Kloptdatwel?

Paranormaal

De Evolutie van Telepathie volgens Rupert Sheldrake

by 9 Comments

De Evolutie van Telepathie volgens Rupert Sheldrake 1
Rupert Sheldrake (wikipedia)

Rupert Sheldrake is opgeleid als bioloog en tegenwoordig vooral onderzoeker van voornamelijk van paranormale zaken. Hieronder geeft hij een lezing aan de University of Cambridge: De Evolutie van Telepathie, dat volgens hem bestaat en daarom ook niet paranormaal zou zijn.

Helaas is Sheldrake zelf niet gefilmd maar zijn alleen zijn sheets te zien. Om niet terug te hoeven spoelen tijdens een interessant plaatje staan de sheets nog eens onder het filmpje. Laten we een paar beweringen van Sheldrake bekijken.

De Evolutie van Telepathie volgens Rupert Sheldrake 2
Het computermodel Boids modelleerde al in 1986 vogelzwermgedrag op basis van eenvoudige wetmatigheden (www.red3d.com/cwr/boids/)

Vogels in zwermen.

Sheldrake beweert dat zwermgedrag van vogels en andere dieren uitsluitend verklaarbaar is via een ‘morfogeen veld’. Via het veld zijn de dieren bewust van elkaar en daardoor kunnen ze praktisch tegelijkertijd bewegen. Aldus Sheldrake. Het zit in werkelijkheid anders. Er zijn sterke aanwijzingen dat de bewegingen van de vogels heel goed zijn te verklaren doordat de vogels volgens een bepaalde wetmatigheid reageren op kleine koerswijzigingen van andere vogels in de zwerm. Als je enkele simpele wetmatigheden van die reacties in een computermodel bouwt, produceert je beeldscherm bewegingen van vogelzwermen of scholen vissen die niet voor echt onderdoen. De morfogene velden van Sheldrake zijn kortom in het geheel niet nodig voor een goede verklaring van de beweging van zwermen. De natuurlijke verklaring is simpeler en eleganter. Een goed artikel over vogelzwermen vind je hier, in de wikipedia wordt uitgelegd hoe het vogelzwermgedrag werkt en een mooie demonstratie van een van de eerste computermodellen die vogelzwermen goed beschrijven (boids) vind je hier.

De voorspellende kat en hond. Nog een theorie van Sheldrake. Katten schijnen te kunnen voelen wanneer ze naar de dierenarts moeten en er zouden dierenartsen zijn die om die reden geen afspraken meer maken voor katten, omdat die te vaak te laat zouden zijn. De kat zou zich namelijk toch verstoppen wanneer het tijd is om te gaan. Een interessant verschijnsel en daarom werden mensen opgebeld in de omgeving van o.a. Londen met de vraag of ze weleens iets in de zin van voorspellende gaven hadden opgemerkt aan hun huisdieren. Een ruime 50% van de hondenbaasjes en een dikke 20% van katte-eigenaren bevestigde dat hun huisdier kon anticiperen op de terugkomst van een afwezig familielid. De huisdieren kregen dus voorspellende gaven toegedicht. Veel waarschijnlijker is het dat de dieren reageren op het gedrag van hun baasje. Ze voorspellen dus niet maar ze reageren op hun baasje (en die weet wel dat er iets bijzonders gaat gebeuren). Het baasje ziet het andere gedrag van het huisdier en denkt ‘mijn kat/hond weet meer dan ik kan verklaren’. Niet dus. Katten en honden kunnen misschien niet voorspellen, hun sensitiviteit wordt onderschat.

Volgens Sheldrake is het overigens niet dat katten slechter zijn in het anticiperen, ze zijn waarschijnlijk gewoon minder geïnteresseerd. De werkelijkheid is vermoedelijk dat honden meer sociale dieren zijn en daarom sterker reageren op emoties van hun baasjes….

Sheldrake is een zeer bedrijvige producent van fantastische theorieën. Vaak gaan die over onbewezen of onverklaarbare methoden van leren en informatieoverdracht. Enkele keren werd hij daarom eerder in de Skepter, het blad van Skepsis, uitvoerig besproken. Zijn theorie werd doorgeprikt dat pimpelmezen via ‘morfogenetische velden’ over grote afstanden van elkaar leren om dopjes door te pikken van melkflessen die in vroeger dagen aan straat werden gezet door de melkboer. Ook werd zijn theorie ontkracht dat mensen starende ogen in hun rug kunnen voelen. Verder werd een theorie van Sheldrake besproken dat kristallen van elkaar kunnen leren hoe ze moeten groeien besproken.

Kijk naar de presentatie en oordeel zelf of de Universiteit van Cambridge er verstandig aan heeft gedaan om een podium te bieden voor deze lezing.


Dit artikel werd geschreven door Maarten Koller en Gert Jan van ‘t Land

Oplichter gespot rond Jaarbeurs Utrecht?

by 57 Comments

Eergisteren kwam een vriendin naar me toe met het volgende verhaal:

Ik liep vandaag [dinsdag 19 april] op het plein bij de Jaarbeurs, komt er een kerel met een zwarte tulband al pratend op me af. Hij zei dat ik een vrolijk meisje was met een leuke persoonlijkheid maar dat er van binnen van alles met me aan de hand was. Ik zou volgens hem slecht slapen, niet gelukkig zijn en mensen zouden me niet begrijpen. Ondertussen drukte hij een propje papier in mijn handen. Hij zei vervolgens dat in juli alles goed zou komen en dat dat een leuke maand voor me zou worden. Vanaf die tijd zou mijn leven op rolletjes lopen.

Daarna moest ik een Engelse bloem noemen en een willekeurig cijfer onder de 5. Ik zei een roos* en het getal 3. Ik mocht het propje openmaken en tadaaa: er staat een roos op en het getal drie.

En toen vroeg hij om 3 euro, want dat zou goed zijn voor mijn karma. Ik ben toen maar doorgelopen.

* (geen idee of een roos uit Engeland komt, maar het was het eerste bloem waar ik zo snel de Engelse benaming voor wist)

Het lijkt mij zeer waarschijnlijk dat het hier gaat om een oplichter. Net zoals de email die jaren geleden mensen liet kiezen voor een “rode hamer”, ligt “rose” als Engelse bloem erg voor de hand. Het is een mooi voorbeeld van de prototypetheorie: voor een bepaald concept hebben we in ons brein prototypen opgeslagen, zodat “noem een meubel”, veel vaker ‘stoel’ zal geven dan ‘dressoir’ bijvoorbeeld. In dit geval riep ‘bloem’ een roos op en ‘Engelse bloem’ riep simpelweg de vertaling ervan op –> ‘rose’. Dat de twee woorden bijna hetzelfde uitgeproken worden zal waarschijnlijk ook wel meehelpen.
Buiten dat is de roos ook nog eens een nationaal Engels symbool en komt terug in allerlei logo’s zoals bijvoorbeeld van de Engelse rugby unie en de Labour partij, om maar wat te noemen.

En bij het noemen van een getal onder de vijf zullen veel mensen niet aan de nul denken en dan zijn er nog maar vier mogelijkheden (en trouwens, in “nee, een getal, nul is geen getal” zullen denk ik best veel mensen trappen) wat een een kans van 25% geeft om het goed te hebben. Maar mensen zijn niet echt willekeurig en uitersten worden regelmatig vermeden.

Laat me dit illustreren aan het hand van deze XKCD comic:

Oplichter gespot rond Jaarbeurs Utrecht? 3
De mouseover tekst luidt: You can do a lot better than 1% if you start keeping track of the patterns in the numbers people pick

Kom je de tulband-kerel tegen, zeg dan dus iets als “Cannabis” (om maar wat te noemen) en “1”. Hoewel ik me kan voorstellen dat hij zich daar ook wel weer uitkletst vraagt hij je hopelijk maar om 1 i.p.v. 3 euro voor je goede karma.

Zussen drama door mind-control (of demonen, of…)

by 1 Comment

Ruwe samenvatting: twee Zweedse zusjes gaan met de bus richting London en gedragen zich verdacht. De buschauffeur wil ze niet meer verder meenemen en ze besluiten te gaan lopen. Tussen de vangrails van een snelweg. Verkeerscontrole camera pikt dit op en politie wordt gestuurd om ze daar weg te halen. Als die aankomen rennen ze beide de snelweg op met de langsrazende auto’s. Een aanrijding is het gevolg. Ze worden naar de kant van de weg gehaald (vluchtstrook) en lijken ongedeerd. Ondertussen arriveert meer politie met filmcrew. Opeens rent een van de zusjes de snelweg weer op. Flinke aanrijding. Enkele seconden later volgt de andere zus. Tweede flinke aanrijding. De ene roept een aantal paranoïde zaken zoals “ik herken je, je bent niet echt” en “ze willen je organen stelen!” terwijl politie probeert haar te helpen en met een dekentje te bedekken. Haar onderlichaam is nogal gewond maar dat lijkt haar niets te doen. De ander staat op terwijl politie haar probeert tegen te houden. Ze mept de agent neer, klimt over de vangrails en rent opnieuw het tegemoet komende verkeer in. Agenten overmeesteren haar met hulp van omstanders en kunnen haar amper in bedwang houden.

Zus 1 gaat het ziekenhuis in, bij een test worden geen drugs of alcohol in haar bloed gevonden. Zus 2 gaat ook het ziekenhuis in, haar verwondingen zijn niet erg zwaar en ze mag al snel weer naar huis maar wordt vanwege het neerslaan van de agent meteen ingerekend. Tijdens het politie bezoek doet ze vrij normaal. Ze wordt veroordeeld tot een dag cel, maar die heeft ze al in voorarrest uitgezeten dus ze mag naar huis.

Twee vrienden lopen naar huis, de vrijgelaten zus spreekt hen op straat aan. Ze is opzoek naar een bed & breakfast. Ze is ook nog eens haar zus kwijt. De mannen vinden haar wat verward en willen haar helpen.  Ze gaat met een van de mannen mee naar huis en een dag later probeert hij haar zus te lokaliseren. Ze steekt hem op een gegeven moment neer en rent weg terwijl ze over straat rent en zichzelf met een hamer tegen het hoofd slaat. Een hulpdienst probeert haar te helpen en weer vlucht ze weg. Ditmaal springt ze van een brug af en breekt haar enkels. Wederom ingerekend zien twee verschillende psychiaters haar en concluderen een geestesziekte.

[Read more…] about Zussen drama door mind-control (of demonen, of…)

Test: hoe suggestibel ben jij?

by 10 Comments

Op de website van NewScientist kwam ik de onderstaande video tegen. Bekijk hem eens en een tip: doe de eerste keer meteen echt mee. Lees daarna pas verder.

En? Ik ben benieuwd naar jullie resultaten. Bij mij zat er zeker 5 tot 10 centimeter tussen toen ik mijn ogen open deed. Niet veel, maar toch meer dan ik had verwacht.

De kerel in het filmpje is psycholoog Richard Wiseman (we schreven al eerder over hem in verband met het bouwen van een ‘echt’ spookhuis).

Volgens Wiseman ben je niet echt suggestibel als je handen op het zelfde niveau bleven of maar een paar centimeter bewogen. Bewogen ze verder, dan ben je de perfecte kandidaat voor een goocheltruc.

Wiseman gaat verder: “niet-suggestibele personen staan vaker met beide benen op de grond, zijn vaak logischer en houden van puzzels en spelletjes. Suggestibele personen hebben vaak een goede fantasie, zijn gevoelig, intuitief en raken gemakkelijk verzonken in een boek of film.”

Suggestibele mensen zijn nouja… suggestibel. Ze gaan dus makkelijk(er) mee in een suggestie.

Stel je bijvoorbeeld een energie-heler voor. Hij haalt zijn handen over een persoon heen, kijkt ernstig en doet alsof het veel moeite kost wat hij aan het doen is. Dan stopt hij op een willekeurige plek en vraagt “ik merk hier een blokkade die ik probeer te verhelpen, voel je al wat?”. Suggestibele mensen zouden daar makkelijker in mee kunnen gaan, “jeetje, ja, nu je het zegt voel ik wel wat ja”.
Een ‘herinnering’ zou makkelijker aangepraat kunnen worden (belangrijk bij ondervragingen van deliquenten.). Een hypnotiseur zou je makkelijker kunnen hypnotiseren.

Wiseman schreef het boek Paranormality waar suggestibiliteit uitgebreid aan bod komt.

Hier staat een lang artikel over het boek (geschreven door Wiseman zelf), of hier voor de website over het boek. Mocht je het boek willen bestellen en je doet dit via de onderstaande link, dan ondersteun je daarmee tegelijkertijd Kloptdatwel.nl.

Paraproof.nl – wie voorspelt wat & komt het uit?

by 4 Comments

Paraproof.nl is een recent opgerichte website waarop voorspellingen kunnen worden bijgehouden van mediums, helderzienden en andere waarzeggers.

Paraproof.nl - wie voorspelt wat & komt het uit? 4Iedereen kan via een gemakkelijk formulier een voorspelling toevoegen bij de respectievelijke voorspeller. Vervolgens is het afwachten of de voorspelling wel of niet uitkomt. Naargelang het aantal succesvolle voorspellingen krijgt de voorspeller een score en zo kan gemakkelijk gezocht worden naar de beste profeet: Octopus Paul! (8.31/10).

Tenminste, in de categorie amateurs; onder de ‘professionelen’ is het ene Linda Bolman met een score van 5.88/10.

Opmerkelijk is de door Paraproof zogenoemde ‘vaagheidscoëfficiënt’:

De vaagheidscoëfficiënt geeft de algemene vaagheid van de voorspellingen van het medium aan. Hoe dichter bij 1, hoe vager de voorspellingen die het medium heeft gedaan. Paragnosten die concrete voorspellingen plaatsen, kunnen een vaagheidscoëfficiënt van rond de 0 hebben. De vaagheidscoëfficiënt is van kleine invloed op de score.

Interessant is dat Linda een vaagheidscoëfficiënt heeft van 0.4 en ook Octopus Paul, met toch vrij concrete voetbalvoorspellingen zoals “Duitsland wint van Australië”, komt niet verder dan een vaagheidscoëfficiënt van 0.26. Ik vraag me af hoe voorspellingen met een coëfficiënt van nul eruit zien. Waarschijnlijk had Octopus Paul dan ook nog eens het aantal goals, de namen van de makers ervan en in welke minuut dit zou gebeuren moeten noemen. De exacte criteria kan ik helaas niet vinden.

Wat ook opgemerkt moet worden is dat sinds zijn overlijden, Paul geen voorspellingen meer heeft gedaan, (tenminste, niemand heeft nog een nieuwe voorspelling voor hem toegevoegd, mogelijk doorgekregen van gene zijde via een dierenfluisteraar/medium). Dat betekent ook dat het fenomeen ‘regressie naar het gemiddelde’ niet meer plaats zal vinden en zijn hoge score zal blijven staan.

Regressie naar het gemiddelde houdt in dat een volgende meting (voorspelling) meer zal neigen naar een gemiddelde score. Stel dat ik met een zuivere munt gooi dan kan het best zijn dat ik 5 keer achter elkaar kop gooi, maar als ik een oneindig keer zou gooien dan zou ik uitkomen op 50% kop en 50% munt. Het zou niet kloppen om nu te zeggen dat, op basis van de eerste 5 keer, ik in staat ben altijd kop te gooien. Als het gaat om kop scoren sta ik nu op 100%. Maar als ik vaker gooi dan zal mijn score uiteindelijk rond de 50% zal komen te liggen.

Hoge evenals lage scores zullen dus steeds meer afgevlakt worden. Tenminste, tenzij er een echte toekomstvoorspeller tussen zit natuurlijk. Ik zou het fantastisch vinden als blijkt dat er iemand consequent en niet al te vaag, juiste voorspellingen kan blijven doen. Ik mag hopen dat diegene hoger scoort dan een magere zes min.

Paraproof.nl is een initiatief van Grenswetenschap.nl.