• Skip to primary navigation
  • Skip to main content
  • Skip to primary sidebar

Kloptdatwel?

  • Home
  • Onderwerpen
    • (Bij)Geloof
    • Columns
    • Complottheorieën
    • Factchecking
    • Gezondheid
    • Hoax
    • Humor
    • K-d-Weetjes
    • New Age
    • Paranormaal
    • Pseudowetenschap
    • Reclame Code Commissie
    • Skepticisme
    • Skeptics in the Pub
    • Skeptische TV
    • UFO
    • Wetenschap
    • Overig
  • Skeptisch Chatten
  • Werkstuk?
  • Contact
  • Over Kloptdatwel.nl
    • Activiteiten agenda
    • Colofon – (copyright info)
    • Gedragsregels van Kloptdatwel
    • Kloptdatwel in de media
    • Interessante Links
    • Over het Bol.com Partnerprogramma en andere affiliate programma’s.
    • Social media & Twitter
    • Nieuwsbrief
    • Privacybeleid
    • Skeptisch Chatten
      • Skeptisch Chatten (archief 1)
      • Skeptisch Chatten (archief 2)
      • Skeptisch Chatten (archief 3)
      • Skeptisch Chatten (archief 4)

Search Results for: speld

Onzin over spininversie en elektrosmog

3 January 2014 by Martin Bier 44 Comments

GSM’s, computers, draadloze modems en zappers sturen straling de omgeving in. Zien kunnen we die “elektrosmog” niet. Maar straling was dodelijk in Fukushima. Met straling wordt je maaltijd razendsnel warm in de magnetronoven. Je gaat tumoren te lijf met straling. De radioloog kan er je binnenste mee bekijken zonder je open te hoeven snijden.  Het blijkt niet moeilijk om mensen bang te maken voor elektrosmog en ze vervolgens peperdure onzinproducten* aan te smeren om lichaam en ziel te reinigen en beschermen. Er zijn vooralsnog nauwelijks wetten die de claims en de handel beteugelen. Spininversion.nl is één van de bedrijven die dit soort producten aanbieden en aanprijzen met onzinpraatjes die overkomen als natuurwetenschappelijke theorieën.

Dit artikel is een enigszins aangepaste versie van het artikel dat eerder (juli 2013) op Kloptdatwel geplaatst werd. Zie onder voor de reden. (de redactie)

Spininversion.nl is het geesteskind van Mischa Philippsborn. Mischa is een Amsterdammer met een vlotte babbel. Hij heeft een natuurgeneeskundige praktijk [archief] vlakbij de Nieuwmarkt. In een lang interview met Duurzaam24.tv vertelt hij dat hij tot de leeftijd van ongeveer 35 een opleiding genoot die bestond uit “gewoon het leven zelf” en “een zoektocht naar met name liefde.” Nadien heeft hij blijkbaar een aantal cursussen gevolgd in zaken als elektro-acupunctuur. Z’n tarieven liegen er niet om. Zelfs voor een telefonisch consult moet 40 euro betaald worden.

De "Cuspis" is 10 centimeter hoog en wordt door spininversion.nl aangeboden voor 95 euro. Het is voer voor freudianen als we verder lezen: "De schone 'levens' energie straalt weer via de punt omhoog naar buiten toe" en "Hij is niet alleen effectief maar ook nog eens decoratief." De cuspis wordt geacht bijzonder geschikt te zijn om onder de stoel of het bed te plaatsen.
De “Cuspis” [archief] is 10 centimeter hoog en wordt door spininversion.nl aangeboden voor 95 euro. Het is voer voor freudianen als we verder lezen: “De schone ‘levens’ energie straalt weer via de punt omhoog naar buiten toe” en “Hij is niet alleen effectief maar ook nog eens decoratief.” De Cuspis wordt geacht bijzonder geschikt te zijn om onder stoel of bed te plaatsen. (foto: spininversion.nl)
Mischa timmert hard aan de weg. Hij geeft her en der in het land lezingen. De toegang en zelfs de koffie en de thee zijn gratis, maar reeds uit de samenvatting blijkt dat zo’n lezing weinig anders is dan reclame voor de producten van spininversion.nl. Het gaat met die producten om hangers (“een buitengewoon functioneel sieraad voor de gezondheid“), afgekapte piramides en een soort lichtgevende fallussymbolen (zie illustratie). Onder “product info” kunnen we lezen dat deze apparaten de schadelijke elektrosmog straling opzuigen, neutraliseren en dan weer afgeven als “levensenergie.” De vormgeving doet New-Age-achtig aan.  De beschrijving van de werkzame bestanddelen is even beknopt als vaag: ” … diverse organische harsen samengebracht. De natuurlijke bestandsdelen zijn spoelen, magnetische en niet magnetische mineralen en metalen, neodymium magneten en het spin inversie onderdeel“. Tsja, … zelfs kunstharsen zijn organische verbindingen en er is toch echt weinig natuurlijks aan spoelen en aan neodymium magneten. Neodymium magneten werden pas in 1982 voor het eerst gemaakt. De apparaten van Mischa staan ook vermeld in SKEPPs database van rare apparaten.

Op de Nationale Gezondheidsbeurs in 2012 in Utrecht had Mischa een stand. Het interview dat hij daar gaf aan een zekere Koen Groen staat op het internet. Mischa begint z’n pitch met “Het is eigenlijk een product wat helemaal van deze tijd is … ” Vervolgens verklaart de Mokummer zelfverzekerd: “Straling geeft een elektromagnetisch veld af die tegengesteld is aan ons lichamelijk magnetisch veld … .” In de tekst onder de link naar de video wordt dat verder toegelicht: “De magnetische lading van elektrosmog is tegengesteld aan die van het lichaam.” In het interview gaat Mischa verder: “Op het moment dat wij lang genoeg worden blootgesteld, dan wordt ons lichaam omgepoold.  Dat noemen ze spininversie.” Volgens onze natuurgeneeskundige gaat het lichaam “op slot” na die vermeende spininversie. Er is evenwel een oplossing: “Al de producten van spininversie zuigen die verkeerde energie naar zich toe en geven ‘t schoon af. En draait dat weer helemaal in de goede richting. Nou, en op dat moment wordt je lichaam weer van ‘t slot gehaald en je krijgt extra energie en gaat weer beter functioneren. Dat is eigenlijk heel kort in een notendop wat spininversie is.” De interviewer meldt daarna opgelucht dat hij dat een hele goede uitleg vindt.

Mischa vertelt hier grote onzin.  Elementaire natuurkunde vertelt een ander verhaal.

Magnetische veldlijnen kennen geen begin of einde. Ze sluiten weer netjes aan op zichzelf. De elektrische stroom voert van "+" naar "-" en de magnetische veldijnen vormen nette cirkels die eromheen lopen.
Magnetische veldlijnen kennen geen begin of einde. Ze sluiten weer netjes aan op zichzelf. De elektrische stroom voert van “+” naar “-” en de magnetische veldijnen vormen nette cirkels die eromheen lopen.

Ten eerste bestaan er geen magnetische ladingen. Elektrische veldlijnen beginnen en eindigen op elektrische ladingen. Maar magnetische veldlijnen vormen altijd een gesloten curve (zie illustratie). Met de termen “noord” en “zuid” wordt de richting van de veldlijn aangegeven (zie illustratie). Magnetische objecten “willen” hun veldlijnen parallel doen lopen. Het is daarom dat de magnetische kompasnaald zich richt naar het aardmagnetisch veld. Dit leert men normaliter op de middelbare school bij de eerste lessen over magnetisme. Het is teleurstellend dat men daar blijkbaar niet aan toe komt op de cursus over elektro-acupunctuur.

Het aardmagnetisch veld. Met de termen "noord" (N) en "zuid" (S) wordt de richting van de magnetische veldlijn aangeduid. Het afbeelden van een staafmagneet in het binnenste van de aarde is misleidend. Het binnenste van de aarde is vloeibaar, elektrisch goed geleidend en in beweging. Elektrische stromen in het binnenste van de aarde veroorzaken het aardmagnetisch veld.
Het aardmagnetisch veld. Met de termen “noord” (N) en “zuid” (S) wordt de richting van de magnetische veldlijn aangeduid. Het afbeelden van een staafmagneet in het binnenste van de aarde is misleidend. Het binnenste van de aarde is vloeibaar, elektrisch goed geleidend en in beweging. Elektrische stromen in het binnenste van de aarde veroorzaken het aardmagnetisch veld.

Ten tweede is er dat “omgepoold worden.” Het is mogelijk om een stukje magnetisch materiaal om te polen, d.w.z. van een noord een zuid maken en omgekeerd. Je doet dat door je stukje magnetisch materiaal bloot te stellen aan een veel groter magnetisch veld dat tegengesteld is gericht aan het inwendig magnetisch veld van het materiaal. Dit is, bijvoorbeeld, belangrijk voor de harde schijf in je computer. Die schijf bestaat uit miljarden magneetjes die elk in één van twee mogelijke richtingen staan. Met de magneetkop kan die richting eventueel worden “omgepoold.”  We weten allemaal dat de straling van een modem, zapper of GSM niet bij machte is om het geheugen van je computer weg te vagen. Dit is omdat bij elektromagnetische straling het elektrisch veld en het magnetisch veld beide snel op en neer gaan (zie illustratie). Voor een GSM is de betrokken frequentie ongeveer een gigahertz.  Dit betekent dat er zo’n miljard maal per seconde op en neer gegaan wordt. Bij straling van een GSM of modem zijn de veldsterkte en de energie zodanig laag dat geen enkele harde schijf er last van heeft.

Bij elektromagnetische straling veranderen het elektrisch veld en het magnetisch veld continu en in reactie op elkaar. De resulterende golf beweegt zich in de aangegeven richting.
Bij elektromagnetische straling veranderen het elektrisch veld en het magnetisch veld continu en in reactie op elkaar. De resulterende golf beweegt zich in de aangegeven richting.

Ten derde bestaat er geen “lichamelijk magnetisch veld” – behalve dan misschien in Mischa’s duim. IJzer en het ijzerbevattende mineraal magnetiet kunnen magnetisch zijn wanneer ze in vaste vorm verkeren.  Magnetische velden kunnen ook opgewekt worden door elektrische stromen. Maar de microampère pulsjes in ons zenuwstelsel zijn te klein om tot magnetisme van betekenis te leiden. In een MRI-scanner word je blootgesteld aan een magnetisch veld dat zo’n 20.000 maal sterker is dan het aardmagnetisch veld. Als je een ijzeren schroef in je lichaam hebt, dan wordt die er in de MRI-scanner bruut uitgerukt. Maar gewoonlijk merk je helemaal niets van zelfs het grootst mogelijke magnetisch veld.

Kortom, dat elektrosmog het “lichamelijk magnetisch” veld zou “ompolen” is volslagen lariekoek.  Mischa heeft dus óf totaal geen sjoege van de meest elementaire zaken over magnetisme, óf hij staat mensen welbewust onzin op de mouw te spelden.

Dat Mischa’s apparaten niets veranderen aan de straling in de omgeving kun je eenvoudig nagaan door naast zo’n apparaat mobiel te gaan bellen. Als de straling echt wordt opgezogen en in gewijzigde vorm wordt heruitgezonden, dan zou dat mobieltje niet langer moeten werken. Mischa claimt voor z’n producten “werkingsgebieden” die variëren van 30 tot 500 meter. Zowel bij het Duurzaam24.tv interview in de praktijk vlakbij de Nieuwmarkt als bij het interview op de Gezondheidsbeurs wordt de natuurgenezer omringd door z’n fantasievolle apparaten. Indien die apparaten echt zouden doen wat Mischa beweert dat ze doen, dan zou al het gebruik van GSM’s, zappers en draadloze modems op de Amsterdamse walletjes en in de Jaarbeurshallen volstrekt onmogelijk geweest moeten zijn. Gelukkig zijn al die claims grote onzin. Je kunt geen elektromagnetische straling aantrekken en opzuigen. Ook dat is elementaire natuurkunde.

Voorzichtigheid is trouwens geboden indien er echt neodymium magneten in de apparaten van spininversion.nl zitten. Met neodymium magneten kan het om hele grote veldsterkten gaan. De aantrekkingskracht van twee neodymium magneten kan een ertussen gestoken vinger verbrijzelen. Een neodymium magneet kan het GSM verkeer niet verstoren, maar je creditcards kunnen worden schoongewist wanneer ze te dicht in de buurt van een sterke magneet komen.

Een lading die draait in een horizontaal vlak veroorzaakt een magnetisch veld in verticale richting. Een ongepaard elektron draait zowel om z'n eigen as (de spin) als om de atoomkern (de baan). Wanneer deze beide cirkelbewegingen in dezelfde richting zijn, zoals in de figuur, dan zijn de veroorzaakte magneetvelden parallel gericht. Bij tegengestelde draairichtingen zijn de magneetvelden tegengesteld. Het energieverschil tussen de parallelle en de antiparallelle toestand komt ongeveer overeen met de energie van elektrosmogfotonen.
Een elektrische lading die draait in een horizontaal vlak veroorzaakt een magnetisch veld in verticale richting. Een ongepaard elektron draait zowel om z’n eigen as (de spin) als om de atoomkern (de baan). Wanneer deze beide cirkelbewegingen in dezelfde richting zijn, zoals in de figuur, dan zijn de veroorzaakte magneetvelden parallel gericht. Bij tegengestelde draairichtingen zijn de magneetvelden tegengesteld. Het energieverschil tussen de parallelle en de antiparallelle toestand komt ruwweg overeen met de energie van elektrosmogfotonen.

In de tekst onder de link naar het interview op de Gezondheidsbeurs staat ook dat het elektron een klein magneetje is. Temidden van al de flagrante flauwekul hebben we hier zowaar een bewering die correct is. Maar eigenlijk had deze bewering gevolgd moeten worden door de mededeling dat bij biomoleculen, zoals eiwitten en DNA, elektronen bijna altijd “gepaard” zijn. Dit houdt in dat elektronen met z’n tweeën in één en dezelfde baan zitten.  Die twee elektronen hebben tegengesteld gerichte magneetvelden en zodoende heeft het biomolecuul uiteindelijk geen magneetveld. Het is vandaar dat je dus niks voelt in de MRI. De reeds genoemde elektromagnetische straling komt in pakketjes, de zogenaamde “fotonen.”  De energie van een foton hangt af van de frequentie van de straling. Bij straling van de juiste frequentie kan een foton precies de juiste hoeveelheid energie hebben om een eventueel ongepaard elektron “om te polen.” De ompolingsenergie komt voort uit de zogenaamde spin-baan wisselwerking (zie illustratie).  Edoch, de betrokken biomoleculen zitten allemaal opgelost in het water waaruit het menselijk lichaam voor zo’n 70% bestaat. Het biomolecuul botst zo’n biljoen (1.000.000.000.000) maal per seconde met een watermolecuul. Dit is de zogenaamde Brownse beweging. Die botsingen hebben energieën die veel en veel groter zijn dan de energieën van de spin-baan wisselwerking, de ompoling en het ompolingsfoton. Die ompoling door een foton is zoiets als het halen van een kammetje door je haardos terwijl je middenin een grote orkaan staat. Uiteindelijk veranderen die stralingsfotonen niets aan de activiteit en de eigenschappen van de biomoleculen. “Spininversie” is een nieuw sleutelwoord in de marketing van onzinproducten.  Google geeft meer dan 4.000 hits. Het is met “spininversie” zoals het is met “biofotonen” en met “levensenergie.”

Ten slotte is er geen bewijs dat elektrosmog de gezondheid negatief beïnvloedt. In de eerste plaats is er geen biofysisch mechanisme. Bij hoogfrequente straling, zoals röntgenstraling en radioactieve straling, hebben de fotonen meer dan voldoende energie om DNA en eiwitten te beschadigen. Bij een magnetronoven is de frequentie te laag voor zulke schade, maar is het de intensiteit van de straling die voor opwarming zorgt. GSM’s werken met frequenties die vergelijkbaar zijn met die van de magnetronoven, maar met een vermogen dat te klein is om tot merkbare opwarming te leiden. Een kus of zonnestraal op je wang leidt tot veel meer opwarming dan mobiel bellen. In de tweede plaats blijkt keer op keer bij goed uitgevoerd dubbelblind onderzoek met een controlegroep dat elektrosmog geen waarneembaar effect op de gezondheid heeft. Het is hierom dat de producten van spininversion.nl vooral aan de man gebracht worden als remedies voor vage zaken als slaapproblemen, lichaam “op slot,” vermoeidheid, etc., met andere woorden zaken waar zelfsuggestie een grote rol kan spelen.

Spininversion.nl is niet meer dan een website vol pseudowetenschap, een assortiment glanzende onzinapparaten en een iDEAL account voor het snel en gemakkelijk afrekenen.

Noot van de redactie: dit is een licht aangepaste versie van het artikel dat Martin Bier op 22 juli 2013 op kloptdatwel publiceerde. De heer Philippsborn maakte bezwaar tegen een aantal zaken, waaronder het taalgebruik dat onnodig smadelijk zou zijn en het onrechtmatig gebruik van zijn foto’s. De redactie heeft de tekst daarop iets aangepast en één foto verwijderd. Het gebruik van de afbeelding van de ‘Cuspis’ valt volgens de redactie onder het beeldcitaatrecht (het bewuste product wordt in de tekst besproken).
Daarnaast schrijft de heer Philippsborn dat Bier zijn verhaal helemaal niet begrepen heeft: zijn ‘spininversie’ moet gezien worden als energetische spininversie wat volgens hem heel iets anders is dan de in de natuurkunde gebezigde term, die Bier gebruikt en op elektrische spininversie slaat. De redactie neemt daarvan akte, het is blijkbaar allemaal één groot misverstand, maar vraagt zich intussen wel af wie de ‘ze’ zijn waarover Philipsborn het heeft in de video van ‘Koen Groen’ als hij zegt: “Dat noemen ze spininversie.”
* Deze producten worden aan de man gebracht met claims die met de huidige wetenschappelijke kennis niet plausibel zijn en waarvoor geen deugdelijk wetenschappelijk bewijs wordt verstrekt. De producten die spininversion.nl aanbiedt tegen elektrosmog zijn volgens de redactie van het soort waartegen ook het Kennisplatform Elektromagnetische Velden waarschuwt.

titelafbeelding: screenshot website spininversion.nl

Filed Under: Alternatieve schade, Gezondheid, Pseudowetenschap Tagged With: Mischa Philippsborn, natuurkunde, onzinnige apparaten, spininversie, straling

Einde voor eindtijdvoorspeller Harold Camping

21 December 2013 by Pepijn van Erp 39 Comments

Afgelopen zondag 15 december, overleed Harold Camping, de evangelist die minstens drie keer het einde van de wereld voorspelde en er even zoveel keren naast zat. Het levensbeschouwelijke themakanaal van de Publieke Omroep, Spirit 24, had twee dagen terug een item over Harold Camping, met een korte terugblik op zijn voorspellingen en de commotie die ze veroorzaakten:

Op Kloptdatwel besteedden we ook verschillende malen aandacht aan Camping. Natuurlijk bij de voorspelling voor 21 mei 2011 die de meeste ophef veroorzaakte: ‘De wereld eindigt op 21 mei aanstaande‘. Toen die niet plaatsvond zoals Camping had verwacht, besefte hij dat hij zich een beetje had vergist. De vernietiging had toen alleen nog maar op spiritueel niveau plaatsgevonden, maar het fysieke einde zou slechts een paar maanden later komen: ‘Het einde is op 21/10′.
De EO maakte een documentaire over aanhangers van Harold Camping. Ook in Nederland had hij aanhangers, of in ieder geval mensen die posters met zijn boodschap lieten ophangen in bushokjes, waarover door de rest van Nederland slechts werd gegniffeltd:

De boodschap van Camping werd ook in Nederland verspreid
De boodschap van Camping werd ook in Nederland verspreid

Harold Egbert Camping, 1921 – 2013

Filed Under: (Bij)Geloof, Algemeen Tagged With: eindtijd, harold camping, overlijden, voorspelling

Happinez 8 2012: een nieuw begin

4 February 2013 by Agnes Tieben 55 Comments

happinez2012_8 (1)

Happinez 8, het december-januarinummer heeft als thema ‘nieuw begin’. Toepasselijk natuurlijk, zo rond de jaarwisseling en je kunt er alle kanten mee op. Het kan gaan over nieuwe voornemens, over de kalenderwisseling van de Maya’s of over een nieuwe tijd die eindelijk is aangebroken. Van dat laatste klinkt in veel artikelen wel iets door.
Neem bijvoorbeeld het eerste ‘Het nieuwe nu’: ‘We staan aan de vooravond van een nieuwe tijd. Overal om ons heen zijn initiatieven om de wereld mooier, eerlijker en duurzamer te maken. (…)’, tja , die retoriek van ‘een nieuwe tijd’ is al eeuwen oud en mensen blijven het maar mooi vinden…
Maar voor het Mayathema in de vorm van de vraag ‘Wordt alles anders in 2012?’ moest ik wel even ‘terugbladeren’ naar het vorige nummer, Happinez raadpleegt namelijk een heuse ziener, Ton van der Kroon, en dat kon ik u als Kloptdatwel-lezer natuurlijk niet onthouden. Verder in deze aflevering een stukje over ‘nieuwe economie’ en over detox. Ook hier heeft het blad zoals gebruikelijk een paar deskundigen uitgezocht om deze onderwerpen op passende wijze in de Happinez-mindstyle te belichten.

Op de drempel van een nieuwe tijd

Ziener Ton van der Kroon
Ziener Ton van der Kroon

In de agenda wordt een lezing aangekondigd over het einde en het nieuwe begin van de Mayakalender. De lezing heeft als titel ‘Op de drempel van een nieuwe tijd’ en wordt gegeven door Ton van der Kroon, die zichzelf ziener noemt. In nummer 7 stond een interview met hem waarin hij als volgt wordt geïntroduceerd:  ‘Ton is niet makkelijk te plaatsen. Hij geeft workshops waarin mannen hun ware kracht kunnen vinden, gaat naar zogeheten krachtplekken in de wereld om daar energetisch werk te doen, zet zich in voor vrede in het Midden-Oosten, geeft lezingen over het einde en het nieuwe begin van de Mayakalender, hoort stemmen en ziet visioenen.’
Toen hij voor het eerst zo’n stem hoorde op zijn 18de was hij nog erg sceptisch maar inmiddels zegt hij te weten dat hij op de stem, die hij zijn gids noemt, kan vertrouwen. Als de interviewster hem de vraag stelt: ‘Waar draait het nu om in onze tijd?’ tunet hij in, hij sluit zijn ogen en zijn stem verandert wat van toon als hij antwoordt:

Alleen vanuit rust en stilte is het mogelijk om dit in feite creatieve proces waarin we zitten te bezien. Door afstand te nemen van ons eigen verhaal worden we een toeschouwer en daardoor verandert onze perceptie. Niets is wat het lijkt en alles is zoals het is. Dit toeschouwersprincipe is voor de komende tijd van cruciaal belang. Het betekent dat je doet door niet te doen. Je grijpt niet in, maar je kijkt en voelt alleen maar. Dat stelt je in staat om het grotere plaatje, het onderliggende verhaal, te zien en dan ga je de zin erin ontdekken. Ook in de negatieve dingen. Wanneer je in een crisis belandt kun je je afvragen: waarom overkomt mij dit? Maar dan zit je in een benauwd bewustzijn, in het oordeel van goed en slecht. De kunst is een stap naar achteren te doen en vanuit het beschouwende bewustzijn te gaan waarnemen. Dan krijg je een groeiend besef van het grotere geheel en zie je dat alle hoogten en diepten onderdeel zijn van het leven. Je kijkt ernaar als naar een film.

Tjonge, jonge, wat een wijsheid. De mond van de interviewster viel open van verbazing over wat ze zag en hoorde. Waar kwam die gids zo snel vandaan? Toen Ton zijn normale stem weer terug had, glimlachte hij:’Daar heb ik tegenwoordig een aan- en uitknop voor’.

Het theaterstukje heeft op het Happinez-publiek blijkbaar indruk gemaakt, want de lezing die aan het eind van het artikel werd aangekondigd was helemaal uitverkocht. Er waren zelfs zoveel aanmeldingen dat besloten is het evenement op 27 januari nog eens te herhalen.

Nieuwe economie

Econoom Ad Broere
Econoom Ad Broere

Een lang artikel is gewijd aan het thema ‘nieuwe economie’. Die is nodig, want het geldsysteem dat we nu hebben, werkt niet goed meer, aldus Helen Toxopeus, een van de economen die in het artikel aan het woord komen. Geld is voor veel mensen een doel geworden in plaats van een middel. Als iedereen nu eens leert inzien dat geld een middel is in plaats van een doel, lossen alle problemen zich vanzelf op, lijkt ongeveer de boodschap.
Er volgt een opsomming van allerlei plannen en initiatieven die een bijdrage zouden kunnen leveren aan die nieuwe economie. Vaak komen de woorden  duurzaamheid en spiritualiteit voorbij en veelvuldig wordt gesproken over een bewustzijnsverandering, die al volop aan de gang zou zijn. Waar deze precies vandaan komt, wordt niet duidelijk, maar ik vermoed dat de Maya’s erachter zitten of anders het sterrenbeeld Aquarius. De oude economische dogma’s moeten worden vervangen, de oplossing wordt gezocht in het teruggrijpen op nog oudere gebruiken. Zo is econoom Ad Broere een voorstander van het herintroduceren van ruilhandel en lokaal geld. Verder laat hij zich inspireren door het Oude Testament. Het lijkt hem een goed idee om een moderne variant van het jubeljaar te introduceren, in Leviticus 25 staat er een stukje over geschreven. Eens in de 49 jaar zouden alle schulden worden kwijtgescholden, waardoor iedereen met een schone lei verder kon. Volgens Broere gebeurde dit op basis van het inzicht dat een samenleving op den duur ten onder gaat aan schulden.
Tja, het lijkt mij dat dit toch meer problemen zal opleveren dan oplossen…

Hoofdredacteur Marije de Jong doet er in haar voorwoord nog een schepje bovenop, zij vindt het een prachtig plan en schrijft dat de traditie tot in de middeleeuwen bij joden en christenen in gebruik was.
Echter volgens  Wikipedia en ook mijn oude Winkler Prins-encyclopedie was de praktische betekenis ervan gering. Het was vooral een onderdeel van het joodse gedachtegoed, waar het een teken van de komst van de Messias was.download (1)

Dit doet me wel wat denken aan ‘De uitgevonden traditie‘, een vorm van geschiedvervalsing die bekend geworden is door de historicus Hobsbawm. De tactiek werd massaal ingezet aan het einde van de 19de eeuw teneinde een nationale identiteit te creëren.

Misschien dat Ad Broere en aanhangers van zijn ideeën net als de 19de-eeuwse nationalisten vinden dat je best de feiten een beetje mag verdraaien als je daarmee een hoger doel dient. Het gaat tenslotte om niet minder dan het afbreken van het oude economische dogma en het begeleiden van de mensheid naar het paradigma van de nieuwe economie!

Een nieuw begin voor je lichaam

Het laatste artikel dat ik behandel uit deze Happinez, trof ik aan in de rubriek ‘gezondheid’ en gaat over detox. Hoewel ons lichaam al over een ingenieus schoonmaaksysteem beschikt, kan het daarbij wel wat hulp gebruiken, omdat er veel valt schoon te maken, zegt detoxcoach Jacqueline van Lieshout, die de bestseller ‘In 28 dagen van gifbelt naar tempel’ schreef, die werd uitgegeven bij Ankh-Hermes. Volgens Jacqueline worden schadelijke stoffen uit onder andere voeding, cosmetica en onze leefomgeving niet goed afgevoerd, dit kan het immuunsysteem verzwakken, waardoor ziekten makkelijker kunnen ontstaan.

Het boek van verjongingscoach Jesse van der Velde
Het boek van verjongingscoach Jesse van der Velde

Meer onder de noemer detox komen we verderop in het artikel tegen bij de zichzelf verjongingscoach noemende Jesse van der Velde. Onlangs schreef hij het boek:  Voor altijd jong, wat ook al een bestseller werd. Hij adviseert om een detoxkuur onder begeleiding te doen, vooral omdat er ook een emotionele reiniging optreedt: ‘Als we fysiek gaan reinigen, kunnen oude emoties terugkomen. Je reinigt jezelf van ingrijpende gebeurtenissen uit het verleden en van minder prettige herinneringen, emoties of associaties.’ Een  idee, dat verwant is aan het in alternatieve kringen voorkomende gedachtegoed dat stelt dat alle ziektes veroorzaakt kunnen worden door onverwerkte emoties (denk hierbij bijvoorbeeld aan Brandon Bays).  Met behulp van een therapeut die in dit soort emotionele reiniging gelooft, kun je dus maar zo dergelijke onzin op de mouw gespeld krijgen. Het lijkt mij voor de hand liggend dat als je een paar dagen niet of nauwelijks eet, zoals in veel detox kuren het protocol is, je ook emotioneel wat sneller uit balans raakt. Om hier dan aan te koppelen dat er een emotionele reiniging plaatsvindt, vind ik best raar.

Toch worden velen blijkbaar wel enthousiast van bovenstaande detoxideeën, gezien het gegeven dat het onderwerp nog steeds bestsellers oplevert.  Maar wat wordt eigenlijk verstaan onder detox en klopt er iets van de beweringen van de aanbieders van detoxdiëten en producten?

Op de website senseaboutscience is het verslag te lezen van een clubje jonge Engelse wetenschappers dat op zoek ging naar antwoorden op deze vragen. De definitie alleen leverde al problemen op, want iedere aanbieder bleek er weer iets anders onder te verstaan. Verontrustend was dat veel van de beweringen over hoe het lichaam werkt niet klopten en soms waren de adviezen zelfs gevaarlijk.

Ze besloten een ‘anti detox’-folder te maken waarin ze uitleggen waarom ‘detox’ zinloos is: detox heeft namelijk geen enkele betekenis, behalve dan als het gaat om drugsverslaving of acute vergiftiging. Gelukkig is het lichaam prima in staat om om te gaan met de meeste chemische stoffen die we dagelijks tegenkomen, dankzij de lever en de nieren. De beste en enige manier waarmee je ‘dit ingenieuze schoonmaaksysteem’ om met de woorden van Jacqueline van Lieshout te spreken, kan ondersteunen, is door het opvolgen van de gewone gezondheidsadviezen (zoals die in Nederland onder meer worden uitgedragen door het Voedingscentrum).

images (2)
Zowel het definitieprobleem als het gebrek aan kennis over de werking van het menselijk lichaam komen we in deze Happinez tegen, want wat Van Lieshout onder detox verstaat, is toch weer iets anders dan wat Van der Velde ermee bedoelt. Vooral Van de Velde is erg inconsequent in de hantering van het begrip. Eerst waarschuwt hij dat je niet zomaar opeens moet gaan detoxen, omdat er dan schadelijke stoffen vrijkomen in je bloed, die vervolgens organen en weefsels kunnen beschadigen. Dat klinkt gevaarlijk, maar van de Velde’s oplossing is even simpel als kolderiek: ‘Je kunt dit voorkomen door langzaam af te kicken van alcohol, frisdrank en sterk bewerkte voedingsmiddelen.’
In een tekstkader vinden we dan nog zijn opvattingen over de oude emoties die opeens naar boven zouden komen, reden waarom je zo’n kuur onder begeleiding zou moeten doen. Even verderop staat dan iets wat best verstandig klinkt: ‘constant gezond eten is aanzienlijk beter dan af en toe een detoxkuur doen.’ Maar een paar alinea’s verder lezen we : ‘detoxen is echt voor iedereen geschikt’ en als reden daarvoor geeft hij: ‘twee van de belangrijkste oorzaken van ziekte zijn toxiciteit en een tekort aan voedingsstoffen.’ Misschien dat Van de Velde hier met detox een dieet dat vrij is van vergif en rijk is aan voedingsstoffen bedoelt? Het valt trouwens nog niet mee om dergelijk eten te bemachtigen, lees ik even later ‘want ons voedsel is tegenwoordig van mindere kwaliteit en er zitten te veel stoffen in die ons lichaam meer kracht kosten dan energie opleveren.’
Er volgt een onsamenhangend verhaal waarin nog meer bangmakerij en merkwaardige ideeën naar voren komen. Zo denkt Van de Velde dat, zoals het er nu naar uit ziet, onze generatie niet zo oud wordt als de vorige. En dat heeft volgens hem zeker met verkeerde voeding te maken (de reden van de verhoogde pensioenleeftijd is hem blijkbaar ontgaan). Al met al zien we zowel bij Jacqueline van Lieshout als bij Jesse van de Velde veel misvattingen over voeding en de manier waarop het lichaam daarmee omgaat. Lezers worden ongerust gemaakt door het voortdurend suggereren dat het moderne leven ons vervuilt met onzichtbare gifstoffen waarmee we niet kunnen omgaan, tenzij we natuurlijk de aanbevolen adviezen opvolgen die beschreven staan in hun boeken!

 

http://www.tonvanderkroon.nl/ton_van_der_kroon/man.html

http://jessevandervelde.com/start-niet-zomaar-met-detoxen/ (filmpje)

http://en.wikipedia.org/wiki/Detoxification_(alternative_medicine)

http://www.trouw.nl/tr/nl/6849/Sylvain-Ephimenco/article/detail/3362821/2012/12/13/Het-paradijs-van-de-nieuwe-economie.dhtml (leuke column van Ephimenco over de nieuwe economie)

 

 

 

Filed Under: Algemeen, Gezondheid, New Age Tagged With: Ad Broere, detox, happinez, nieuwe economie, Ton van der Kroon, uitgevonden traditie, ziener

Boek review: When Prophecy Fails

21 December 2012 by Maarten Koller 4 Comments

 “Op 21 december vergaat de wereld. Het zal beginnen met een grote golf die de stad zal wegvagen. Om middernacht zal een clubje uitverkorenen worden opgehaald door buitenaardsen. Zij zullen de uitverkorenen meenemen naar hun planeet Clarion, waar ze nog lang en gelukkig zullen leven”.

Klinkt als iets wat je de afgelopen week ergens had kunnen horen, niet? Wees gerust, want dit speelde al in 1954.

Een man met een overtuiging is moeilijk te veranderen. Zeg hem dat je het niet met hem eens bent en hij loopt weg. Laat hem feiten of cijfers zien en hij zal twijfelen aan je bronnen. Doe een beroep op logica en hij zal je punt niet begrijpen. We hebben allemaal weleens ervaren hoe zinloos het lijkt om te proberen iemand met een sterke overtuiging van gedachten te doen veranderen, en misschien hebben vaste lezers van Kloptdatwel dit nog wat vaker ervaren dan anderen. Sociaalpsycholoog Leon Festinger kende dit ook en samen met zijn collega’s schreef hij het boek When Prophecy Fails (‘Als Voorspelling Faalt’, gepubliceerd in 1956), dat gaat over de eerste toetsing van wat we in de psychologie tegenwoordig kennen als kernbegrip: cognitieve dissonantie.

In het voorwoord wordt het als volgt omschreven:

Dissonantie is het ongemak wanneer een persoon twee tegengestelde gedachten (cognities) heeft. Bijvoorbeeld de cognitie: ‘ik weet dat roken dodelijk kan zijn’, en de cognitie: ‘ik rook twee pakjes per dag’. Omdat dissonantie onprettig is, zullen mensen dit willen verminderen door één of beide cognities aan te passen zodat ze meer ‘consonant’ met elkaar zijn. In dit geval kunnen rokers de sigaretten opgeven, of op een of andere manier rechtvaardigen dat zij roken (bijvoorbeeld ‘van roken word ik rustig’of ‘roken helpt me minder te eten’). Hoe belangrijker de kwestie en hoe groter de mate van toewijding daaraan, hoe groter de dissonantie – en hoe groter de behoefte om die te reduceren.

Boek review: When Prophecy Fails 1
When Prophecy Fails
gaat over een heftigere dissonantie: wat als iemand ergens volledig van overtuigd is, zichzelf heeft toegelegd om dit te ondersteunen en daarvoor onomkeerbare stappen heeft ondernomen; stel dat deze persoon wordt geconfronteerd met niet te ontkennen bewijs van zijn of haar ongelijk, wat dan? Vaak zal de persoon na deze ervaring niet alleen onaangedaan zijn, maar nog méér overtuigd van de juistheid van zijn overtuiging! Een hernieuwde ijver om anderen te overtuigen en bekeren naar zijn zienswijze is ook niet uitzonderlijk. Festinger stelde de vraag: hoe en waarom vindt een dergelijke reactie op tegengesteld bewijs plaats? Het boek begint met het stellen van de vijf voorwaarden die volgens de auteurs nodig zijn om tot zulk gedrag te komen:
1) men moet diep overtuigd zijn van het geloof en er moet een relevantie zijn tot een bepaalde actie: hoe een gelovige zich gedraagt of doet;
2) men moet zijn toegewijd aan het geloof door een actie te hebben ondernomen die moeilijk ongedaan gemaakt kan worden;
3) het geloof moet voldoende specifiek zijn en voldoende met de echte wereld te doen hebben zodat een gebeurtenis het geloof kan ontkrachten;
4) zo’n gebeurtenis moet plaatsvinden en door de persoon als zodanig worden erkend;
5) de individuele gelovige moet sociale steun hebben (lid zijn van een groep mensen die hetzelfde geloven).

Boek review: When Prophecy Fails 2
William Miller – Kreeg na 3 einde-van-de-wereld-voorspellingen alleen maar meer volgelingen. Pas na de 4e vond men het welletjes.

Het boek vervolgt met een historisch overzicht waarin volgens de auteurs het gedrag optrad. Bijvoorbeeld het geval van William Miller die na het bestuderen van de bijbel dacht dat Jesus in 1843 opnieuw zou komen en iedereen ‘beoordeeld’ zou worden, praktisch gezien het einde van de wereld. Uiteindelijk kreeg hij duizenden volgelingen (Millerieten) en werden er kranten uitgegeven en pamfletten gedrukt. Er werd gedacht aan 23 april 1843, maar dat ging voorbij zonder dat er iets gebeurde. Dan eind 1843: ook niks. In het begin van 1844 werd gezegd dat, in plaats van het Christelijke jaar 1843, het ook weleens het Joodse jaar 1843 zou kunnen zijn. Wat betekende dat het tot 21 maart 1844 allemaal alsnog kon gebeuren. 21 maart 1844: weer fout.
Gek genoeg beschrijven de geschiedschrijvers telkens een hernieuwde toewijding nadat een voorspelde datum voorbij was. Toen een Milleriet vervolgens met een nieuwe datum kwam, 22 oktober 1844, stortte de volgelingen zich daar weer op. Extra kranten werden gedrukt en men ging langs de deuren om zoveel mogelijk zieltjes te winnen. De toewijding was nog nooit zo groot geweest. Het effect was er: boeren lieten die zomer hun gewassen voor wat ze waren, winkels werden gesloten, mensen verkochten hun bezittingen en betaalden er bijvoorbeeld hun schulden mee af (‘schoon’ naar de hemel) of gaven het geld aan de drukkerij van de beweging.
Met het normaal aanbreken van 23 oktober was dit de vierde keer binnen anderhalf jaar dat hun geloof in het einde van de wereld ontkracht werd. Hoewel met de eerste drie niet uitgekomen voorspellingen het promoten van het geloof alleen maar versterkt werd, betekende deze vierde keer dan toch echt het einde van de Millerieten. Hoewel het een van de duidelijkste voorbeelden uit de geschiedenis lijkt waar aan alle vijf voorwaarden was voldaan, kan het zijn dat het toch niet goed is gedocumenteerd.

Festinger had, om in ieder geval één keer een goed gedocumenteerde casus te hebben, een groep mensen nodig die in de nabije toekomst een ramp verwachtte. Blij verrast was hij dan ook toen hij in september in de Lake City Herald een advertentie zag staan waarin werd gewaarschuwd om te vluchten vanwege een overstroming van Lake City op 21 december. When Prophecy Fails beschrijft vervolgens hoe handlangers van Festinger infiltreren/deelnemen aan de groep zodat ze deze goed kunnen observeren.

Spoiler alert! Hieronder worden delen van het ‘plot’ besproken.

De spil van de groep blijkt ene Marian Keech te zijn. Via een ‘spirituele gids’ genaamd Sananda krijgt zij boodschappen door via automatisch schrift. Deze Sananda zou een ‘Guardian’ van de planeet Clarion zijn die vroeger ook wel bekend stond als ‘Jesus’. Boodschappen die Keech van Sananda ‘doorkrijgt’ worden tijdens groepsavonden besproken. Op zo’n avond wordt één van de undercover-handlangers van Festinger door Keech gevraagd om de avond in te leiden. Omdat hij in zijn rol als observator de groep natuurlijk zo min mogelijk moet beïnvloeden, maar ook geen idee heeft hoe hij zich hieruit moet redden (ontwijken helpt niet, Keech staat erop) zegt hij maar dat de groep moet mediteren. Na 20 minuten van ongemakkelijke stilte begint een van de aanwezigen (Bertha) opeens raar te doen. Bertha blijkt ook iemand ‘door te krijgen’, en niet zomaar iemand, ‘The Creator’ (God) zelf!

Grappig zijn de beschrijvingen over hoe Bertha haar nieuw gevonden autoriteit probeert te versterken. Met de stem van ‘God’ zegt ze bijvoorbeeld dat Keech toch niet de ziel zou hebben van Maria Magdelena (wat haar door Sananda was verteld), want Sananda zou ‘van niets weten’. En God hoeft ook niet zulke mooie woorden zoals ‘thee’ en ‘thou’ te gebruiken zoals Sananda altijd doet, dat is alleen maar tijdsverspilling. Helaas verpest ze het een beetje. Ze zegt bijvoorbeeld dat God een kleine oneffenheid van haar huid zal helen. Maar wanneer er niets gebeurt en de groep dat ook aangeeft, zegt ze snel dat het een test was om te kijken of de groep wel eerlijk is. Ook een toneelstukje waarbij ze doet alsof ze ter plekke de nieuwe Christus zal baren, om vervolgens (met de stem van God) te verklaren dat het een grapje was ‘om de groep te laten zien dat alles mogelijk is’, doet haar geloofwaardigheid geen goed. Wanneer ze alles aan haar man vertelt en hem met de stem van God opdrachten geeft en hem zelfs dreigt te zullen doden als hij ongehoorzaam is, loopt het helemaal slecht af. Hij reageert namelijk door te zeggen dat als ze er niet snel mee ophoudt, hij haar eens zal laten nakijken door een psychiater. Vanaf dat moment lukt het haar niet meer om zelfverzekerd met de stem van God praten en wordt ze praktisch gezien door de groep genegeerd.

Dit versterken van autoriteit zien we nog eens terugkomen wanneer er een ander medium wordt bijgehaald. Keech zegt aan het begin van de bijeenkomst bijvoorbeeld nog even snel dat haar Sananda zich op het 8ste spirituele niveau bevindt, en de ander slechts op het 7e, dus als ze elkaar tegenspreken, dan heeft haar Sananda automatisch gelijk. En tja, als je twee mensen die willekeurige gedachten als ‘een boodschap uit het universum’ in dezelfde kamer zet, dan kan het weleens gebeuren dat de een de ander tegenspreekt natuurlijk.

Uiteindelijk volgt natuurlijk moment suprême: het aanbreken van de 21ste december 1954, zeg maar ‘D-Day’. De ontwikkelingen in de groep illustreren goed hoe mensen kunnen omgaan met cognitieve dissonantie. Kort samengevat en zoals op Wikipedia te lezen valt:

  • Vóór 20 december. De groep mijdt publiciteit. Interviews worden maar mondjesmaat gegeven. Direct contact met Keech is voorbehouden aan hen die de groep ervan kunnen overtuigen dat ze ware gelovigen zijn. De groep ontwikkelt een soort geloofssysteem – gevoed door de automatische berichten van de planeet Clarion – waarin de details van de vloedgolf, de reden ervan en de manier waarop de groep zal worden gered worden uitgewerkt;
  • 20 december. De groep verwacht dat een buitenaardse bezoeker hen rond middernacht zal roepen en hen zal meenemen naar een klaar staand ruimteschip. Zoals geïnstrueerd zorgt de groep ervoor dat ze geen enkel metalen voorwerp meer op zich dragen. Naarmate middernacht dichterbij komt, worden ritsen, beha’s en andere metaal houdende kledingstukken verwijderd. Daarna wordt er gewacht;
  • 00:05, 21 december. Geen bezoek. Iemand in de groep merkt op dat het op een andere klok nog 23:55 is. De groep komt overeen dat het nog geen middernacht is;
  • 00:10. Ook de tweede klok geeft aan dat het middernacht is. Nog steeds komt er geen bezoeker. De groep is stomverbaasd. De vloedgolf zelf is niet meer dan zeven uur van hen verwijderd;
  • 04:00. De groep heeft enkele uren in ultieme verbazing stilgezeten. Tevergeefs worden enkele pogingen gedaan om een aanvaardbare uitleg te geven. Keech begint te huilen;
  • 04:45. Opnieuw ontvangt mevrouw Keech een buitenaards bericht. Het bericht meldt dat God heeft besloten de aarde te sparen en niet te vernietigen. De vloedgolf zal niet plaatsvinden. De kleine groep heeft, door de hele nacht te waken, zoveel licht verspreid dat God de wereld heeft gespaard;
  • ’s Middags, 21 december. Kranten worden gebeld en de groep wil interviews geven. In groot contrast met de voormalige schuwheid richting de pers, begint de groep met een actieve campagne om de boodschap over een zo groot mogelijk publiek te verspreiden.

Tja, wat vind ik er nu eigenlijk van? Van de ene kant moet ik toegeven dat het me als een voorstander van de wetenschap goed doet om te kunnen zeggen dat ik dit boek gelezen heb. Het beschrijft  het onderzoek mooi en laat zien waar de problemen lagen, hoe deze werden opgelost en wat voor gevolgen dit had. Tijdens het beschrijven van de gebeurtenissen wordt telkens de link gelegd met een van de vijf voorwaarden, zodat we er wel aan herinnerd worden dat we een wetenschappelijk verslag aan het lezen zijn. Dat is handig want je zou het tijdens het lezen zomaar vergeten. Maar aan de andere kant is het daarom ook wat saai en langdradig. Het had naar mijn mening veel spannender, leuker en sneller beschreven kunnen worden zonder af te doen aan het wetenschappelijke.

Om een voorbeeld te geven: De korte samenvatting op Wikipedia van de nacht van de 20ste op de 21ste (zoals die hierboven staat) was voor mij één van de redenen waarom ik het boek graag wilde lezen. Alleen in het boek zelf las ik per ongeluk over de gebeurtenis heen… Zo weinig indrukwekkend werd dit beschreven.

Mocht je je willen verdiepen in de achtergrond van cognitieve dissonantie’, dan is dit boek aan te raden. Wil je je daarentegen ‘slechts’ verdiepen in het onderwerp cognitieve dissonantie, dan meen ik een ander boek te moeten aanraden: Mistakes Were Made (but not by me). Hoewel ik Mistakes nog niet gelezen heb wordt het me vaak enthousiast aangeraden door mijn omgeving (lees: andere skeptici) terwijl ik ze over When Prophecy Fails amper (enthousiast) hoor.

 

Geinteresseerd geraakt in een van de genoemde boeken? Koop het via de onderstaande link bij Bol.com en steun daarmee Kloptdatwel.nl!

Boek review: When Prophecy Fails 3
Boek review: When Prophecy Fails 4

Filed Under: (Bij)Geloof, Algemeen Tagged With: cognitieve dissonantie, leon festinger, when prophecy fails

Een preview van het Einde der Tijden in De Balie

20 December 2012 by Willem-Jan van Zeist 8 Comments

Een preview van het Einde der Tijden in De Balie 5
Kom je ook?

Hier op Kloptdatwel.nl zijn we niet de enigen die geïnteresseerd zijn in het Einde der Tijden, zoals bijvoorbeeld verwacht wordt op aanstaande vrijdag 21 december 2012. Debatcentrum De Balie in Amsterdam organiseerde deze week een Kenniscafé bestaande uit een rijk gevulde avond waarin op verschillende manieren de aanstaande verwoesting van onze planeet werd belicht.

De stemming zat er, skeptisch gezien, al direct goed in toen het volledige publiek aan het begin van het programma toegaf er wel vertrouwen in te hebben dat de aarde volgende week nog bestaat. Echter, iets later op de avond liet een aantal bezoekers doorschemeren wel wat te zien in de komende ‘verandering van bewustzijn’ over de hele wereld. Een enkeling verwoordde de teleurstelling over de negatieve blik hierop door de (veelal skeptisch georiënteerde) sprekers. Er is, klaarblijkelijk, enige discrepantie tussen de verschillende kampen over hoe er gedacht wordt over de vrolijkheid van het snel naderende vergaan van de aarde.

Het eerste onderdeel van de avond, een spoedcursus apocalyptisch denken, werd verzorgd door Maarten Keulemans die in zijn boek Exit Mundi ruim zeventig scenario’s voor het einde van de wereld verzameld heeft. De bijbehorende website, hoewel ietwat gedateerd ogend, biedt een schat aan informatie voor de ware ‘einde der tijden’-enthousiast. Mooi zijn ook de titels van zijn verkozen rampscenario’s zoals ZZAPP!, WHAMMO!, en BLUB… BLUB!

In een lezing die wat nuchterder van toon was, legde archeologe Laura van Broekhoven nog eens even rustig uit hoe het ook alweer zit met die Maya-kalender en hoe ze toch echt niet het einde van de wereld voorspeld hebben. Gesneden koek voor de doorgewinterde skepticus uiteraard! Ondertussen werd overigens duidelijk dat de aanwezige experts ook niet wisten hoe laat de wereld precies zou moeten vergaan, maar volgens de algemene consensus in de zaal zou dat om 12:11 uur vrijdag begin van de middag moeten zijn. Een beetje vroeg voor onze borrel [zie afbeelding], maar ja dat wisten die Maya’s toen natuurlijk nog niet!

Hierna werd Joke van Saane, godsdienstpsychologe aan de VU, door presentator Martijn van Calmthout1 aan de tand gevoeld over de vraag waarom mensen nou zo graag in doemscenario’s geloven. Vooral bij haar kwam het idee ter sprake dat mensen deze aanstaande gebeurtenissen vaak positief benaderen en reikhalzend uitkijken naar de komende veranderingen waarin het, in hun ogen, alleen maar beter kan worden. Als minst ‘skeptische’ spreker was het juist interessant dat ze deze andere kijk op het Einde der Tijden belichtte, terwijl de rest van de avond vooral ging over massa-uitstervingen door kometen, vulkanen en klimaatveranderingen. Er blijkt, zoals eerder gezegd, nogal uiteenlopende ideeën te zijn over hoe de zaken eruit zullen zien op 21 december 2012.

Verder stond er op het programma nog een ietwat deprimerende uiteenzetting door paleoklimatoloog Lucas Lourens over mogelijke planetaire doemscenario’s en de rol die de uitstoot van fossiele brandstoffen door de moderne mens kan spelen in een potentiële herhaling van een al eerder voorgekomen massa-uitsterving. Hierna was er nog even tijd voor een vrolijke afsluiter met een onzinfilmquiz over films met geheel toepasselijke thema’s, denk aan Armageddon, Deep Impact en The Matrix, uitgekozen door George van Hal. Ondanks het feit dat niemand uit onze Skepsis-delegatie het lukte om de quiz te winnen, was het toch zeker een leuke avond om op terug te kijken!

1. Martijn van Calmthout omschreef zich overigens als ‘gepatenteerd atheïst’ en blijkbaar zijn goddeloosheid zeer serieus neemt. Tenminste, dat of zijn woordgebruik is gewoon wat curieus.

Filed Under: (Bij)Geloof, Bezochte activiteiten Tagged With: einde van de wereld

  • « Go to Previous Page
  • Page 1
  • Interim pages omitted …
  • Page 5
  • Page 6
  • Page 7
  • Page 8
  • Page 9
  • Interim pages omitted …
  • Page 11
  • Go to Next Page »

Primary Sidebar

Steun ons via:
Een aankoopbol.com Partner (meer info)
Of een donatie

Schrijf je in voor de nieuwsbrief!

Skeptic RSS feed

  • Skepsis
  • Error
  • SBM
Verslag Skepsis-congres 2025
7 December 2025 - Ward van Beek
Verslag Skepsis-congres 2025

Door Niels Olfert, foto’s Thomas de Wit Een kwart van de eenentwintigste eeuw zit er alweer op. Op het congres van Stichting Skepsis blikten we terug en vooruit: was vroeger alles beter? En wat kan er nu beter?  Even wat onderbuikgevoelens: steeds meer mensen geloven in fabeltjes en…Lees meer Verslag Skepsis-congres 2025 › [...]

De ijsprofeet laat restje geloofwaardigheid Wim Hof wegsmelten
22 November 2025 - Pepijn van Erp
De ijsprofeet laat restje geloofwaardigheid Wim Hof wegsmelten

In hun ongeautoriseerde biografie van Wim Hof schetsen Volkskrant-journalisten Robert van de Griend en Anneke Stoffelen een ontluisterend beeld van de goedlachse goeroe. Het is allemaal nog veel erger dan je al dacht.Lees meer De ijsprofeet laat restje geloofwaardigheid Wim Hof wegsmelten › [...]

Het Alternatieve Circuit: Risico’s, Kosten en Communicatie
12 October 2025 - Ward van Beek
Het Alternatieve Circuit: Risico’s, Kosten en Communicatie

.Op 4 oktober vond in de Geertekerk in Utrecht het jaarlijkse symposium plaats van de Vereniging tegen de Kwakzalverij. Het thema dit jaar was Het Alternatieve Circuit: Risico’s, Kosten en Communicatie. Meester KackadorisprijsDe middag begon traditioneel met de toekenning van…Lees meer Het Alternatieve Circuit: Risico’s, Kosten en Communicatie › [...]

RSS Error: A feed could not be found at `https://skepp.be/feed`; the status code is `404` and content-type is `text/html; charset=UTF-8`

The We Want Them Infected Movement Isn’t Just for COVID Anymore
16 January 2026 - Jonathan Howard

Our medical establishment’s claim that they want to save “core vaccines” by attacking other vaccines is like an arsonist claiming he wants to save your house by removing smoke detectors because they interfere with fire extinguishers. The post The We Want Them Infected Movement Isn’t Just for COVID Anymore first appeared on Science-Based Medicine. [...]

DIY Botox: Why Self-Injecting a Neurotoxin Is a Terrible Idea
15 January 2026 - Scott Gavura

DIY Botox is popular on TikTok, but injecting an internet-sourced neurotoxin into your face is a gamble that can can lead to serious harms. The post DIY Botox: Why Self-Injecting a Neurotoxin Is a Terrible Idea first appeared on Science-Based Medicine. [...]

RFK Jr. Turns the Food Pyramid on Its Head
14 January 2026 - Steven Novella

The antivax activist who is now our Secretary of Health and Human Services, Robert F. Kennedy, Jr. has turned his attention briefly from vaccines to food, all in order to promote the consumption of more meat and dairy products. Will this "make America healthy again"? I think you know the answer. The post RFK Jr. Turns the Food Pyramid on Its Head first appeared on Science-Based Medicine. [...]

Recente reacties

  • Hans1263
    on De linke weekendbijlage (2-2026)
    @Klaas van Dijk Juist, soort zoekt altijd soort. Opmerkelijk dat mensen die door de sjoemelkuitjes in financiële zin werden misbruikt
  • Klaas van Dijk
    on De linke weekendbijlage (2-2026)
    @Hans1263, het denkpatroon en de gedachtenwereld van Djamila le Pair, de auteur van dat lange stuk over Pieter (en Jade)
  • Hans1263
    on De linke weekendbijlage (2-2026)
    @Klaas van DIjk Als ik dit verslag héél erg vriendelijk benader, zou ik zeggen dat het weinig genuanceerd is. "Gekleurd"
  • Klaas van Dijk
    on De linke weekendbijlage (2-2026)
    @Hans1263 en @Renate1, op https://pinchofsoot.nl/rechtszaak-tegen-pieter-kuit-kenmerkt-zich-door-gegoochel-met-cijfers/ staat een erg lang e
  • Renate1
    on De linke weekendbijlage (2-2026)
    De heer Kennedy heeft in zijn oneindige 'wijsheid', besloten om een nieuw voedingsadvies te geven. Hiervoor heeft hij besloten de

Archief Kloptdatwel.nl

Copyright © 2026 · Metro Pro on Genesis Framework · WordPress · Log in