Deze lezing gaf Phil ‘Bad Astronomer’ Plait tijdens The Amazing Meeting (TAM) 8.
Skepticisme
6e Skeptische wereldcongres: 18-20 mei in Berlijn
Van vrijdag 18 mei tot en met zondag 20 mei vindt in Berlijn het zesde skeptische wereldcongres plaats. Ook op de woensdag en donderdag eraan voorafgaand zijn activiteiten gepland. Het thema: wetenschap in onzekere tijden.
Belangrijke onderwerpen op het congres:
- Creationisme in het Christendom en de Islam (de eerste twee sessies op vrijdag). Deze sessies worden geleid door Martin Mahner (een Duitse wetenschapsfilosoof en als directeur van het Zentrums für Wissenschaft und kritisches Denken een toonaangevende Duitse skepticus) en Eugenie Scott (directeur van het Amerikaanse National Center for Science Education).
- Pseudowetenschap in het onderwijs (de afsluitende sessie op vrijdag). Gabor Hrasko, de voorzitter van de Hongaarse sceptici, leidt deze sessie. Hrasko heeft een eigen website over wetenschap en scepticisme met de naam X-Mines (vertaald in het Engels).
- Alternatieve geneeskunde komt aan de orde in de eerste twee zaterdagsessies die onder leiding staan van de publiciste Julia Offe en de bekende Vlaamse skepticus en voorzitter van de Belgische zusterorganisatie van Skepsis (SKEPP): Wim Betz.
- De psychologie van irrationaliteit en pseudowetenschappen komt in het tweede helft van de zaterdag aan de orde. Deze sessies worden geleid door Amardeo Sarma die veel schrijft op het ECSO (European Skeptics Blog) en de Amerikaanse skepticus en amateur-goochelaar James Alcock die o.a. heeft geschreven over het ‘electronic voice phenomenon’ en ‘stemmen van de doden’.
-
James Randi verzorgt samen met Massimo Polidoro de key note address (foto: wikipedia). Het boegbeeld van de skeptische beweging, James Randi, en de Italiaanse skepticus Massimo Polidoro verzorgen op zondagochtend de key-note address over wetenschap in onzekere tijden. De rest van de dag staat in het teken van Pseudowetenschap, onder leiding van de Amerikaanse skepticus Barry Karr (auteur van ‘Science and Religion’) en de ook in Nederland wegens zijn gevecht met de Engelse organisatie van Chiropractors bekende wetenschapsjournalist Simon Singh.
Iedere sessie heeft naast de voorzitter tenminste twee sprekers en er zijn ook sociale en feestelijke activiteiten, zoals prijsuitreikingen, excursies en diners. Op woensdag is er gezamenlijk bezoek aan musea en op donderdag is er de gratis ‘publieksdag’ die in het Duits wordt gehouden.
Deelname aan het congres kost € 270 voor het hele programma (of € 110 per dag), exclusief excursies en diners. De website van het congres vind je hier en aanmelden kan hier. Laat het ons svp weten als je er naar toe gaat. Dat kan met een mailtje.
Persbericht VtdK & Skepsis over titelmisbruik onder chiropractoren
OM waarschuwt chiropractor die de titel dr. misbruikt
De Vereniging tegen de Kwakzalverij (VdtK) en Skepsis, de stichting voor wetenschappelijk onderzoek van paranormale verschijnselen, hebben een veertigtal chiropractors verzocht de doctorstitel die ze voor hun naam gebruiken, te verwijderen. De chiropractors gebruiken die beschermde titel van dr. onterecht op hun websites.
Beide instanties hebben de wetsovertreders een brief geschreven: ‘Niet-erkende opleidingen in het buitenland geven u niet het recht die dr.-titel hier te gebruiken, ze geven u ook niet het recht naar uzelf te verwijzen met het woord doctor’, schrijven de stichting en de vereniging in hun brief. ‘U overtreedt anders artikel 435, lid 3 van het Wetboek van Strafrecht’. Als chiropractors geen gehoor geven aan het verzoek, dan zullen beide instanties ‘niet aarzelen juridische stappen te ondernemen, wegens strafbaar titelgebruik’, waarschuwen beide in hun brief.
De twee instanties schrijven de brief na de melding van het Arrondissementsparket in Assen dat chiropractor Servando Molina in Assen zich ten onrechte de doctorstitel heeft aangemeten. De officier van justitie schrijft dit in een brief aan de VtdK die in juli vorig jaar aangifte had gedaan tegen deze fraude.
Molina heeft met zijn titelfraude art. 435 lid 3 van het Wetboek van Strafrecht overtreden, bevestigt de officier. Het Openbaar Ministerie heeft besloten de zaak te seponeren. Dit is voorwaardelijk omdat Molina de doctorstitel inmiddels van zijn website heeft verwijderd. Als Molina binnen twee jaar opnieuw strafbare feiten begaat, dan kan de officier van justitie alsnog tot vervolging in deze zaak overgaan, belooft het Openbaar Ministerie in zijn brief.
Molina is een chiropractor die rugpijn behandelt. Chiropractors gebruiken wetenschappelijk onbewezen technieken. Chiropractors die na een buitenlandse opleiding een jaartje hier hebben gewerkt onder supervisie van een vakbroeder, krijgen van de Stichting Chiropractie Nederland het DC-diploma. Dat staat voor Doctor of Chiropractic.
Dit gebruik van de titel van dr. is misleidend omdat in Nederland doctorstitel (dr.) beschermd is of verwijst naar een mogelijk medische achtergrond, dokter. De stichting heeft overigens meer beschermde titels in de aanbieding: Bsc en MSc.
Er zijn meer chiropractors die de doctorstitel onterecht gebruiken. De VtdK en Skepsis hebben daarom ook andere wetovertredende chiropractors in Nederland gewaarschuwd. Ze hebben een brief gekregen met daarbij gevoegd de recente uitspraak van de officier van justitie in Assen.
Veel van de chiropractors die hier in Nederland onterecht de dr.-titel gebruiken, zijn buitenlanders of van buitenlandse origine. Ze hebben geen flauw benul van de regels hier.
Shit Skeptics Say
De Vereniging van Poolse Sceptici
Deze informatie komt van de website van de Vereniging van Poolse Sceptici. De vereniging bestaat inmiddels al zo’n twee jaar en ze bundelt inspanningen die voorheen meer afzonderlijk gedaan werden. De opzet van de website is enigszins als die van Kloptdatwel.nl: er is een gestage stroom van korte artikelen en in de reacties ontspinnen zich soms aardige discussies. Hieronder twee spraakmakende Poolse onderwerpen: de strijd tegen de homeopathie en een ‘Sokal-achtige’ stunt.
Strijd tegen homeopathie
Net als bij ons is de homeopathie een vaak terugkomend onderwerp. De homeopathische industrie was er snel bij toen Polen in de jaren ’90 ‘open for business’ ging. Omdat er geen traditie van gespecialiseerde homeopaten in Polen bestond, heeft de homeopathie nooit de 17% van de zelfmedicatiemarkt kunnen bereiken die ze in Nederland heeft. Het is in Polen nooit boven de 3% gekomen. Echter, ook bij dit kleine percentage gaat het nog altijd om tientallen miljoenen euro’s. Aanvankelijk betrof de strijd tegen de homeopathie in Polen nog de Don Quichote-achtige onderneming van één man. Dat was Professor Andrzej Gregosiewicz van de geneeskundefaculteit van de Universiteit van Lublin. Hij was en is even onvermoeibaar als compromisloos. In 2006 werd hij voor het gerecht gesleept door Boiron (een Franse fabrikant van homeopathische producten) n.a.v. z’n kritiek op het notoire homeopathische middel Oscillococcinum. Gregosiewicz verloor die zaak. Twee jaar later werd de professor wederom aangeklaagd. Nu was dat door de Kamer van Koophandel van de farmaceutische industrie. Deze laatste claimde dat het werk van Gregosiewicz schade berokkende aan medici met een ‘homeopathische specialisatie’. Het had bijna een plot voor een sentimentele film kunnen zijn, want in deze laatste confrontatie was het uiteindelijk de hardnekkige activist die zegevierde en een grote kapitaalkrachtige organisatie op de knieën dwong.
Met de publiciteit rondom de rechtszaken is de vakorganisatie van artsen er toe over gegaan een hard standpunt in te nemen tegen de homeopathie. De artikelen van Gregosiewicz kwamen bij veel artsen in de wachtkamer te liggen. Het heeft vruchten afgeworpen. Volgens het medisch vaktijdschrift Rynek Zdrowia vormden homeopathische producten in 2003 nog maar 2,8% van de zelfmedicatiemarkt. Eind 2006 was dat gedaald tot 2,1%. Recentere gegevens heb ik niet kunnen vinden. Het is in dit verband aardig om nog te vermelden dat er op 6 februari 2011 ook 10:23 manifestaties plaatsvonden in Wrocław en in Warschau en dat de Poolse pers daar uitgebreid aandacht aan heeft besteed.
Sokalachtige stunt
Één van de gangmakers van de Vereniging van Poolse Sceptici is de schrijver/psycholoog Tomasz Witkowski. Vanaf de site van de vereniging kun je doorklikken naar Witkowski’s persoonlijke blog. In 2007 heeft Witkowski een spraakmakende Sokal-achtige stunt uitgehaald. Hij stuurde welbewust een manuscript vol verzinsel en onzin naar het populair-wetenschappelijke psychologietijdschrift ‘Charaktery‘. Het manuscript was geschreven volgens het clichématige, maar vaak succesvolle recept: (1) een opzienbarend wetenschappelijk nieuwtje, (2) grandioze toekomstperspectieven bij verdere uitwerking van de recent verkregen resultaten en (3) veel jargon en veel namen om er echt wetenschappelijk uit te zien.
Het nieuwtje was dat het morfisch veld van Rupert Sheldrake nu zichtbaar gemaakt kon worden met fMRIs, PET scans, EEGs, etc. – het ‘morfisch resoneren’ van de hersenen van communicerende personen zou nu dus meetbaar zijn. De toekomstbelofte was dat hierop gebaseerde therapieën even eenvoudig als effectief zouden zijn. Muziektherapie en Jungs collectieve geheugen werden erbij gehaald. Verbanden met de theorieën van Jacques Lacan over de topologisch wiskundige structuur van psychologische aandoeningen werden aangestipt. Ook de kwantumfysische basis van Sheldrakes morfische velden en resonanties figureerde prominent.
De gefingeerde auteur zou psychotherapie hebben gestudeerd in Frankrijk en nu onderzoek doen in Straatsburg. Op een server in Polen creëerde Witkowski het emailadres voor ‘Renata Aulagnier’. De enthousiaste redactie accepteerde het manuscript heel dankbaar en suggereerde zelfs veel erudiete toevoegingen. Het geredigeerde manuscript dat Aulagnier/Witkowski terug kreeg was meer dan dubbel zo lang. Echter, na een kleine hoeveelheid speurwerk bleek dat de redactionele toevoegingen rechtstreeks geplagieerd waren uit een ander artikel in een ander tijdschrift.
Witkowski’s persoonlijke webpagina bevat een uitgebreide Engelstalige beschrijving van de hoax en z’n nasleep.