Kloptdatwel?

Gezondheid

Verkoopmachine Roy Martina Experience draait op volle toeren na lezing Willet

by 19 Comments

Het nut van melk in de voeding staat ter discussie. De alternatieve genezer Roy Martina pakt direct de kans om zijn boek ‘Vitaal zonder Zuivel’ te pluggen. Dit boek lijkt een lange reclamecampagne voor producten en diensten die Martina aanbiedt: Royal Remedies (een homeopathisch mengsel) en Omega Health Coaches (deze worden aangeprezen als ‘gezondheidscoaches’). In dit stuk vind je een korte schets van de discussie over nut en noodzaak van melk in de voeding en de manier waarop Martina zijn ideeën, produkten en diensten aanprijst. Ik heb een lange rij citaten van Martina opgenomen, zodat je zelf kunt zien hoe hij te werk gaat. 

Discussie over nut van melk in de voeding

Vrijdag  23 september was ik aanwezig bij Lof der Geneeskunst georganiseerd door het Erasmus MC in de Rotterdamse Doelen. Onderwerp: cohortstudies, studies waarbij een grote groep mensen over langere tijd wordt gevolgd. De studies willen een antwoord geven op de vraag waarom de ene mens er beter in slaagt dan de andere om gezond en vitaal oud te worden. Heeft dit te maken met erfelijke factoren, ons (eet)gedrag, onze omgeving?

Verkoopmachine Roy Martina Experience draait op volle toeren na lezing Willet 1
Nut en noodzaak van melk staan ter discussie (wikimedia commons,  Stefan Kühn)

Een van de sprekers was Walter Willett, voedingsepidemioloog en hoogleraar aan de Universiteit van Harvard. Hij liet zien dat in landen met een calciumrijk dieet mensen relatief vaker botten breken. Hij concludeert dat je beter minder dan twee glazen melk per dag kunt drinken. Drie glazen zuivel per dag , zoals Het Voedingscentrum aanbeveelt, is volgens Willett dus helemaal niet zo gezond. Allerlei eiwitten en hormonen in melk kunnen ook schadelijke effecten hebben. Zo vertelde hij dat veeldrinkers meer kans hebben op bepaalde soorten kanker (o.a. prostaatkanker) en dat veel melk leidt tot langer worden, terwijl er een relatie is tussen lengte en o.a. borst- en eierstokkanker. En voor calcium (sterke botten) hebben we veel melk helemaal niet nodig, bovendien is vitamine D daarvoor net zo belangrijk. Er zijn ook positieve effecten: melk helpt darmkanker voorkomen. Het is al met al niet duidelijk waar de grens ligt tussen voor- en nadelen van melk. Willet raadt aan voorzichtig te zijn met melk: ‘twee glazen per dag is al veel’.

In de storm van media-aandacht die het verhaal van Willett opleverde, blijft Het Voedingscentrum bij het  advies om 3 glazen melk per dag te drinken:

‘In Nederland is zuivel en dus ook melk een belangrijke leverancier van eiwitten, calcium en vitamine B12. De bewering van Willet is voor het Voedingscentrum geen aanleiding om de huidige zuiveladviezen in Nederland aan te passen.’

Dat het Voedingscentrum niet meteen overstag gaat is natuurlijk niet verbazingwekkend. De conclusies van Willett zijn nog niet algemeen aanvaard, en hoe garandeer je dat iedereen voldoende binnenkrijgt van belangrijke voedingsstoffen als er minder melk wordt gedronken. De discussie over nut en noodzaak wordt al langer gevoerd. In 2004 besteeddde bijvoorbeeldTros Radar er aandacht aan. En naar aanleiding van de lezing van vrijdag 23 september verschenen er verschillende artikelen onder andere in de wetenschapsbijlagen van nrcnext en de Volkskrant en op het discussie forum van NRC Next.

Roy Martina over zuivel
Verkoopmachine Roy Martina Experience draait op volle toeren na lezing Willet 2
Roy Martina (fascebook)

De discussie over nut en noodzaak van melk in de voeding is nog niet klaar. Maar we kunnen wel met zekerheid zeggen dat er niets klopt van de aanbevelingen van de alternatieve arts Roy Martina. Martina springt met veel gevoel voor commercie in op de melkdiscussie om zijn boek ‘Vitaal zonder zuivel’ weer eens onder de aandacht te brengen. Het boek is gratis te downloaden  dus ik besluit het maar eens door te bladeren.

Martina vertelt dat hij tot zijn 26e ‘trouw’ 1 tot 2 liter melk per dag dronk’ (Hoezo trouw? 2 a 3 glazen worden geadviseerd). Na het behalen van zijn artsenbul ging hij homeopathie, accupunctuur en voedingsleer studeren. De voedingsdeskundige van de opleiding doceerde dat melk niet goed was voor de mens en tot allerlei klachten kon leiden. Geschokt stopte Martina onmiddelijk met melkdrinken en was binnen een paar weken tijd van al zijn kwalen af (sinusitus, eczeem, migraine, vermoeidheid en winderigheid).

Martina beweert dat hij diverse testmethoden ontwikkeld heeft waarmee in een paar minuten kan worden bepaald of iemand allergisch of intolerant is voor melk of zuivel. Het gaat hier om zelf verzonnen varianten van testen als de spiertest waarvan bijna iedereen na de powerbalance armbandjes toch wel weet dat ze nep zijn, laat staan dat er een diagnose mee te stellen is. Voor uitleg zie dit Skepterartikel.

Voor echte allergie testen zie het wikipedia lemma over allergie. Mensen die intolerant zijn voor melk (dat komt trouwens heel veel voor) hoeven zich helemaal niet te laten testen, ze hebben dit zelf snel genoeg in de gaten omdat te veel melk drinken dan klachten als winderigheid en diarhee veroorzaakt. De reden voor de intolerantie is dat het lichaam onvoldoende van het enzym lactase aanmaakt, iets dat bij een groot deel van de wereldbevolking het geval is.

Verkoopmachine Roy Martina Experience draait op volle toeren na lezing Willet 3
Het boek Vitaal zonder Zuivel (http://www.scribd.com)

In het boek ‘Vitaal zonder zuivel’ wordt om de haverklap aangeraden om Royal Remedies te gebruiken of om jezelf of je kind te laten testen door een Omega Health Coach. Royal Remedies (een tikje megalomane naam) is de nieuwste healing lijn van Roy Martina die in de markt gezet moet worden. Het zijn een soort homeopatische druppeltjes met vreemde ingredienten.  Omdat het toch gewoon water is kan hij er natuurlijk lustig op los fantaseren. Martina vertelt dat de samenstelling als volgt is: ‘Water, Alcohol, Bach bloesems Rescue, Edelsteenremedies: Bergkristal, Em-X, Gulden roede, Mariadistel, Indische ginseng, Ganoderma lucidum’ en geeft daar de volgende toelichting op:

‘Bergkristal bevordert het zelfgenezend vermogen van het lichaam, werkt zuiverend, vitaliserend, pijnstillend, koortsverlagend, stimuleert het immuunsysteem en brengt het lichaam in balans. EM-X neutraliseert schadelijke stoffen en versterkt het immuunsysteem. Guldenroede heeft een reinigende, geneeskrachtige werking. Mariadistel ondersteunt de lever, werkt herstellend en versterkend. Indische ginseng heeft een opbouwende werking’.

Behalve door dit soort marketing worden de druppels aan de man gebracht door de Omega Health Coaches, een door de onderneming Roy Martina Experience opgeleid soort ‘gezondheidscoaches’.

Citaten uit het boek van Roy Martina

Om een indruk te geven hoe Roy Martina te werk gaat zal ik een aantal zinnen uit het boek in het kort weergeven:

‘In mijn nu ruim dertigjarige ervaring als arts heb ik waargenomen dat 75% van de kinderen met klachten als eczeem, dauwworm, oorontsteking, astma, hoofdpijn, buikpijn, chronisch verstopte neus,snel verkouden en diarree, allergisch of overgevoelig zijn voor melk.’

‘Als je een van de klachten herkent die ik in dit hoofdstuk heb genoemd, dan is het goed om een periode geen zuivelproducten te gebruiken. (….) Gebruik in die periode het homeopathische product van mijn hand om zuivelresten uit het lichaam te verwijderen: Royal Remedies Immunisator, Vitalisator en EE7: 3x daags 10 druppels van elk.’

‘(…) Is het verschil niet duidelijk merkbaar, dan kun je je beter door een deskundige, bijvoorbeeld een Omega Health Coach, laten testen die je ook op andere allergieën kan onderzoeken.’

‘Buisjes in de oren? Koemelk veroorzaakt ook andere allergieën, waardoor meer middenoorontsteking bij jonge kinderen voorkomt. Dit leidt vaak tot het plaatsen van buisjes in de oren door KNOartsen. Mijn advies aan ouders is: verwijder alle zuivel uit de voeding van je kinderen en zet ze op een weerstandsverhogende behandeling met bijvoorbeeld de Royal Remedies Vitalisator en Acute Rescue.’

‘Als een baby om wat voor reden dan ook geen borstvoeding kan krijgen, raad ik aan om het kind te laten begeleiden door een Omega Health Coach die het kan desensibiliseren voor de voeding die het kind in plaats daarvan krijgt en verder specifieke remedies kan geven om de afweer op peil te houden’

‘De moeder moet [gedurende de eerste zes maanden] veel drinken en goede vitaminen, mineralen, homeopathische middelen en kruiden gebruiken. Als de Omega Health Coach of een andere deskundige de baby iets voorschrijft, dan mag dat vanzelfsprekend wel worden gegeven.’

Van zes tot negen maanden
‘Verder raad ik je voor de opbouw van weerstand de Royal Remedie Immunisator aan.’

Van negen tot twaalf maanden
‘Om dit proces te versnellen en de eigen afweer zo sterk mogelijk te maken, laat ik de moeders rond de derde maand beginnen met de Royal Remedies Immunisator en Vitalisator. Dit zijn speciale remedies die het immuunsysteem oppeppen. Hoe eerder er begonnen wordt met de remedies, hoe sterker het immuunsysteem kan worden.’

‘Regel 3: Bij het optreden van [deze] klachten in de eerste drie tot vier dagen na de introductie van het voedsel moet onmiddellijk met dat voedsel worden gestopt. De Omega Health Coach kan het voedsel uittesten en het kind desensibiliseren en dan kan het opnieuw worden geprobeerd.’

‘Regel 4: Elk symptoom dat niet binnen twee dagen na het stoppen met de voeding verbetert, moet met de Omega Health Coach of arts worden besproken.’

‘Maak het fruit of de groente (…) goed schoon met warm water en laat het met tien tot twintig druppels van de Royal Remedie EE7 (lever) weken om de pesticiden en andere chemicaliën te neutraliseren. Dit is ook een goede handelwijze voor het bereiden van voedsel van volwassenen.’

Na het eerste levensjaar
‘(…)Indien je kind nog niet gezien of getest is door een Omega Health Coach of een andere deskundige op het gebied van alternatieve geneeswijzen, dan is het nu de tijd om dat te doen.(…)’

Het is te hopen dat mensen die overwegen zich iets van de adviezen van Roy Martina aan te trekken, eerst even een bezoekje brengen aan onze  website.

Aanverwante artikelen:

Welkom bij internationaal therapeut 2010
60-miljoen werkloze engelen
Happinez recensie 2 – 2011
Roy martina doet een heel klein stapje terug (VtdK)
Sprekende spieren (Skepsis)

 

Foto voorzijde: Roy Martina, facebook. 

Had Steve Jobs nog geleefd als hij geen alternatieve therapieën had gebruikt?

by 32 Comments

Had Steve Jobs nog geleefd als hij geen alternatieve therapieën had gebruikt?

Het antwoord: waarschijnlijk wel.

De door mij zeer bewonderde visionair Steve Jobs overleed op 5 oktober 2011. Hoewel er geen officiële doodsoorzaak werd genoemd overleed hij vermoedelijk aan alvleesklierkanker die in 2003 tijdens een routine scan werd ontdekt:

During a routine abdominal scan, doctors had discovered a tumor growing in his pancreas. While a diagnosis of pancreatic cancer is often tantamount to a swiftly executed death sentence, a biopsy revealed that Jobs had a rare – and treatable – form of the disease. If the tumor were surgically removed, Jobs’ prognosis would be promising: The vast majority of those who underwent the operation survived at least ten years.

Helaas besloot Steve geen operatie te ondergaan maar in plaats daarvan een alternatief dieet te gaan volgen:

Yet to the horror of the tiny circle of intimates in whom he’d confided, Jobs was considering not having the surgery at all. A Buddhist and vegetarian, the Apple CEO was skeptical of mainstream medicine. Jobs decided to employ alternative methods [9 maanden lang] to treat his pancreatic cancer, hoping to avoid the operation through a special diet – a course of action that hasn’t been disclosed until now.

Ik heb met het Amerikaanse Pancreatic Cancer Action Network gebeld (op het moment van schrijven is er in Nederland niets meer open) en zij wisten mij te vertellen dat over een dieet ter behandeling van alvleesklierkanker niets in de medische wereld bekend is.

Brian Dunning, van de Skeptoid podcast en Here Be Dragons schrijft op het Skepticblog:

Most pancreatic cancers are aggressive and always terminal, but Steve was lucky (if you can call it that) and had a rare form called an islet cell neuroendocrine tumor, which is actually quite treatable with excellent survival rates — if caught soon enough. The median survival is about a decade, but it depends on how soon it’s removed surgically. Steve caught his very early, and should have expected to survive much longer than a decade. Unfortunately Steve relied on a naturopathic diet instead of early surgery. There is no evidence that diet has any effect on islet cell carcinoma. As he dieted for nine months, the tumor progressed, and took him from the high end to the low end of the survival rate.

Hij sluit af met:

We can’t say for sure that Steve would still be alive and making lives better were it not for the alternative therapy, but the statistics suggest it very strongly. If you insist on unproven therapies, fine; but also try the proven ones. Nobody likes to either write or read a post such as this one.

Ik heb opgezocht hoe waarschijnlijk het is dat Jobs nog geleefd zou hebben en ik vond dit onderzoek, hieronder de abstract:

A total of 1310 (619 women and 691 men) cases with a median age of 59 years were identified. The annual age-adjusted incidence in the periods covered by SEER 9 (1973–1991), SEER 13 (1992–1999), and SEER 17 (2000–2003) were .16, .14, and .12 per 100,000, respectively. The estimated 28-year limited duration prevalence on January 1, 2003, in the United States was 2705 cases. Classified by SEER stage, localized, regional, and distant stages corresponded to 14%, 23%, and 54% of cases. The median survival was 38 months. By stage, median survival for patients with localized, regional, and distant disease were 124 (95% CI, 80–168) months, (95% CI, 54–86) months, and 23 (95% CI, 20–26) months, respectively. By multivariate Cox proportional modeling, stage (P < .001), primary tumor location (P = .04), and age at diagnosis (P < .001) were found to be significant predictors of survival.

Oftewel: de mediaan lag op 124 maanden = 10 jaar, met een range van 80-168 maanden. De laatste zin geeft aan welke factoren van invloed zijn op de uitkomst: tumorlocatie en leeftijd. Over de locatie is mij niets bekend, maar qua leeftijd was Jobs met zijn 56 aan de jonge kant (de piek van deze vorm van kanker ligt tussen de 65 en 69 jaar) en voor zijn leeftijdscategorie (<59) was zelfs bijna 80% na 120 maanden nog in leven (zie het onderzoek). Maar die cijfers kloppen alleen wanneer je je regulier laat behandelen, in dit geval door middel van een operatie.

Had Steve Jobs nog geleefd als hij geen alternatieve therapieën had gebruikt? 4

Gedood door een kogel en door artsen

by 3 Comments

Amerika was in 1881 tussen 2 juli en 19 september in de ban van de moordaanslag op president Garfield. De president overleed uiteindelijk na een ziekbed van 80 dagen. Vermoedelijk niet door de kogel die hem raakte bij de aanslag maar door slechte medische zorg: een totaal gebrek aan hygiëne en conflicten tussen homeopathisch en regulier werkende artsen aan het ziekbed van de president. Een recent verschenen boek zet de gebeurtenissen op de rij. Sinds 1881 is de rol van homeopathie flink teruggedrongen, de kwaliteit van reguliere medische behandelingen nam enorm toe. 

Gedood door een kogel en door artsen 5
De aanslag op Garfield (wikipedia)

President Garfield stond in Washington te wachten op zijn trein toen hij werd getroffen door twee kogels die werden afgevuurd door de verwarde Charles Guiteau, een mislukte advocaat en prediker die zich wilde wreken omdat hij vergeefs had gesolliciteerd naar de functie van Amerikaans consul in Parijs. Twee kogels raakten de president – één schampte zijn arm, een tweede ging door twee ruggenwervels, raakte geen enkel vitaal orgaan en bleef steken naast de milt. Als de president gewoon met rust zou zijn gelaten zou hij vermoedelijk snel weer op de been zijn geweest. Met de huidige medische technologie zou hij na twee of drie dagen ziekenhuis weer naar huis zijn gestuurd. Maar het liep anders.

Gedood door een kogel en door artsen 6
Garfield op zijn ziekbed, omringd door artsen en zijn vrouw en dochter (National Museum of Health and Medicine).

Ten minste 12 artsen onderzochten de wond van de president met ongesteriliseerde vingers en instrumenten. Hoewel de Engelse chirurg Joseph Lister al in 1860 overtuigend het belang van steriel werken had aangetoond, was dit, anders dan in grote delen van Europa, in de VS nog geen praktijk. Verschillende malen per dag werd de wond van de president onderzocht. Hierdoor kreeg de president een ernstige wondinfectie en sepsis. De president kreeg aanvankelijk zware voeding, overspoeld met alcohol, hetgeen leidde tot veel overgeven. Later kreeg hij rectale voeding met bouillon, eigeel, melk, whisky en opium. Hierdoor vermagerde de zieke president, hij viel meer dan 50 kilo af. Verder kreeg de patiënt dagelijks een grote dosis kinine toegediend als zinloze preventie tegen malaria (een ziekte die toen heerste in Washington). Al deze ‘mishandelingen’ leidden uiteindelijk tot de dood van president Garfield na een ziekbed van 80 dagen.

Interessant aan dit verhaal is natuurlijk niet alleen het totale gebrek aan kwaliteit van de behandeling van de zieke president. Opvallend is vooral dat de artsen geen geloof hechtten aan de resultaten van medisch onderzoek dat het belang van steriel werken had aangetoond. Uit het besproken boek:

‘American doctors largely ignored his [Joseph Listers] advice, not wanting to “go to all the trouble” of washing hands and instruments … enamored of the macho trappings of their profession, the pus and blood and what they referred to fondly as the “good old surgical stink” of the operating room’.

Opmerkelijk is ook dat homeopathie en reguliere geneeskunde aan het ziekbed van de president min of meer als gelijkwaardig waren vertegenwoordigd. Dit leidde natuurlijk tot enorme ruzies tussen de behandelende artsen die in de vakpers breed werden uitgemeten.

De kwaliteit van medische behandelingen is enorm toegenomen sinds 1881. De krachtige positie die homeopathie had in 1881 is flink teruggedrongen.

Guiteau’s verweer dat ‘General Garfield died from malpractice’ hielp niet. Hij werd opgehangen.

 

het boek dat over de dood van president Garfield verscheen heet ‘Destiny of the Republic, A Tale of Madness, Medicine, and the Murder of a President’, van Candice Millard. Als je het boek koopt via de link hieronder steun je Kloptdatwel.

Voor dit artikel gebruikte bronnen:

‘Water is goed, lucht is beter en zonlicht is het beste van deze drie’

by Leave a Comment

In het kasteelmuseum van Bled (Slovenië) is een zaaltje gewijd aan de charismatische ‘zonnedokter’ Arnold Rikli (1823-1906) die in de tweede helft van de 19e eeuw allerlei ziektes probeerde te genezen met zonlicht, lucht en het heldere water van een Sloveens bergmeer. Niet altijd met succes. Rikli is één van de grondleggers van het naturisme. Zijn ‘atmosferische therapie’ wordt ook heden ten dage nog aangeboden.

'Water is goed, lucht is beter en zonlicht is het beste van deze drie' 7
Pizzeria Rikli in het Sloveense Bled

In Bled, Slovenië wordt de herinnering aan Rikli gekoesterd. Het lokale museum heeft een zaal aan Rikli gewijd, je kunt er nog steeds ‘atmosferische kuren’ ondergaan en er is zelfs een pizzeria naar Arnold Rikli vernoemd. Daar kwam ik achter toen ik afgelopen week op vakantie was in Slovenië.

De jonge Arnold Rikli was voorbestemd om te gaan werken in het bedrijf van zijn vader. Maar hij had al vroeg meer interesse in de natuurgeneeskunde. Dit was (en is nog steeds) een alternatieve behandelwijze die gebaseerd is op de theorie dat de natuur het lichaam kan helpen om zichzelf te genezen. Deze gedachte is oeroud. Al in de middeleeuwen (en eerder) zochten mensen bijvoorbeeld heil door te baden in bronnen waarvan ze dachten dat die geneeskrachtig waren. Mede omdat het arsenaal van de reguliere geneeskunde in de 19e eeuw nog beperkt was, ontwikkelden allerlei medici en niet-medici in de 19e eeuw uiteenlopende natuurgeneeswijzen. De natuurgeneeskunde werd ongekend populair. Een bekend voorbeeld is de katholieke priester Sebastian Kneipp die met zijn therapie op basis van koud water wereldberoemd werd en ook heden te dage nog veel aanhangers heeft.  Onderzoek heeft echter nooit bewijzen opgeleverd voor de natuurgeneeskunde (lees de b.v. Wikipedia-lemma’s onder de links in deze paragraaf, of dit stuk over natuurgeneeskunde in de encyclopedie van de Vereniging tegen de Kwakzalverij).

'Water is goed, lucht is beter en zonlicht is het beste van deze drie' 8

Ook Arnold Rikli ontwikkelde zijn eigen vorm van natuurgeneeskunde. In 1855 begon hij in het Sloveense Bled het ‘Natuurlijk Gezondheids Instituut voor Helio-Hydrotherapie’. Hier bood hij ‘atmosferische therapie’ aan. Patiënten verbleven in ‘luchthutten’ (rond de eeuwwisseling stonden er vele tientallen langs de oever van het Bled-meer), en werden geacht (vrijwel) naakt te wandelen en te rusten in de buitenlucht, lichamelijke oefening te verrichten, stoombaden te ondergaan en te zwemmen in het koude water van het bergmeer. Ook een vegetarisch dieet en massages waren scharnieren van Rikli’s therapie. Mede omdat Rikli zich toelegde op chronische en niet-levensbedreigende kwalen, ontwikkelde zijn kuuroord zich tot een topattractie voor Europa’s Rich and Famous. In 1918 moet het kuuroord de deuren sluiten door de sterk veranderde maatschappelijke en economische omstandigheden.

'Water is goed, lucht is beter en zonlicht is het beste van deze drie' 9

Een goed biografisch artikel geeft achtergrondinformatie over Rikli en zijn therapie. Rikli’s theorie was dat de afwisselende prikkels van water, licht en lucht zouden helpen om het lichamelijke en geestelijke evenwicht terug te vinden. Waardoor ziektes zouden genezen. Hij stelde dat de mens één gezondheid heeft en dat alle kwalen dus ook in de basis terug te voeren zouden zijn tot één kwaal. Hij zocht de oorzaak van ziektes bij wat hij noemde een ‘kringloopstoornis’. Rikli was niet medisch geschoold en baseerde zich niet op objectief onderzoek. Hij baseerde zich vooral op de volksgeneeskunde en op al in 1850 verouderde medische literatuur. Er zijn nooit bewijzen gevonden voor zijn behandeling. Maar de atmosferische therapie wordt ook heden ten dage nog aangeboden.

Rikli is ook naar hedendaagse maatstaven zeer herkenbaar als een sterk van zichzelf overtuigde, charismatische leider van een beweging van gelovigen. Zelfs nu nog bestaat rond zijn persoon de nodige mythologie. Zo wordt in het museum in Bled met enige bewondering gesuggereerd dat hij op eigen kracht en ‘tot ongenoegen van zijn artsen’ zichzelf zou hebben genezen van dysenterie. Ook wordt op verschillende plaatsen (waaronder in het kasteelmuseum in Bled en in verschillende Wikipedia-artikelen) gesuggereerd dat hij in 1852 naar Bled kwam om op te knappen nadat hij ziek zou zijn geworden van chemicaliën die werden gebruikt in de leerververij van zijn vader en zo de kracht van het meer van Bled ontdekte. In het aangehaalde biografische artikel zijn daarvoor echter geen aanwijzingen te vinden. Uit dit artikel wordt duidelijk dat Rikli al jong gegrepen was door de watergeneeskunde en al patiënten begon te behandelen voordat hij naar Slovenië kwam. In 1854 brak hij met het bedrijf van zijn vader en ging zich full-time aan de geneeskunde wijden. Hoewel hij zich vooral toelegde op de behandeling van chronische, niet-levensbedreigende aandoeningen, deinsde hij niet terug voor de behandeling van acute ziektes. Hierin laat hij de nodige mislukte behandelingen zien, o.a. bij verschillende pokkenpatiënten. Ook overleden enkele van zijn eigen kinderen onder zijn behandeling. De overheid was hem lang niet altijd goed gezind, zo werd zijn geschrift ‘Die Fieberkrankheiten’ (de koortsziekten) in 1900 door de Oostenrijkse autoriteiten verboden. Toch bleef hij met een grenzeloze zelfverzekerdheid zijn therapie uitdragen en had hij een trouwe schare van bewonderaars, waaronder ook artsen. Rikli en zijn ‘Riklianer’ wisten het zeker: zon, lucht en water, tezamen met vegetarisme, nudisme en massages brengen genezing voor elke kwaal.

'Water is goed, lucht is beter en zonlicht is het beste van deze drie' 10

Van Rikli is niet alleen zijn ongefundeerde therapie overgebleven. Hij wordt ook gezien als een grondlegger van het hedendaagse naturisme. En hij is (tamelijk ironisch) de naamgever van een serieuze wetenschappelijke prijs – de Rikli award.

 

Illustratie voorzijde: kasteelmuseum Bled

Zembla over de gevaren van chiropraxie en craniosacraaltherapie

by 18 Comments

Vorig jaar ging een aflevering van Zembla over de reële gevaren van chiropraxie en craniosacraaltherapie. De aflevering is nog altijd actueel.

De uitzending kan nog via de website van Zembla bekeken worden.

Info van Zembla-website:

Chronische hoofdpijn, ADHD, astma, of een huilbaby? Terwijl reguliere artsen vaak geen antwoord hebben op dergelijke problemen, beweren osteopaten, chiropractoren en craniosacraaltherapeuten deze klachten eenvoudig te kunnen oplossen. De populariteit van manuele therapeuten neemt dan ook hand over hand toe. Maar over de risico’s hoor je ze zelden.

Kraken
Volgens wetenschappelijk onderzoek helpt het manipuleren van wervels hoogstens bij lage rugpijn. Toch vergoeden ziektekostenverzekeraars ‘kraken’ voor alle mogelijke ziektebeelden. Ook consultatiebureaus of huisartsen bevelen de alternatieve behandeling steeds vaker aan. Het vertrouwen van patiënten is daardoor groot. Maar is dat terecht?

Cranio-sacraal therapie
In Zembla komen de ouders van baby Marloe aan het woord, die hun drie maanden oude dochter verloren door de behandeling van een craniosacraaltherapeut. Marloe was een zogenaamde ‘onrustige baby’. Het consultatiebureau attendeerde de ouders op de mogelijkheid van een alternatieve genezer. Al voor de dood van Marloe is er in medische tijdschriften gewaarschuwd voor de behandeling. En na haar dood gebeurde dat opnieuw. Toch past de praktijk waaraan de therapeut verbonden was, de omstreden holding-methode nog steeds toe op baby’s. Ouders krijgen voorgehouden dat het ‘volstrekt ongevaarlijk’ is.

In de uitzending komt ook een 42-jarige man aan het woord, die een herseninfarct kreeg door de behandeling van een chiropractor. Van chiropractie is al tientallen jaren bekend dat het tot beschadigingen aan de halsslagader kan leiden, die dan weer tot verstopping van bloedvaten in de hersenen kunnen veroorzaken.

De Vereniging tegen de Kwakzalverij heeft op hun site een uitvoerige bespreking van de aflevering staan. Heb je geen tijd om de aflevering te kijken, is het aan te raden hun artikel te lezen.

Nog twee opmerkingen over de uitzending, het moet nog wel even gezegd worden: volgens de craniosacraaltherapeuten is ‘holding’ geen onderdeel van het normale craniosacraaltherapie. Maar goed, blijkbaar dacht de craniosacraaltherapeut daar want anders over.

En verder staat er op de website van Zembla nog het volgende:

De Raad voor de Journalistiek heeft een klacht tegen Zembla gegrond verklaard.

De Nederlandse Chiropractoren Associatie had geklaagd over de uitzending “Levensgevaarlijke genezers” van 17 januari 2010. Deze organisatie is in de uitzending niet aan het woord geweest, terwijl ze dat wel had gewild. De Raad voor de Journalistiek is van mening dat in de  uitzending daardoor geen evenwichtig beeld wordt gegeven van de (risico’s van) chiropractie en dat de kijker onvoldoende de ruimte wordt geboden de verschafte informatie te wegen.

Persoonlijk vind ik het wel goed om de ‘tegenpartij’ eens niet aan het woord te laten. Te vaak komt het voor dat, in het kader van hoor en wederhoor, een wetenschapper met tientallen jaren aan ervaring en kennis wordt geïnterviewd om vervolgens een gelovig* persoon aan het woord te laten. De ene weet dingen door onderzoek, de ander gelooft dingen uit onbetrouwbare bron. Maar vanwege het belang ‘een evenwichtig beeld te schetsen’ krijgt de gelovige evenveel zendtijd om de op niets gebaseerde onzin uit te kramen.

Maar Dara O’Briain vertelt het beter.

* in deze context wordt geen religieus gelovig persoon bedoeld maar iemand die gelooft in alternatieve zaken, dus iets waar geen wetenschappelijk bewijs voor is of waar wetenschappelijk bewijs geen werkzaamheid liet zien.