beroerte Archives - Kloptdatwel?

Soms slaan volkswijsheden de spijker op de kop. Uit recent onderzoek blijkt dat je echt kunt overlijden aan een gebroken hart. Vorige week publiceerde het blad Circulation: Journal of the American Heart Association een onderzoek van de Harvard Medical School waaruit dit blijkt. Vreemd genoeg is dit het eerste onderzoek naar dit fenomeen, aldus de onderzoekers. Een overzicht van gebruikte bronnen vind je aan het eind van dit artikel.

De dag na het overlijden van een dierbare is de kans op een hartaanval meer dan 20 keer hoger dan normaal. In de week daarna is de kans daarop 6 keer hoger dan anders. Daarna wordt de kans op een hartaanval geleidelijk weer normaal. Onderzoeker Elizabeth Mostofsky ziet een verklaring voor dit fenomeen:

“Als iemand sterft worden de nabestaanden vaak overstelpt door depressieve, angstige en boze emoties. Daardoor kan hun bloeddruk verhogen, hun hartslag toenemen en kunnen er bloedklonters gevormd worden. Deze kwaaltjes kunnen dan weer een hartaanval uitlokken” zo citeert de Belgische krant Het Nieuwsblad.

‘At the beginning of the grieving process, people are more likely to experience less sleep, low appetite and higher cortisol levels, which can also increase heart attack risks. Elizabeth Mostofsky, lead author of the research, said grieving people also sometimes neglect regular medications, possibly leading to adverse heart events’, voegt de Engelse krant Telegraph toe.

Een eerdere studie (2005) uit het blad New England Journal of Medicine had al aangetoond dat partners van een overledene op lange termijn een grotere kans lopen om te sterven door hartfalen of beroertes. Dat wordt aangeduid als het ‘gebroken hart syndroom’. De rouwende kan lijden aan somberheid, verzorgt zichzelf minder goed en eet en slaapt onvoldoende. Dit beïnvloedt het immuunsysteem negatief waardoor de kans op hart en vaatproblemen toenemen.

De artsen stellen vast dat steun en waakzaamheid van vrienden en familie belangrijk is na het overlijden van een dierbare.

Dit artikel is gebaseerd op publicaties in de Engels krant Telegraph, de New York Times, de Belgische krant Het Nieuwsblad en het Nederlands blad Rendement.

Meer achtergrondinformatie is te vinden op de website van TheHeart.org.

Het artikel waarin het onderzoek wordt beschreven: Mostofsky E, Maclure M, Sherwood JB, et al. Risk of acute myocardial infarction after the death of a significant person on one’s life. The determinants of myocardial infarction onset study. Circulation 2012; DOI: 10.1161/CIRCULATIONAHA.111.061770. Available at: http://circ.ahajournals.org.

Illustratie voorzijde: een deel van een schilderij van Ivan Nikolaevitsj Kramskoi (1837-1887) getiteld ‘ontroostbaar verdriet’ (neoetesjnoje gorje).

Gisteren schreef ik over het afwegen van de risico’s en voordelen van alternatieve geneeswijzen. Onderzoeker Edzard Ernst publiceerde een overzicht van de gedocumenteerde fatale gevallen van de afgelopen jaren binnen een drietal alternatieve geneeswijzen: 86 doden door acupuntuur sinds 1965, 9 door chelatietherapie sinds 1990, 26 door chiropraxie sinds 1936. Volgens Ernst is dit slechts het topje van de ‘complicaties-bij-alternatieve-geneeswijzen’-ijsberg.

In 2001 bijvoorbeeld publiceerde(1) hij met collega’s de resultaten van een enquête die was gehouden onder Britse neurologen. In de enquête werd de neurologen gevraagd of zij alle gevallen van de afgelopen 12 maanden wilden rapporteren waarin binnen 24 uur neurologische complicaties optraden na een manipulatie aan de nek (cervicale wervelkolom), zoals die gedaan worden in bijvoorbeeld fysiotherapie, orthomanuele therapie, osteopathie en chiropraxie. Als de neurologen één of meer gevallen rapporteerden werd vervolgens naar zoveel mogelijk details gevraagd.

Er volgde een hoge respons, 239 (74%) neurologen stuurden een reactie terug. In totaal werden er 35 gevallen van ernstige neurologische complicaties binnen 24 uur na een nekmanipulatie gevonden, in het afgelopen jaar.

Slechts 16 neurologen konden meer informatie verstrekken over de aard van de complicaties: In 9 gevallen betrof het een beroerte, in 1 geval betrof een subduraal hematoom (hersenbloeding), 3 gevallen van myelopathie (aandoening aan het ruggemerg) en 3 gevallen van cervicale radiculopathie.

Overigens is het bij deze gevallen onbekend wat de oorzaak was van de complicaties, wat voor nekmanipulatie er precies was gedaan en door welke discipline.

Maar het punt is dat geen van deze gevallen ooit eerder als casus was gerapporteerd. En daarmee zijn gerapporteerde casussen dus een slechte indicatie van de frequentie van complicaties.

Als je bedenkt dat er alleen onder neurologen navraag was gedaan en dat zij zich hoogstwaarschijnlijk niet alle gevallen konden herinneren die het afgelopen jaar hadden plaatsgevonden (dit gaven ze namelijk zelf al aan) en ik denk dat iedereen het met me eens zal zijn wanneer ik Ernst gelijk geef dat de gerapporteerde complicaties en doden zeer waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg zijn. Alleen al in dit geval betreft het een onderrapportage van 100%.

(1): Stevinson, C.S., Honan, W., Cooke, B., & Ernst, E. (2001). Neurological complications of cervical spine manipulation. Journal of the Royal Society of Medicine, 94, 107-110.