • Error
  • SBM
‘Dat kán geen toeval zijn!’
30 September 2026 - Ward van Beek

. Over dwalingen in de rechtszaal Rechters en juristen moeten vaak oordelen over kansen en waarschijnlijkheden, maar dat blijkt lastig. Denkfouten liggen dan op de loer – met soms dramatische gevolgen. ‘Mensen geloven niet in toeval’, hoort Erna van Balen…Lees meer ‘Dat kán geen toeval zijn!’ › [...]

Alles ADHD
24 September 2026 - Ward van Beek

. ADHD lijkt zich goed te lenen voor ludieke filmpjes op sociale media, vol overdrijving en halve waarheden. Vaak gaan ze over hoe je ADHD herkent. Praten mensen zichzelf zo al scrollend ADHD aan of valt het wel mee? Anouk…Lees meer Alles ADHD › [...]

In Memoriam Frank Israël
23 September 2026 - SkepsisSiteBeheerder

De emeritus hoogleraar astronomie was voorzitter van Stichting Skepsis van 2012 tot 2023.Lees meer In Memoriam Frank Israël › [...]

RSS Error: Retrieved unsupported status code "404"

Retracted: Study of ivermectin and mebendazole for cancer removed by publisher
24 October 2026 - David Weinberg
Retracted: Study of ivermectin and mebendazole for cancer removed by publisher

The story of a research publication that met an abrupt, but just end. The post Retracted: Study of ivermectin and mebendazole for cancer removed by publisher first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Dr. Jay Bhattacharya Blew Off Literal Death From COVID. Why Should Anyone Care About His New “Vaccine Injury” Clinic?
23 October 2026 - Jonathan Howard
Dr. Jay Bhattacharya Blew Off Literal Death From COVID.  Why Should Anyone Care About His New “Vaccine Injury” Clinic?

Unless he finds a side effect that is worse than a 1 in 500 risk of literal death, we can all follow his lead and blow it off as "very moderate". The post Dr. Jay Bhattacharya Blew Off Literal Death From COVID. Why Should Anyone Care About His New “Vaccine Injury” Clinic? first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Snake Oil to Compounded Peptides: Why We Ask For Evidence
22 October 2026 - Scott Gavura
Snake Oil to Compounded Peptides: Why We Ask For Evidence

The USA's path to legalizing peptides risks leaving consumers with unanswered questions about quality, safety and effectiveness. The post Snake Oil to Compounded Peptides: Why We Ask For Evidence first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Recente reacties

  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (41-2026)
    Ja, de wetenschappers zijn het er wel over eens, dat wintertijd gezonder is. Maar op de een of andere manier
  • Klaas van Dijk
    on Bedenkingen bij het rapport over oversterfte van Ronald Meester en Marc Jacobs
    @Hans1263, dat klopt. Eindeloze kletsverhalen, zie bijvoorbeeld https://www.cambridge.org/core/elements/valuebased-governance/8C7483C24FD1EE
  • Hans1263
    on De linke weekendbijlage (41-2026)
    Gisteren nog een heel artikel in de wetenschapsbijlage van NRC dat er op neerkomt dat continu de "wintertijd" (dat is
  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (41-2026)
    Volledig mee eens. Ik houd niet echt van de winter, maar wintertijd, heerlijk. Ja, het is vroeger donker, maar ook
  • Hans1263
    on De linke weekendbijlage (41-2026)
    De klok een uur terug en dan alsjeblieft altijd zo laten!

Archief Kloptdatwel.nl

Copyright © 2026 · Metro Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in