• Skip to primary navigation
  • Skip to main content
  • Skip to primary sidebar

Kloptdatwel?

  • Home
  • Onderwerpen
    • (Bij)Geloof
    • Columns
    • Complottheorieën
    • Factchecking
    • Gezondheid
    • Hoax
    • Humor
    • K-d-Weetjes
    • New Age
    • Paranormaal
    • Pseudowetenschap
    • Reclame Code Commissie
    • Skepticisme
    • Skeptics in the Pub
    • Skeptische TV
    • UFO
    • Wetenschap
    • Overig
  • Skeptisch Chatten
  • Werkstuk?
  • Contact
  • Over Kloptdatwel.nl
    • Activiteiten agenda
    • Colofon – (copyright info)
    • Gedragsregels van Kloptdatwel
    • Kloptdatwel in de media
    • Interessante Links
    • Over het Bol.com Partnerprogramma en andere affiliate programma’s.
    • Social media & Twitter
    • Nieuwsbrief
    • Privacybeleid
    • Skeptisch Chatten
      • Skeptisch Chatten (archief 1)
      • Skeptisch Chatten (archief 2)
      • Skeptisch Chatten (archief 3)
      • Skeptisch Chatten (archief 4)

religie

Sense and Nonsense about the Sign of the Cross

20 August 2016 by Martin Bier 1 Comment

NL-flagWhile I was spending my summer in Poland, someone brought an interesting blog article to my attention. It has now been scientifically proven that making the sign of the cross over an amount of water significantly diminishes the amount of bacterial pathogens in that water. Is the making of the sign of the cross a matter of antibacterial hygiene just as much as it is a matter of piety?

Searching on the internet it soon became apparent that several Polish blogs had reported about this in the past few years. Evidently this is the kind of “novelty” that one needs to fall back on during the slow news season.

The earliest source that I could initially find for all of this was a release from the Russian press agency Interfax. There do not appear to be any articles in any scientific journals. But the physicist behind all of this, Angelina Malakhovskaya, reports about her findings in a book: “How do the Healing Properties of Holy Water, Eastern-Orthodox Prayer and the Sign of the Cross Manifest Themselves?”

The cover of the work that started it all. The name of the author Angelina Malakhovskaya is at the top. The title and the subtitle are About the Secrets of Holy Water and How do the Healing Properties of Holy Water, Eastern-Orthodox Prayer and the Sign of the Cross Manifest Themselves?, respectively. In the parentheses, it reads From the Series: The scientific affirmation of the existence of God, the truth of Eastern Orthodox faith, and the healing powers of the sacraments of the Eastern Orthodox Church. It is published in 2005 in St. Petersburg.
The cover of the work that started it all. The name of the author Angelina Malakhovskaya is at the top. The title and the subtitle are About the Secrets of Holy Water and How do the Healing Properties of Holy Water, Eastern-Orthodox Prayer and the Sign of the Cross Manifest Themselves?, respectively. In the parentheses, it reads From the Series: The scientific affirmation of the existence of God, the truth of Eastern Orthodox faith, and the healing powers of the sacraments of the Eastern Orthodox Church. It is published in 2005 in St. Petersburg.

According to this last webpage Angelina Malakhovskaya was affiliated with the Laboratory for Medical-Biological Technology of the Scientific Research Institute for Industrial and Maritime Medicine in Saint Petersburg. This particular lab no longer exists, but a quick glance at webarchive reveals that their focus was on vague subjects like bioresonance and quantum physiotherapy. It also appears that Angelina is a member of the Alliance of Eastern Orthodox Scientists in Russia.

Antiseptic and Murky

Angelina and her co-workers took water from a well, from a pond, and from a river. Making the sign of the cross would decrease the number of bacterial pathogens by a factor of 7, 10, 100, or 1000. However, if the sign of the cross was made by an infidel, the effect is about 10% less.

The sign of the cross is associated with “The Light.” That’s why also optical properties of water were altered after the sign of the cross is made. The claim is a bit bizarre: over a small range in the ultraviolet part of the spectrum, the optical density of the water increases. When an ordinary believer makes the sign, it’s an increase by a factor of 1½. However, in case the sign is made by a cleric, the effect is enhanced and the factor is 2½.

The term “optical density” is just as unusual as it is vague. The term is sometimes used for the refractive index and sometimes for the absorption coefficient. The index of refraction describes how a ray of light changes direction when it goes from one medium to another. It’s why lenses work and it’s standard high school physics. The absorption coefficient indicates what fraction of the light is absorbed by a material when a ray of that light goes through one meter of that material. It is common practice in physics to put the index of refraction and the absorption coefficient together is one so-called complex number.

After some searching I discovered that Angelina’s magic interval in the ultraviolet spectrum runs from a wavelength of 200 nm to a wavelength of 240 nm. The symbol “nm” stands for nanometer. A nanometer is a billionth of a meter. Visible light covers the interval from 400 nm (purple light) to 700 nm (red light). Ultraviolet light has a smaller wavelength than visible light.

The factor of 2½ sounds impressive, but it is not that significant if by “optical density” Angelina means “absorption coefficient.” For light with a wavelength of 200 nm the absorption coefficient is about one. The increase by a factor of 2½ means that a centimeter of water passes 97.5% of the light instead of 99%.

In case “optical density” as used by Angelina refers to “index of refraction,” it would mean that this index increases in value from 1.4 (the “normal” value that is given in the literature) to 3.5 after a sign of the cross by a cleric. The index of refraction of a medium also indicates by what factor the speed of light slows down when it enters that medium from the air. The 2½ therefore means that the speed of light in water would slow down with a factor 3.5 instead of 1.4.

Finally, from a religious perspective it is bizarre that the sign of the cross increases the index of refraction and/or the absorption coefficient. Suppose that the optical density means the absorption coefficient. An increasing absorption of light implies that the cross does not have an illuminating effect, but, instead, makes matters darker and more murky. If the optical density is the index of refraction, then the factor of 2½ means that, after the sign of the cross, “The Light” propagates and spreads with a speed that is a factor of 2½ lower.

Which Sign of the Cross?

In many of the articles and blogs we are told that Angelina’s research also shows that it is important that the sign of the cross is made correctly. A wrong gesture or a carelessly made sign of the cross would have no effect.

In catholic and protestant churches the sign of the cross is generally made with an open right hand. The left shoulder is touched before the right shoulder is touched.
In catholic and protestant churches the sign of the cross is generally made with an open right hand. The left shoulder is touched before the right shoulder is touched.

Here we are running into some intra-Christian controversy. As shown in the illustrations, the Catholic and the Eastern Orthodox Church make the sign of the cross in very different ways.

On a Serbian blog of 2008 it is emphasized how Malakhovskaya’s effects only occur when the Eastern Orthodox sequence is carefully followed. If it is only the Eastern Orthodox sign of the cross that has miraculous effects, then the Catholic gestures have to be without any effect. It is peculiar that the Catholic Polish blogosphere has completely overlooked this problem.

 

In the Eastern Orthodox ritual the pinky and the ringfinger of the right hand are folded to the inside. Next, the sign of the cross is made with the thumb, the index finger, and the middle finger. The right shoulder is touched before the left shoulder.
In the Eastern Orthodox ritual the pinky and the ringfinger of the right hand are folded to the inside. Next, the sign of the cross is made with the thumb, the index finger, and the middle finger. The right shoulder is touched before the left shoulder.

About Angelina and her “Book”

Googling the name “Angela Malakhovskaya,” I ran into tens of pages with articles about the scientifically researched effects of the sign of the cross. The articles were in Polish, English, Romanian, Hungarian, and Serbo-Croatian. Trying other transcriptions of the name (Malahovska, Malahovskaja, Malakhovskaja) led to similar results. What I did not find were scientific articles on which Angelina Malakhovskaya was an author or co-author. That is a bit odd for someone who works, or worked, at a scientific institute. I would also have loved to have a look at that book. I was actually ready to order it. But, unfortunately, my googling on the book’s title led to no results.

One does not have to be a pathological skeptic to get suspicious at that point.

Anna Ochab-Marcinek maintains a blog “being a young physicist”. She had written about Angelina’s findings and their proliferation outside Russia. The Russian language uses a Cyrillic alphabet. Therefore Russian websites don’t pop up when one googles with Latin letters. But with Anna’s help I found some Russian websites that shed light on the situation.

In 2010 Grigori Tarashevich wrote a very critical article “Can Eastern Orthodoxy Kill Bacteria?” The subtitle leaves no doubt about Grigori’s conclusion “The author of a spectacular discovery turns out to be a fraud.” He actually called the head of the laboratory where Angelina was supposed to have worked. At the end of the article we read: I managed to get the cell phone number of the head of the laboratory where Angelina worked according to the press. He was actually vacationing in the Tver region at that moment, but he did not mind making a roaming call and he was willing to comment on the unique research of his employee: – What? Angelina Malakhovaskaya? She never worked at our place. But she presented herself everywhere as a member of our lab. She only brings shame to our institute. I know her. She is a very pushy lady. She did some research, but she never got anywhere. Water is an interesting subject, but what Malakhovskaya says, that has nothing to do with science. You know, I got the impression that she … well, I really don’t have the right to say anything about it. After all, I am not a psychiatrist.    

On a 2013 blog by the “tech-nomad” I found a number of scanned pages from Angelina’s book. It was here that I ultimately found out that the magic range in the ultraviolet spectrum was between 200 nm and 240 nm. And here it also became immediately clear why the book had been so hard to find on the internet. It’s nothing more than a stenciled leaflet. There is an actual YouTube video where Angelina reads from her leaflet and provides further explanation.

The Nature of a Miracle

 Angelina’s work is food for thought for those who are philosophically inclined. The title of the aforementioned YouTube video is A Drop of Holy Water Creates a Miracle. Also on the scanned pages, I found the Russian word for “miracle.”

In the 18th century the Scottish philosopher David Hume tried to describe what, from a scientific perspective, exactly constitutes a miracle. A miracle has to involve a violation of laws of nature. If that’s not the case we are simply dealing with everyday reality.

A rock that is falling down is the usual and predictable state of affairs. A rock that should fall down, but, instead, keeps floating without any apparent reason – that would be a miracle. However, suppose you find conditions under which the rock always stays afloat. In that case the state of floating is reproducible. Floating is then no longer miraculous. In that case it would actually be a miracle if the rock falls down under conditions in which it should be floating.

Angelina Malakhovskaya pretends to have discovered a reproducible effect. The word “miracle” should in that situation no longer be used.

As a matter of fact, there should not be a place at all in science for the word “miracle.”

A Fifth Column

Angelina’s research is of a certain kind. A few years ago I ran into an Algerian study that showed how healthier poultry results if chickens are slaughtered while Islamic prayer is recited. It all feels like a merger of religious fervor and bad science. Angelina is a lot like Gladyshev in the famous satire by Vladimir Voinovich “The Life and Extraordinary Adventures of Private Ivan Chonkin.” The impassioned Gladyshev is intent on crossbreeding tomato and potato plants in order to come to a hybrid that grows tomatoes on top and potatoes at the bottom.

Also from Angelina Malakhovskaya’s booklet. A picture of the author and a description of some of her accomplishments.
Also from Angelina Malakhovskaya’s booklet. A picture of the author and a description of some of her accomplishments.

Angelina, the Algerian research group, and the Catholic Polish bloggers – all of them most certainly operate under the assumption that their published findings will inspire their reading audience to new piousness. But there is good ground to fear that the happy marriage between science and religion that they think they are achieving is a failure from the outset.

Religious ritual consists for a large part of inconveniences, risks, and sacrifices without a rational explanation about any possible benefit. Circumcision, prayer, fasting, pilgrimage, tithing, etc. – these are investments in the company called “God”; investments that are made in the assumption that they will lead to favorable treatment by a supernatural entity. It’s precisely through following a ritual that has no logically reasoned usefulness that one expresses belief in a higher power – a power that is not of this world. With her assertion that making the sign of the cross is something like brushing one’s teeth, i.e. a simple investment in one’s health, Angelina undermines the faith in an influenceable superhuman power. If the making of the sign of the cross is merely a matter of daily hygiene, then nothing has to be “believed” and sacrificed anymore. God may then just as well not exist anymore.

Hollowing out faith from the inside – that’s actually what Angelina, the Algerian researchers, and the Catholic Polish bloggers are doing. Without being aware of it, they are a fifth column for the Richard Dawkins Foundation.

Filed Under: English translations Tagged With: geloof, pseudowetenschap, religie

De Zin en Onzin van een Kruisteken

15 August 2016 by Martin Bier 47 Comments

Engels - UK vlag 30x24Tijdens een werkbezoek in Polen deze zomer werd ik gewezen op een fascinerend bericht op een bekend conservatief-katholiek internetblog. Het zou nu wetenschappelijk zijn aangetoond dat het maken van het kruisteken over een hoeveelheid water het aantal ziektekiemen in dat water zou verminderen. Is het slaan van een kruisje dan evenzeer een zaak van antibacteriële hygiëne als van godsvrucht?

Bij wat zoeken op het internet bleek dat verschillende katholieke Poolse blogs hierover in de laatste paar jaar hadden geschreven. Blijkbaar gaat het hier om het soort van wetenswaardigheid waar men in de komkommertijd op terugvalt.

Op zoek naar de bron van dit alles belandde ik bij een bericht dat in 2006 uitging van het Russisch persagentschap Interfax. Een artikel in een wetenschappelijk vakblad blijkt er niet te zijn, maar de fysicus achter dit alles, Angelina Malakhovskaja, beschrijft haar ontdekkingen in een boek: “Hoe Manifesteren zich de Geneeskrachtige Eigenschappen van Heilig Water, Oosters-Orthodox Gebed en het Kruisteken?”

De omslag van het werkje waar alles mee begon. Bovenaan staat de naam van de schrijfster: Angelina Malakhovskaja. De titel en ondertitel luiden respectievelijk Over de Geheimen van het Heilig Water en Hoe Manifesteren zich de Geneeskrachtige Eigenschappen van Heilig Water, Oosters-orthodox Gebed en het Kruisteken? Tussen haakjes staat verder nog te lezen Uit de cyclus: De wetenschappelijke bevestiging van het bestaan van God, de waarachtigheid van het oosters orthodoxe geloof en de geneeskracht van de sacramenten van de oosters orthodoxe kerk. Het is uitgegeven in 2005 in Sint Petersburg.
De omslag van het werkje waar alles mee begon. Bovenaan staat de naam van de schrijfster: Angelina Malakhovskaja. De titel en ondertitel luiden respectievelijk Over de Geheimen van het Heilig Water en Hoe Manifesteren zich de Geneeskrachtige Eigenschappen van Heilig Water, Oosters-orthodox Gebed en het Kruisteken? Tussen haakjes staat verder nog te lezen Uit de cyclus: De wetenschappelijke bevestiging van het bestaan van God, de waarachtigheid van het oosters orthodoxe geloof en de geneeskracht van de sacramenten van de oosters orthodoxe kerk. Het is uitgegeven in 2005 in Sint Petersburg.

Volgens deze laatst gerefereerde webpagina is Angelina Malakhovskaja verbonden aan het Laboratorium voor Medisch-Biologische Technologie aan het Wetenschappelijk Onderzoeksinstituut voor Geneeskunde in Industrie en Zeevaardij in Sint Petersburg. Dit laboratorium bestaat inmiddels niet meer, maar op webarchive wordt duidelijk dat men zich aldaar bezig hield met vage zaken als bioresonantie en kwantumfysiotherapie. Verder blijkt dat Angelina lid is van de Vereniging van Oosters-orthodoxe Wetenschappers in Rusland.

Ontsmettend en Vertroebelend

Angelina en haar medewerkers namen water uit een waterput, uit een vijver en uit een rivier. Het maken van een kruisteken zou de hoeveelheid bacteriële ziektekiemen in het water doen afnemen met een factor 7, 10, 100 of zelfs 1000. Wanneer echter het kruisteken zou worden gemaakt door een ongelovige, dan zou het effect zo’n 10% minder zijn.

Het kruisteken heeft te maken met “Het Licht.” En daarom zouden dus ook de optische eigenschappen van water veranderen na het maken van het kruisteken. De claim is nogal bizar en exotisch: voor een klein interval in het ultraviolette deel van het spectrum zou de optische dichtheid van het water toenemen. Bij een kruisteken van een gewone gelovige zou het om een toename met een factor 1½ gaan. Maar wanneer het kruisteken door een geestelijke zou worden gemaakt, dan zou de factor 2½ zijn.

De term “optische dichtheid” is net zo ongebruikelijk als dat hij vaag is. Soms wordt de term gebruikt voor de brekingsindex. Soms ook wordt hij gebruikt voor de absorptiecoëfficiënt. Met de brekingsindex gaat het over de mate waarin een lichtstraal wordt afgebogen wanneer hij van het ene medium naar het andere gaat. Dit is standaard middelbare-schoolstof. De absorptiecoëfficiënt geeft aan welk percentage van een lichtstraal door een materiaal wordt geabsorbeerd als de lichtstraal door een meter van dat materiaal gaat. Vaak worden brekingsindex en absorptiecoëfficiënt gecombineerd in één zogenaamd complex getal.

Na enig zoeken ontdekte ik dat het met het magische interval van Angelina gaat om golflengten tussen de 200 nm en 240 nm. Het symbool “nm” staat hier voor nanometer. Een nanometer is een miljardste deel van een meter. Zichtbaar licht beslaat het interval tussen ruwweg 400 nm (paars licht) en 700 nm (rood licht). Ultraviolet licht is niet zichtbaar en heeft een kleinere golflengte dan zichtbaar licht.

Die factor van 2½ klinkt wellicht indrukwekkend, maar het betekent vrij weinig indien het met die optische dichtheid om de absorptiecoëfficiënt gaat. Voor licht van 200 nm is de absorptiecoëfficiënt ongeveer één. Die factor van 2½ betekent dus dat een centimeter water 97,5% procent doorlaat i.p.v. 99% (zie hier).

Mocht het met die optische dichtheid om de brekingsindex gaan, dan zou die moeten toenemen van 1,4 (de “normale” waarde die in de literatuur gegeven wordt) tot 3,5 na een kruisteken van een clericaal. De brekingsindex van een medium geeft ook aan met wat voor factor de lichtsnelheid omlaag gaat wanneer licht vanuit de lucht het betreffende medium binnen gaat. Die 2½ betekent dus dat de lichtsnelheid in water zou afnemen met een factor 3,5 i.p.v. 1,4 wanneer dit ultraviolet licht van lucht naar water zou gaan.

Het moet worden opgemerkt dat het, vanuit religieus perspectief gezien, eigenlijk een beetje vreemd is dat het kruisteken een absorptiecoëfficiënt en/of brekingsindex doet toenemen. Stel dat het met de optische dichtheid om de absorptiecoëfficiënt gaat. Toenemende absorptie van licht betekent dan dat het kruisteken niet een lichtende, maar juist een vertroebelende werking heeft. Wanneer het met die optische dichtheid om de brekingsindex gaat, dan houdt een toename met een factor 2½ in dat, na het kruisteken, “Het Licht” zich voortbeweegt en verspreidt met een snelheid die een factor 2½ lager is.

Welk Kruisteken?

In veel van de blogartikelen wordt nog gemeld hoe Angelina’s onderzoek aangetoond zou hebben dat het belangrijk is dat men het betreffende kruisje slaat op een correcte en serieuze manier. Een foutief of achteloos geslagen kruisje zou geen effect hebben.

In katholieke en protestantse kerken wordt het kruisteken i.h.a. met open rechterhand gedaan. De linkerschouder wordt aangeraakt voordat de rechterschouder wordt aangeraakt.
In katholieke en protestantse kerken wordt het kruisteken i.h.a. met open rechterhand gedaan. De linkerschouder wordt aangeraakt voordat de rechterschouder wordt aangeraakt.

Hier lopen we tegen intra-christelijk conflictmateriaal aan. Zoals hiernaast geïllustreerd hebben de katholieke kerk en de oosters-orthodoxe kerk verschillende rituele kruistekens.

In 2008 wordt op een Servische blog aan het eind nog eens flink benadrukt hoe Malakhovskaja’s heilzame effecten uitsluitend plaatsgrijpen wanneer de oosters-orthodoxe gebarenvolgorde nauwgezet in acht wordt genomen. Indien alleen het oosters-orthodoxe kruisteken het wonderbaarlijke effect heeft, dan zullen de katholieke hand- en armgebaren van de Polen dus geen enkel effect hebben. Het is tragisch dat de katholieke Poolse blogosfeer dit collectief over het hoofd heeft gezien.

In het oosters-orthodoxe ritueel worden pink en ringvinger van de rechterhand naar binnen gevouwen. Het kruisteken wordt vervolgens gemaakt met duim, wijs- en middelvinger. De rechterschouder wordt aangeraakt voordat de linkerschouder wordt aangeraakt.
In het oosters-orthodoxe ritueel worden pink en ringvinger van de rechterhand naar binnen gevouwen. Het kruisteken wordt vervolgens gemaakt met duim, wijs- en middelvinger. De rechterschouder wordt aangeraakt voordat de linkerschouder wordt aangeraakt.

Over Angelina en haar “Boek”

Bij het googelen van de naam Angelina Malakhovskaja vond ik tientallen pagina’s met artikelen over de magie van het kruisteken. De artikelen waren in het Roemeens, Pools, Hongaars, Servo-Kroatisch en Engels. Andere transcripties van de naam (Malakhovskaya, Malahovskaja, Malahovska) leidden tot een soortgelijke opbrengst. Wat ik niet aantrof waren wetenschappelijke artikelen waarop Angelina Malakhovskaja auteur of medeauteur was. Dat is vreemd wanneer het gaat om iemand die aan een wetenschappelijk instituut werkt of werkte. Ik had ook het boek graag eens ingekeken en het eventueel zelfs willen bestellen. Maar helaas, ook m’n gegoogel op de titel van het boek leverde niets op.

Je hoeft geen pathologische skepticus te zijn om bij dit alles nattigheid te gaan voelen – in figuurlijke zin dan.

Anna Ochab-Marcinek onderhoudt een blog “de jonge fysicus” en ook zij had al eens geschreven over Angelina’s bevindingen en de proliferatie ervan buiten Rusland. Omdat het Russisch een ander alfabet hanteert, verschijnen Russische websites niet wanneer je met de gebruikelijke Latijnse letters googelt. Met Anna’s hulp vond ik een aantal Russische websites die veel verhelderden.

In december 2010 schreef Grigori Tarasjevitsj een heel kritisch artikel: “Kan de oosterse orthodoxie bacteriën doden?” De ondertitel van het artikel laat aan duidelijkheid niets te wensen over: “De auteur van een spectaculaire ontdekking blijkt een bedriegster te zijn.” Tarasjevitsj belde uiteindelijk met het hoofd van het lab waar Angelina gewerkt zou hebben. Aan het eind van het artikel staat te lezen: Ik slaagde erin het GSM nummer te bemachtigen van de directeur van het laboratorium waar Angelina volgens de pers werkte. Hij was toen net op vakantie in de Tver Regio, maar hij had geen bezwaar tegen het maken van een roaming call en was bereid commentaar te geven op het unieke onderzoek van z’n medewerkster: – Wat? Angelina Malakhovskaja? Die heeft nooit bij ons gewerkt, hoewel ze zich overal voordoet als medewerkster van ons laboratorium. Ze brengt alleen schande over ons instituut. Ik ken haar. Een hele opdringerige dame. Ze heeft wat onderzoek gedaan, maar is nooit tot enig resultaat gekomen. Water is een interessant onderwerp, maar wat Malakhovskaja beweert, dat heeft niets met wetenschap te maken. Weet U, ik heb de indruk dat ze … nou ja, ik heb eigenlijk geen recht om daarover iets te zeggen. Ik ben tenslotte geen psychiater.

Op een blog uit 2013 van de “tech-nomade”  stonden een aantal ingescande pagina’s uit Angelina’s boek. Het was hier dat ik voor het eerst zag dat het magische interval in het ultraviolette spectrum ligt tussen 200 nm en 240 nm. Hier werd me ook onmiddellijk duidelijk waarom het boek zo moeilijk te vinden was geweest op het internet. Het is weinig meer dan een eenvoudige gestencilde brochure.  Verder blijkt er nog een YouTube video te zijn waarop Angelina voorleest uit haar brochure en nadere uitleg verschaft.

De Hoedanigheid van een Wonder

Voor wie filosofisch is ingesteld geeft Angelina’s werk veel stof tot nadenken. De titel van de voornoemde YouTube video is Een druppel heilig water creëert een wonder. Ook op de ingescande pagina’s trof ik het Russische woord voor “wonder” aan.

De Schotse filosoof David Hume heeft in de 18de eeuw geprobeerd nauwkeurig te omschrijven wat, vanuit wetenschappelijk perspectief, een wonder precies is. Met een wonder moet het gaan om een breken van natuurwetten. Indien dat niet het geval is, dan hebben we gewoon te maken met de gangbare praktijk.

Een steen die omlaag valt vormt de gebruikelijke en voorspelbare gang van zaken. Een steen die omlaag zou moeten vallen en zonder aanwijsbare reden blijft zweven, dat zou een wonder zijn. Maar stel dat je omstandigheden vindt waaronder die steen altijd blijft zweven en dat de zweeftoestand van die steen zodoende reproduceerbaar is.  Dat zweven is dan niet langer wonderbaarlijk. Wonderbaarlijk zou het dan wederom zijn wanneer de steen zou vallen onder omstandigheden waaronder hij eigenlijk zou moeten zweven.

Ook uit het bewuste boekwerkje van Angelina Malakhovskaja. Een foto van de auteur en een korte opsomming van haar verdiensten.
Ook uit het bewuste boekwerkje van Angelina Malakhovskaja. Een foto van de auteur en een korte opsomming van haar verdiensten.

Angelina Malakhovskaja pretendeert een reproduceerbaar effect ontdekt te hebben. Het woord “wonder” dient dan dus niet langer gebruikt te worden.

En welbeschouwd behoort er in de gehele wetenschap geen plaats te zijn voor het begrip “wonder.”

Vijfde Colonne

We hebben op kloptdatwel.nl al eens eerder met dit soort research te maken gehad. Zo was er eens bericht over Algerijns onderzoek dat zou aantonen dat kippen die geslacht zijn onder het uitspreken van islamitisch gebed gezondere kippenboutjes opleveren. Het is moeilijk om je bij zulk onderzoek aan de indruk onttrekken dat het gaat om een broddelhuwelijk tussen geloofsijver en klungelwetenschap. Angelina’s project doet me enigszins denken aan de agronoom Gladysjev uit het boek “De Merkwaardige Lotgevallen van Soldaat Ivan Tsjonkin” van Vladimir Vojnovitsj. De gepassioneerde Gladysjev wil aardappelen en tomaten met elkaar kruisen zodat er een plant ontstaat waar aan de bovenkant tomaten aan groeien en aan de onderkant aardappelen.

Angelina Malakhovskaja, de Algerijnse wetenschappers en de katholieke Poolse bloggers zullen zeker het gevoel hebben dat ze stichtend werk doen en dat hun resultaten mensen inspireren tot hernieuwde godvruchtigheid. Maar er is goede grond om vrezen dat deze pogingen om wetenschap en godsdienst te verzoenen juist averechts zullen werken.

Met religieus ritueel gaat het i.h.a. om risico’s, ongemakken en opofferingen die men zichzelf aandoet zonder dat er een rationele verklaring is voor een opgeleverd nut ervan. Besnijdenis, gebed, niet fietsen op zondag, vastenmaand, duit-in-het-zakje, bedevaart, etc. zijn namelijk investeringen in de BV God; investeringen die worden gedaan in de veronderstelling dat hiermee de gunst van een bovennatuurlijke macht wordt bewerkstelligd. Juist door je aan een ritueel te houden zonder dat zo’n ritueel een logisch beredeneerd nut heeft, druk je uit dat je een macht erkent die boven het wereldse uitgaat. Met Angelina’s bewering dat het maken van het kruisteken zoiets is als het poetsen van je tanden, een kwestie van antisepsis en een investering in je gezondheid dus, ondermijn je het geloof in een beïnvloedbare bovennatuurlijke macht. In dat geval hoeft er bij de rituele geloofshandelingen niets meer “geloofd” te worden.

De uitholling van het geloof van binnen uit – dat is eigenlijk wat Angelina Malakhovskaja, de katholieke Poolse bloggers en de Algerijnse wetenschappers doen. Zonder het te weten vormen ze de vijfde colonne voor de Richard Dawkins Foundation.

Filed Under: (Bij)Geloof, Buitenland, Pseudowetenschap Tagged With: geloof, pseudowetenschap, religie

Pastafarians uit Emmen mogen nog niet met vergiet op ID-kaart

1 August 2016 by Björn 43 Comments

Begin dit jaar weigerde de gemeente Emmen een jonge aartsbisschop van de kerk van het vliegende spaghettimonster een ID-kaart kaart te geven omdat de pasfoto die hij inleverde niet zou voldoen aan de eisen die de wet daaraan stelt. Op de pasfoto droeg de jongeman namelijk een vergiet, de heilige hoofdbedekking van de pastafarians (zoals de volgers van de kerk genoemd worden). Daarmee voldoet de foto niet aan de eis dat het hoofd onbedekt dient te zijn.

Dirk Jan Dijkstra, de jongeman in kwestie, nam hier geen genoegen mee en vroeg de Rechtbank van Noord-Nederland een uitspraak te doen. Hij stelde dat het vergiet een uiting is van zijn religie net zoals een hoofddoekje dat voor moslims, en een keppeltje dat voor Joden is. Aangezien andere religies ook met hun hoofdbedekking op de foto mogen, zou dit ook voor pastafarians toegestaan moeten zijn.

Foto: ZUMAPRESS.com
Foto: ZUMAPRESS.com

Op 28 juli deed de Rechtbank Noord-Nederland een uitspraak in deze zaak. Het stelde de gemeente Emmen in het gelijk bij het niet accepteren van de pasfoto. Als reden werd aangegeven dat de eiser niet duidelijk heeft kunnen maken dat het dragen van het vergiet door zijn geloof wordt voorgeschreven en dat het hierin afwijkt van andere religies. Het dragen van hoofdbedekkking zou niet slechts door godsdienstige overtuigingen worden beinvloed maar ook door commerciële en sociale redenen. Dirk Jan Dijkstra geeft aan in hoger beroep te gaan bij de Raad van State om toch zijn gelijk te krijgen.

Het vreemde is overigens wel dat in Leiden en Den Haag pastafarians gewoon met hun vergiet op de foto mochten.

Meer informatie over de kerk van het vliegende spaghettimonster vind je op de site van de kerk.

Filed Under: (Bij)Geloof, Uit het nieuws Tagged With: kerk van het vliegend spaghettimonster, rechtspraak, religie

Nederlandse Scientology zet kinderen in bij therapiesessies – wethouder bezorgd over scientology basisschool

22 May 2015 by Gert Jan van 't Land 19 Comments

Scientology oprichter Ron Hubbard (wikipedia)
Scientology oprichter Ron Hubbard (wikipedia)

Afgelopen dinsdag zond de VPRO de schokkende documentaire ‘Going Clear, Scientology and the Prison of Belief’ uit waarin ex-leden een boekje open doen over wantoestanden in de Scientology kerk. Je kunt de documentaire terugkijken via de website van de VPRO. De NRC vat de documentaire als volgt samen: ‘Volgens de documentaire buit de kerk filmsterren als John Travolta en Tom Cruise uit voor het eigen gewin, infiltreren lobbyisten de overheid om belastingvoordelen af te dwingen, betalen leden zich blauw aan therapeutische cursussen en jaarlijkse contributie, krijgen ze te maken met fysiek en mentaal geweld, worden ze gedwongen met lastige familieleden te breken en achtervolgd als ze de kerk verlaten’. De NRC merkt ook op dat de kerk alles ontkent. De kerk onderneemt ook tegenactie. NRC: ‘Het tijdschrift van de kerk, Freedom Magazine, publiceert nu aan de lopende band belastende artikelen en video’s over personen die meewerkten aan de Going Clear-documentaire’.

De Scientology kerk heeft er in Nederland een probleem bij. Vara’s Rambam ging undercover bij de kerk en ontdekte allerlei dingen die aanleiding tot zorgen geven. Bekijk de uitzending via deze link. In Amsterdam blijkt de particuliere basisschool ‘Onze Toekomst’ te werken volgens de principes van de oprichter van de kerk, Ron Hubbard. Ergens in een hoekje van de website van de school wordt dit uit de doeken gedaan. De amsterdamse omroep AT5 legt uit: ‘De particuliere school zegt enkel scientology lesmethoden te hanteren. Op de school wordt, desgevraagd door [journaliste] Verkerk, onder andere beweerd dat de psychologie een belangrijke drijvende kracht achter Hitler was. Elke school die de lesmethode hanteert moet jaarlijks vier procent van haar omzet afdragen aan de kerk’. Ook ontdekte Rambam dat kinderen niet alleen worden onderworpen aan therapiesessies maar dat kinderen ook therapiesessies afnemen bij volwassenen. Volgens een artikel in het dagblad Parool: ‘Één van de meest opvallende zaken was het persoonlijk dossier dat de kerk aanlegt van de leden. ‘Ze kunnen het gebruiken als pressiemiddel’. De Rambam journalist deed een therapiesessie met een elfjarige jongen: ‘We geloofden het eerst niet. Een jongen van elf!’, roept [presentatrice] Hakeboom. ‘Zij vinden dat dus heel normaal. Zodra een kind kan lezen wordt het als volwaardig volwassene beschouwt. Dat kan toch niet? Zo’n kind moet je dus vragen naar jeugdtrauma’s en andere verschrikkelijke ervaringen.’ Veel andere kinderen houden binnen Scientology therapiesessies met volwassenen‘. De schoolleiding van De Toekomst is volgens traditioneel Scientology-recept verontwaardigd: ‘Als ze simpelweg een verslag hadden gemaakt van wat ze tegenkwamen, dan had je vriendelijke mensen gezien die zich met elkaar verdiepen in de Scientology-filosofie en die zo tot nieuwe inzichten komen’, zo citeert AT5. Ondertussen heeft de Amsterdamse wethouder onderwijs volgens Parool gezegd dat ze zich zorgen maakt over de Scientology-school.

 

Filed Under: K-d-Weetjes Tagged With: basisschool, basisschool de toekomst, going clear, L. Ron Hubbard, rambam, religie, scientology

Het terrein van onwetendheid – Neil deGrasse Tyson

2 August 2014 by Leon Korteweg 136 Comments

Naar aanleiding van de video van vorige week mede op verzoek weer een video van Neil deGrasse Tyson. Hij sprak deze lezing uit tijdens het driedaagse wetenschapssymposium Beyond Belief: Science, Religion, Reason and Survival (5–7 november 2006 op het Salk Institute in La Jolla, Californië). Een fragment hiervan, de 5 minuten durende ‘tirade on stupid design’ waarmee hij intelligent design belachelijk maakte met harde feiten, is hoe ik ooit met deze briljante wetenschapscommunicator in aanraking kwam.

De volledige lezing bleek overweldigend: Tyson verhaalt beknopt, duidelijk en met humor de geschiedenis van onwetendheid en ontdekkingen in de astronomie; tegelijk brengt hij het probleem te berde dat een hoge intelligentie en goede opleiding niet garanderen dat men tot een wetenschappelijk houdbare conclusie komt over de aard van het heelal. Soms onderbreekt hij zijn toespraak om op amicale wijze andere beroemde wetenschappers in de zaal iets te vragen, zoals Steven Weinberg, Lawrence Krauss, Carolyn Porco en Michael Shermer; de oplettende kijker zal ook onder andere Richard Dawkins en Sam Harris in het publiek spotten. Ik besloot de lezing in zijn geheel (exclusief de vraag-en-antwoordsessie) in het Nederlands en Engels te ondertitelen, compleet met aantekeningen. Gordel om, skeptische vrienden: hier volgt een nieuwe interessante rit met Tyson van maar liefst 41 minuten!

Filed Under: (Bij)Geloof, Pseudowetenschap, Skeptische TV Tagged With: big bang theory, Carolyn Porco, creationisme, intelligent design, lawrence krauss, michael shermer, Neil deGrasse Tyson, pseudowetenschap, religie, richard dawkins, sam harris, Steven Weinberg

  • « Go to Previous Page
  • Page 1
  • Page 2
  • Page 3
  • Page 4
  • Interim pages omitted …
  • Page 12
  • Go to Next Page »

Primary Sidebar

Steun ons via:
Een aankoopbol.com Partner (meer info)
Of een donatie

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Skeptic RSS feed

  • Skepsis
  • Error
  • SBM
10 drogredenaties uit trukendoos antivaxers
31 March 2026 - Ward van Beek

 De antivaccinatiebeweging weet massa’s mensen te overtuigen – alleen al de dalende vaccinatiegraad bewijst dat. De argumenten die ze gebruiken klinken overtuigend. Het zijn stuk voor stuk drogredenen. Epidemioloog Hassan Vally bespreekt er tien.  Dit artikel staat ook in Skepter 39.1…Lees meer 10 drogredenaties uit trukendoos antivaxers › [...]

De succesformule voor bedrog
16 March 2026 - Ward van Beek

De Keshe Foundation verkoopt pseudowetenschappelijke plasmatechnologie door met technische termen en autoriteit te strooien, bizarre voorspellingen te doen en zich af te zetten tegen de gevestigde wetenschap.Lees meer De succesformule voor bedrog › [...]

Sjamadriaan op de planken
12 March 2026 - Ward van Beek

Bekend als de kritische Sjamadriaan, blikt Adriaan ter Braack terug op zijn twee uitverkochte theatershows in Amsterdam en Utrecht. Lees meer Sjamadriaan op de planken › [...]

RSS Error: Retrieved unsupported status code "404"

MAHA and science-based public health: Can’t we all just get along?
13 April 2026 - David Gorski

The answer is: Very likely not, at least not as long as MAHA embraces quackery and antivax pseudoscience—not that that didn't stop STAT News from ignoring the elephant in the room, vaccines, in search of a "kumbaya" moment between MAHA and public health. The post MAHA and science-based public health: Can’t we all just get along? first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Since They Won’t Remind You, Here’s What Drs. John Ioannidis, Jay Bhattacharya, and Scott Atlas, Actually Said 6 Years Ago
11 April 2026 - Jonathan Howard

The next time these doctors claim they were right, let's remind them exactly what they claim to have been right about. The post Since They Won’t Remind You, Here’s What Drs. John Ioannidis, Jay Bhattacharya, and Scott Atlas, Actually Said 6 Years Ago first appeared on Science-Based Medicine. [...]

MAHA Doctors Love Donald Trump
10 April 2026 - Jonathan Howard

Every day they show up to work, with sweet declarations of love for Trump pouring from their lips, they are further reaffirming their decision to bind themselves to everything he does.   The post MAHA Doctors Love Donald Trump first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Recente reacties

  • Hans1263
    on Artsencollectief geeft podium aan kankerkwakzalver William Makis op hun quackfest
    @Renate, Ik denk dat u mij vast wel begreep. 😀
  • Renate1
    on Artsencollectief geeft podium aan kankerkwakzalver William Makis op hun quackfest
    @ Hans Als je je kaal scheert?
  • Renate1
    on Kouwe drukte in het zonnestelsel
    Ja, de eeuwenoude 'kennis' die weet wat. Al die mensen die zich op eeuwenoude 'kennis' beroepen, reizen niet meer met
  • Hans1263
    on Artsencollectief geeft podium aan kankerkwakzalver William Makis op hun quackfest
    @Renate1 Tja, kaal is ook een haardracht.
  • Hans1263
    on Kouwe drukte in het zonnestelsel
    Als nu de Myanmarese horoscopisten in plaats van zich druk te maken met haarkloverijen over astronomische naamgeving, zich eens serieus

Archief Kloptdatwel.nl

Copyright © 2026 · Metro Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in