Kloptdatwel?

kwakzalverij

Sterk verdunde reclame voor homeopathische geneesmiddelen

by 64 Comments

Zoals eerder al bericht op Skepsis.nl, mag er over homeopathische middelen niet meer zomaar gezegd worden waartegen ze zouden helpen. Eerder was dit al het geval voor webwinkels, maar vanaf vandaag, 1 juli 2013, mag er ook in winkelschappen geen reclame met indicatie voor homeopathische middelen meer gemaakt worden (Geneesmiddelenwet artikel 84 lid 2). Effectief is hiermee de homeopathische reclame hierdoor nu net zo sterk verdund als de oplossing die in de verpakking zit.

De webwinkel van A.Vogel laat het goede voorbeeld zien.
De webwinkel van A.Vogel geeft het goede voorbeeld.

Nu is het ondertussen al wel duidelijk dat niet elke verkoper van deze ‘geneesmiddelen’ zich netjes aan de regels houdt. Een goed voorbeeld is de website van Etos waar het bekende (en onuitspreekbare) oscillococcinum nog steeds gepromoot wordt als middel tegen griep. Op de verpakking van oscillococcinum op de site van Etos staat nog duidelijk ‘Homeopathisch geneesmiddel bij griep’, terwijl dat al lang ‘Homeopathisch geneesmiddel’ zonder indicatie zou moeten zijn. De producent van oscillococcinum (Boiron) heeft uitgebreid de kans gehad de werking van het middel wetenschappelijk te bewijzen, volgens dezelfde spelregels die al veel langer voor alle niet-homeopathische middelen gelden. Verrassend genoeg is het Boiron niet gelukt om de genezende werking van sterk verdunde rotte eendenlever te onderbouwen en dus blijft er vrij weinig over om te vertellen over oscillococcinum.

De wettelijke bepaling kunnen verkopers er niet van weerhouden om je persoonlijk advies te geven wanneer klanten daarom vragen, en via die weg alsnog de werkzaamheden van hun homeopathische ‘geneesmiddelen’ te promoten. Niet voor niks komt op de webpagina van VSM uitgebreid de advieslijn in beeld, met zelfs de mogelijkheid om je door hen terug te laten bellen. Daar kan UPC nog wat van leren! Daarmee moet gezegd worden dat de bijsluiter van de Dr. Schlüsser zouten een mooie omschrijving hebben in de bijsluiter: “Een VSM Schüssler zout is een homeopathisch geneesmiddel zonder specifieke therapeutische indicatie dat wordt toegepast volgens de therapie van Dr. Schüssler.” Volledig volgens de richtlijnen, resulterend in een merkwaardig soort alleszeggende nietszeggendheid.

Skeptische actie

Jan Willem Nienhuys heeft op Skepsis.nl al tips gegeven over actie die we kunnen ondernemen en is zelf al druk bezig geweest met het aankaarten van reclame voor oscillococcinum. Kort samengevat kun je een onwettige reclame melden bij het KOAG/KAG (Keuringsraad Openlijke Aanprijzing Geneesmiddelen (KOAG) en de Keuringsraad Aanprijzing Gezondheidsproducten (KAG)) met een simpele email, zolang het inderdaad gaat om een middel met een RVH-nummer (dit geeft een officiële registratie als homeopathisch middel aan). Bij het CBG-MEG is de officiële bijsluiter van elk middel op te zoeken, bijvoorbeeld de oscillococcinum-bijsluiter, waarmee je de gemaakte claim kan controleren en ook het RVH-nummer kunt vinden.

Onderaan deze post vind je een voorbeeldmail die naar het KOAG/KAG gestuurd kan worden, mocht je iets tegenkomen wat niet in de haak is. Zoals gezegd, gaat het vanaf 1 juli 2013 niet alleen over webwinkels, maar mogen ook fysieke winkels hun oude voorraad met indicatie niet meer verkopen. Het zou mooi zijn als we actief het KOAG/KAG op de hoogte stellen van eventuele misstanden. We zien natuurlijk graag voorbeelden van gevonden misstanden en verstuurde e-mails terug in de commentaren!

Update: Een tweetje sturen naar de betreffende winkel lijkt ook goed te werken!

— Voorbeeld email —

Aan: keuringsraad@koagkag.nl

Geacht heer/mevrouw,

Graag attendeer ik u er op dat [ verkoper / producent ] onwettig reclame maakt voor een homeopathische middel zonder therapeutische indicatie. Hieronder vindt u de details van het product en de gemaakt claims. Ik hoop dat deze informatie genoeg is voor u om actie richting de adverteerder te ondernemen.

Naam product:
URL (indien van toepassing):
Omschrijving claims:
Link naar bijsluiter (hier te vinden):
Post- en emailadres verkoper/producent:

Met vriendelijke groet,
—

 

Bijles homeopathie

by 118 Comments

Van de Belgische artsen vindt 73 procent dat homeopathie geen plaats verdient in het officiële gezondheidssysteem. Dat blijkt uit een onlineonderzoek van de Artsenkrant en Le Journal du Médecin bij 856 artsen. Die meerderheid lijkt enigszins geruststellend, maar hoe denkt die andere 27 procent er dan over? Dat kunnen we helaas niet halen uit de krantenberichten die er gisteren over verschenen. En het artikel in de Artsenkrant staat achter een slotje, alleen toegankelijk voor het ‘medische korps’. Nou ja, om het zekere voor het onzekere te nemen, biedt Kloptdatwel voor diegenen onder die 27 procent die nog niet zo goed wisten wat homeopathie nu eigenlijk inhoudt, een korte bijles aan. In minder dan een kwartier ben je voldoende op de hoogte. Ook interessant voor alle overige bezoekers natuurlijk!

In België speelt het debat over alternatieve gezondheidszorg en de eventuele vergoeding daarvan via de ziektekostenverzekering weer, omdat minister van Volksgezondheid Laurette Onkelinx verschillende alternatieve geneeswijzen officieel wil laten erkennen. Geneeskundestudenten, de decanen van de medische faculteiten en de Belgische vereniging  van artsensyndicaten hebben zich hier al sterk tegen uitgesproken.

The Red Flags of Quackery – De waarschuwingssignalen van kwakzalverij

by 32 Comments

Dit geweldige overzicht “De waarschuwingssignalen van kwakzalverij” spreekt voor zich. Spijtig genoeg had ik te weinig tijd om de rest te vertalen, mocht iemand dat willen doen dan publiceren wij dat graag! Info@kloptdatwel.nl staat voor uw photoshop creaties open 🙂

2012-01-09-redflags2
The Red Flags of Quackery – Klik op de afbeelding voor een leesbare vergroting.

Met dank aan Sci-ence.org!

Een overpeinzing bij de aangekondigde pauselijke abdicatie

by 17 Comments

Een overpeinzing bij de aangekondigde pauselijke abdicatie 1
Cees Renckens schrijft columns voor Kloptdatwel. Van 1988 tot 2011 was hij voorzitter van de Vereniging tegen de Kwakzalverij. Foto: Vivian Oei.

Het was een raadseltje dat Gerard Reve graag aan zijn bezoek opgaf. Kan er iets warms uit iets kouds komen? Het juiste antwoord luidde: jazeker, een drol van een ijsbeer. De vele krantenstukken over de carrière van Benedictus XVI, die voor zijn aantreden als paus als kardinaal bijna 25 jaar de leiding had van de Congregatie voor de Geloofsleer, brachten mij tot een overpeinzing, die ik ook in de vorm van een Reviaans raadseltje zou kunnen gieten: kan er iets goeds uit iets slechts voortkomen?

In haar eerste tien à twaalf eeuwen vormde de christelijke kerk een nog tamelijk pluriform gezelschap en de Vaticaanse leiding streefde naar meer eenheid (en macht) door de geloofsleer strikter te formuleren en bijvoorbeeld dogma’s af te kondigen. Zij die zich daarvan distantieerden waren ketters en met behulp van de wereldlijke overheden werden zij, als zij niet tot berouw en inkeer kwamen, gestraft waarbij ook de doodstraf tot de mogelijkheden behoorde. Na inkeer werd daarvan vaak in het openbaar kond gedaan in de vorm van een rituele autodafe. De straf was dan vaak nog mild, bij voorbeeld een bedevaart maken. Een opgelegde doodstraf werd niet door de weekhartige priesters uitgevoerd, maar door de overheid. Marteling om bekentenis af te dwingen en ten behoeve van het doorgeven van de namen van andere ketters was nadrukkelijk toegestaan.
Nadat er al langere tijd lokale bisschoppelijke inquisities actief waren, werd in 1211 een stel regels voor de pauselijke inquisitie bekend gemaakt en niet lang daarna gingen de dominicanen en de franciscanen voortvarend aan de slag. Enkele eeuwen later zouden ook de jezuïeten hun steentje gaan bijdragen. De macht van de Inquisitie nam af toen er scheiding tussen kerk en staat ontstond en overheden zich steeds meer distantieerden van de kerk. Nadat de Inquisitie in 1908 door Pius X werd herdoopt tot Heilig Officie, ging zij in 1965 verder als de Congregatie voor de Geloofsleer. Dit orgaan kon alleen nog maar macht uitoefenen over leden van de R.-K. Kerk en trad op tegen gelovigen die zich ten opzichte van de geloofsleer te vrijmoedig opstelden.
Kardinaal Ratzinger, die later tot paus Benedictus XVI zou worden gekozen, was van 1981 tot 2005 leider (‘prefect’) van deze Congregatie. Hij kon in het ergste geval ketters excommuniceren, maar soms bleef de sanctie beperkt tot een spreekverbod. In onze contreien kreeg onder anderen de Amsterdamse studentenpastor Van Kilsdonk (jezuïet) tot tweemaal toe zo’n spreekverbod en ontving de Vlaams-Nijmeegse theoloog Schillebeeckx (dominicaan) in drie processen enkele berispingen. Het strenge optreden van Ratzinger leidde tot veel publieke verontwaardiging, maar ik zou niet weten waarom een professionele organisatie niet zou kunnen stellen, dat je je moet committeren aan de ‘leer’ op straffe van excommunicatie. Niemand verplichtte je toch om bij die club te blijven als die ‘leer’ je niet (meer) aan staat?

Als iemand, die wegens zijn kritiek op kwakzalvende artsen meermalen is uitgemaakt voor inquisiteur of ayatollah, moet ik hierbij bekennen dat ik regelmatig met jaloezie heb gekeken naar de R.-K. Kerk, die zulk een prima systeem heeft om zich van haar ketters te ontdoen. Zoiets kennen wij niet in de geneeskunde, die toch ook wordt bedreven door een professionele beroepsgroep met de erbij behorende waarheidsaanspraken en regels van de kunst. De tuchtrechtspraak, de Inspectie en de KNMG: wat ondernemen die nu helemaal tegen een medische ketter, die beweert dat verdund schokschuddend bereid keukenzout, Natrium muriaticum D10, een werkzaam geneesmiddel is? Helemaal niets.
Toen sinds de jaren ’80 van de vorige eeuw steeds meer artsen zich ‘pluriform’ gingen gedragen en deden of het geloof in Yin en Yang, in homeopathische verdunningen, in vitamines of maretak ter genezing van kanker de gewoonste zaak van de wereld was, toen ontbrak een serieuze sanctiemogelijkheid. Hun aantal nam snel toe tot boven de duizend. Artsen, die dergelijke absurditeiten serieus geloven, zijn natuurlijk ongeschikt om hun te kwader ure verkregen titel nog te dragen, ver als zij zich hebben gedistantieerd van de kern van de medische geloofsleer. Deze luidt: ik zal mijn beroepsuitoefening baseren op wetenschappelijke gegevens en daarbij afgaan op hetgeen de besten onder mijn vakbroeders daarover in meerderheid hebben vastgesteld. Wordt er systematisch afgeweken van die regel, en alternatieve artsen doen dat, dan behoort excommunicatie te volgen: bul inleveren en met pek en veren de laan uit.
Helaas gebeurt dat vrijwel niet en ik zou wensen dat de medische beroepsgroep een voorbeeld nam aan het Vaticaan, want dat laat zien dat er soms wel degelijk iets goeds uit iets slechts komt. Het katholieke geloof brengt natuurlijk meer ongeluk dan welzijn en is in die zin slecht, maar haar systematiek om haar identiteit te beschermen, die werkt voortreffelijk. Hoe zoiets in de geneeskundige praktijk uitgewerkt moet worden, dat staat mij nog niet helder voor de geest, maar Ratzinger heeft binnenkort wat tijd over en misschien kan hem om advies gevraagd worden.

– FLOWW – kwak met aanpak

by 38 Comments

Hoogspanningskabels, radio- en televisiezenders, computers en mobiele telefoons … Allemaal geven ze zogenaamde niet-ioniserende straling af. Het gaat hier om straling met golflengten van meer dan een millimeter. In onderzoek na onderzoek blijkt dat de doses waaraan we dagelijks blootstaan niet schadelijk zijn. Er is ook geen biofysisch mechanisme bekend dat zulke schade aannemelijk zou maken. Toch is angst en wanbegrip nog wijdverbreid. Een bezoekje aan www.floww.com leert dat er geld te verdienen valt aan angst en wanbegrip.

Het gaat met www.floww.com om een zeer professioneel opgezette website. Men kan naar believen in het Engels, in het Duits of in het Nederlands bediend worden. Er worden namen en adressen gegeven van zo’n 40 Nederlandse stralingsdeskundige “artsen en therapeuten” die gereed staan om de “stralingsbelaste” patiënt te helpen. Waar het uiteindelijk om draait zijn de producten die, zo is de claim, “schadelijke straling” omzetten in een “lichaamsvriendelijk veld.” “Straling niet Bestrijden, maar Gebruiken voor Vitaliteit” staat er met vetgedrukte letters bijna bovenaan de homepagina. Er worden experts aangehaald en we zien grafieken. De indruk wordt gewekt alsof het hier om geavanceerde, bonafide wetenschap zou gaan.

- FLOWW - kwak met aanpak 2
De bezemstelen van Floww, opgesteld rondom een proeftuin. Op de Floww website lezen we dat ook de gewassen er beter van gaan groeien.

Wat zijn precies de remedies die Floww.com aanbiedt? En hoe gaan we die schadelijke straling omzetten in lichaamsvriendelijke straling? De eerste stap, zo blijkt, is een zogenaamde “Stralingsanalyse Personen.” Met een wattenstaafje dient men een wangslijmmonster te nemen en dit moet worden opgestuurd, samen met 30 euro uiteraard, naar een adres in Den Bosch. Met Google Earth is eenvoudig na te gaan dat het met dit adres niet om een laboratorium gaat, maar om een gewoon rijtjeshuis. Op dit adres is een heus bedrijf geregistreerd, “De 7evensprong.” Het is een bedrijf in de alternatieve genezing met slechts één enkele werknemer. Aan de hand van het wangslijmmonster wordt de vermeende stralingsbelasting “radiësthetisch” vastgesteld “met een testset die bestaat uit 25 ampullen.” Dat “radiësthetisch” heb ik moeten opzoeken. Wikipedia schrijft: “Radiesthesia is the claimed paranormal or parapsychological ability to detect ‘radiation’ within the human body.” De aanhalingstekens om dat ‘radiation’ zijn van Wikipedia. Vooral wichelroedelopers blijken erg veel te schermen met het begrip “radiësthesia.” Het is in ieder geval handig dat de parapsychologie al zodanig ver gevorderd is dat een wangslijmmonster volstaat en dat je niet zelf naar Den Bosch hoeft af te reizen om te weten te komen hoeveel straling er in je lichaam zit.

Microgolven en radiogolven laten geen sporen achter in biologisch materiaal. Dat is omdat ze geen ionisering of chemische reacties bewerkstelligen. Het is onmogelijk om te meten aan hoeveel niet-ioniserende straling een biologisch monster heeft bloot gestaan. Het is wellicht daarom dat Floww in z’n lab gebruik maakt van de paranormale, “radiësthetische” methoden.

Een paar dagen na het insturen van het wangslijmmonster krijg je een email en een telefoontje met persoonlijk advies. “Na de Floww Stralingsanalyse Personen kan de juiste behandeling worden ingezet,” zo lezen we. Die behandeling begint met druppeltjes: Floww Drops om het lichaam van straling te reinigen. Over de samenstelling van de Floww Drops krijgen we de volgende informatie aangeboden “Natuurwetenschappelijk gezien bestaan Floww® drops uit: (bron)water (ruim 99%) en ethanol/alcohol (minder dan 1%). Hieraan is een compositie van frequenties toegevoegd.” En even verder: “De Floww® drops zijn bioresonantie druppels die op zuiver energetische, niet homeopathische basis zijn samengesteld in de vorm van multibioresonante equivalenties. Bioresonante equivalenties zijn positieve frequenties op het niveau van de pathogene oorzaak.” Dat het hier dus blijkbaar niet om homeopathie gaat, dat is bemoedigend. Maar een fysicus kan zichzelf bij dit alles slechts onthutst op het hoofd krabben en zich afvragen hoe je frequenties aan een vloeistof kunt toevoegen, wat “multibioresonante equivalenties” zijn en of er dan werkelijk ook negatieve frequenties bestaan. Voor 30 ml water met 1% alcohol en dus die toegevoegde “compositie van frequenties” moet € 24.95 neergeteld worden.

- FLOWW - kwak met aanpak 3
Drie staafjes en twee bezemstelen voor de prijs van € 2082,50. Met de “analyses,” de installatiekosten en de voorrijkosten erbij kom je uit op zo’n 2500 euro. Het is fysisch onmogelijk dat deze snuisterijen de niet-ioniserende straling in de omgeving kunnen beïnvloeden. De claim dat ze schadelijke straling “lichaamsvriendelijk” maken is ronduit frauduleus.

Maar die druppeltjes blijken slechts een bescheiden begin van een heuse financiële aderlating.

Na die druppeltjeskuur word je geacht allerlei snuisterijen te gaan aanschaffen om jezelf tegen straling te gaan beschermen in woning en kantoor. De Stralingsanalyse van een woning kost € 240. Voor € 1250,00 kun je vervolgens je woning beschermen met de “homeFloww set.” De set voor op kantoor kost € 2082,50. De installatie van deze ongein kost € 95 plus voorrijkosten (€ 0,19 per kilometer heen en terug). En de Stralingsanalyse Personen waarmee alles dus begon dient na drie maanden “kuur” nog een keer herhaald te worden à € 30.

- FLOWW - kwak met aanpak 4
Het alu-hoedje, effectiever en goedkoper dan de producten van Floww. (foto: Rory112233 | Wikimedia Commons)

 

De homeFloww set en de officeFloww set bestaan alletwee uit drie kleine staafjes en 2 bezemstelen. De bezemstelen dient men op strategische posities in woning of kantoor te plaatsen. De staafjes kan men gewoon in de broekzak bij zich dragen. Er zitten elektronische circuits in die staafjes en bezemstelen, maar er hoeft blijkbaar geen batterij in?!? De website staat vol met pseudowetenschappelijke vaagheden over hoe deze apparaten werken. “Met het Floww Veld willen we de vaak hoekige of geblokte straling compenseren door vloeiende golven.” En zoals vaak in de alternatieve sector is ook hier veel sprake van natuurlijke frequenties. “De Floww®-producten gaan met de straling meetrillen, mee resoneren en de straling wordt omgevormd. Hierdoor creëren de Floww®-producten een subtiel, eigen veld dat ‘gevoed’ wordt door stralingsbronnen. Dit veld noemen wij een ‘Floww® Veld’. Een veld van levensvriendelijke, natuurlijke frequenties. De biofysische geneeskunde bevestigt dat als een mens zijn of haar natuurlijke frequenties krijgt aangeboden hij hierop zal reageren, resoneren, zodat de verstorende frequenties minder of geen impact zullen hebben.” Het is weinig zinvol om serieus in te gaan op al deze betekenisloze wartaal. Ik weet zeker dat je in een door een homeFloww set beschermde woning nog gewoon zult kunnen radio luisteren, televisie kijken, draadloos internetten en mobiel telefoneren. En dat is toch echt het keiharde en onweerlegbare bewijs dat die staafjes en bezemstelen geen enkel effect hebben!

Het is in principe mogelijk om al die niet-ioniserende straling van GSMs, zendmasten, etcetera, buiten je lichaam te houden. Daartoe moet je jezelf omhullen met elektrisch geleidend materiaal. Je creëert dan een zogenaamde Kooi van Faraday. Wie dus echt bang is zou voor zichzelf een boerka van aluminiumfolie kunnen vervaardigen. Dat werkt gegarandeerd veel beter dan de staafjes en de bezemstelen van Floww en het is ook een stuk goedkoper.